( 194 ) 



bestond le Gent : de bank der schepenen van der Keure en die 

 van Gedeele, welke benaraingen volgens Diericx {Mémoires sur 

 la ville de Gand, I, 183) voor 't eerst voorkomen in 't begin der 

 XIV'' eeuw. Volgens de Coslunien dier stad hadden de schepenen 

 van der Keure kennis van crimineele zaken ; klachten wegens belee- 

 digingen door wonden of andere mishandelingen ; klachten tus- 

 schen echtgenooten en geburen ; breken van mondzoen, houden 

 van oneerbare herberg; muiterij, overlredingen op voorgeboden 

 of politieke ordonnantiën; overspel, en zaken die de algenieen- 

 heid der stad betroffen. De schepenen van Gedeele (ook Raden en 

 Paysierders geheeten) hadden kennis van slerfhuizen, verdeeling 

 der nalalenschappen, uitgrooting en verkaveling van goederen; 

 zij oordeelden over mondelings toegebrachte beleedigingen, ook 

 over verminkingen, waarvoor eene burgerlijke actie vverd inge- 

 spannen; over zoen wegens doodsiag en quaestiën rakende het 

 loon van genees- en heelmeesters. De schepenen van Gedeele 

 waren eindelijk de oppervoogden der weezen en deden uitspraak 

 over ailes wat met de weezerij in verband stond. 



Gebeurde het dat de gansche raad der schepenen gevergd 

 werd ter beslissing van belangrijke quaestiën, de desbetreffende 

 akten lieten nooit na, dit te vermelden. Wij lezen ten hoofde 

 eener oorkonde der Brugsche schepenen, van de XIV^ eeuw : 

 « van den gheschillejdat gheporret was voor den ghemeenen hoop 

 van scepenen in Brugghe... » ; en in de akte, waarbij Gillis Wijts 

 benoemd wordt tôt stadspcnsionaris : « Alzo mijn heer den 

 » burchmeester van scepenen, met Jaques Despars, de?i collège pre- 

 » sent aile de schepenen. ..y> *. De uitdrukking: «ghemeenen hoop» 

 vinden wij insgelijks te Gent, onder andere herhaaide keeren in 

 bel Jaarregister dier stad voor 1581-1582, waar men leest : 

 « in scepenen camer in den ghemeenen hoep ; » elders : t in 

 vollen hoop » ofwel : « scepenen int ghemeene gheselscap. » 



Onze oude schepenen waren raannen van orde en eischten op 

 hunne vergaderingen heuschheid en beschaafdheid. Het woord 



" Secrète resolutiën der stad Brugge, 1557-lS6S,nr6. — Stadsarchief. 



