( 100 ) 



*t geveldc vonnis eene wijziging verkregen worden. Men lieette dit 

 het beroep op het boek, en bestond hierin, dat de ontevredene 

 partij mocht eischen haar het boek te doen voorleggen en ver- 

 klaren,\vaarbij eene nieuwe verhandeling voor den stadsraad moest 

 plaats hebben. Zulk een « beroep op het boek » had o. a. plaats 

 te Hamburg, Lubeck, Goslar, Stade, Wisraar enz. Het « boek » 

 geldende als 't hoogste gerecht van den raad, koii er dan geen 

 verder beroep nieer plaats hebben. 



Eindelijk waren er ook Duitsche sleden waar het door den 

 stadsraad gevonden oordcel kon aangerand worden : in enkele 

 weer voor den stadsraad (als te Salfeld, te Teuchel enz.); elders 

 voor den raad of de schepenenbank eener andere stad. 



Eindigcn wij onze schets van het schepenengerecht met eenige 

 regelen over de hooge justitiehoven. 



Wij gewaagden reeds van den Raad van Vlaanderen; in dit 

 gewest had men nog de Wetachtige Kamer [Chambre légale) 

 samengesteld uit de raads- en leenmannen van den graaf en 

 kennis hebbende van al wat in verband stond met de leenen, die 

 onmiddellijk van den vorst afhingen. Voorts was er daar eene 

 Kamer der Reninge, gevormd uit leenmannen en zieh bezighou- 

 dende met aile reële actiën betreffende het grafelijk domein, 

 met de persoonlijke actiën tegen de ontvangers, metzaken van 

 wanbestuiir en kwijtschelding of vermindering van de gelden 

 aan den vorst verschuldigd enz. 



De instelling van den Souvereinen Raad van Brabant dagtce- 

 kent, gelijk die van Vlaanderen, van de XIV^ eeuw, doch niet 

 eigenlijk als justitiehof,wat eerst in 1450 onder Philip den Goede 

 begon. Dcze Raad had een uitgestrekt gebied, als niet alleenlijk 

 over Brabant (noord en zuid), maar ook over het markgraafschap 

 van Antwerpen en het hcrtogdom Limburg aangesleld. Dewijl 

 echtcr een goed deel der vorslelijke domeinen daaromtrent nog 

 onderworpen bleef aan mindere wetlen, richtte Philip de Goede 

 in 4455 nog een ander gerechtshof in, dat ten jare d475 den 

 Grooten Raad van Mechelen werd, voor welken al de beroepen 

 tegen de hoven van Vlaanderen, Namen, Hencgouw en Luxem- 



