( 8(i ) 



wone zaken de medevverking te verzekeren van eenen rechtsge- 

 leerde, wiens meening zij vroegen pro judice. Zulke advocaten 

 werden in Brabant, volgens decreten van 20 December 1659 en 

 iO Maart 1695, door den kanselier van dit gewest benoemd, maar 

 het duurde niet lang ofde dorpsiieeren maligden zieh de benoe- 

 ming dier uviseiirs aan en gaven bunden tilcl van rechtsgeleerde 

 schepenen. Te Aarlen vergoedde nien de onwetendheid der sche- 

 penen door toevoeging van den griflîep of clerc-juré, die zelfs 

 beraadslagende stem in 't collège kreeg '. 



Dat die nieuwe, onwettige magistratuur in 't geheel geen voor- 

 deel f)ijbra('bt, kan men zonder moeite raden. Die aviseurs (zegt 

 Poullet) waren meest advocaten zonder bezigbeid , weinig 

 bekwaam en onbekend met de crimineele recbtsleer; zij Iracht- 

 ten voorai de gedingen op de lange baan te scbuiven en veroor« 

 zaakten alzoo aan de pnrtijen groole kosten. Van den anderen 

 kant — en dit was wel het ergste — zag men, terwijl de booge 

 justitieraden in gewicbtige zaken met zeven sebepenen, somtijds 

 met vcreenigde kamers zetelden, op menige plaats twee of drie 

 mannen, die de eer, de loekomst, bet Jeven eens beticbten in 

 handen hadden... Geen wonder dan, dat de regeering dikwijls 

 maatregelen nemen moest om langs dienkant erge misbruiken te 

 voorkomen en dat er duidelijk bepaald moest worden wie tôt 

 raadgevers of oordeeivinders der scbepenen mocbten aanvaard 

 worden. Wij Iczen in de Caroline voor Gcnt en Kortrijk (1540), 

 dat de pensionarissen dier steden mocsten zijn « gens de bien, 

 lettrez et expérimentez, » terwijl bet règlement van :20 December 

 1659 en 10 Maart 1695 den suballernen recbters van Brabant 

 beveelt « booftleeringe » te vragen a aan hunne booftgericbten, 

 D oft bun [te] addresseren aen den heere cancellier, oft aan den 

 » raede, ende versoecken de denominatie van onpartijdige advo- 

 » caten '^. » 



Een advies, door de scbepenen aan eene andere bank of aan 

 rechtsgeleerden gevraagd, was niet te wijzigen, maar moest als 



* Prat, Histoire cfArlon, II, 197. 



^ F/e Placaet-boeck van Brabant, 44. 



