( 24i ) 



elken schepene, lerwijl te Zandhoven weder maarSO stuivers was 

 te geven aan elken der tegengesprokene rechters, maar aan den 

 schout zooveel als 't bedrag der sommen, voor de schepenen 

 bestemd. Te Zaffelare was de boete van 100 schellingen voor den 

 heer en ook voor de schepenen, namelijk indien deze vonden « dat 

 « het woord van wedersegghene bute quaetheden,biite hoeverdij 

 4 oft bij boesheden gheseyt es. » Daarentegen schijnt het ontzag 

 der Antwerpsehe magistraten minder grootgeweest te zijn, dewijl 

 aldaar het laken of beknibbelen van een vonnis maar gestraft 

 werd met 10 schellingen voor iederen schepene en zooveel voor 

 den heer als jegens al de schepenen samen. — Te Reiizel was de 

 boete 60 gouden realen. 



Dewijl de gemcentclijke magistraten overal gelast waren met 

 het maken van zoen in twist en veete, moest het geval voorzien 

 zijn dat zij bij dergelijke bemoeiingen zouden mishandeld of 

 gewond worden. Zulke misdaad werd overal streng gestraft. Te 

 Kales, volgens de tweede keure van 1253, was daarvoor eene 

 boete van V2 pond ten profijte van den heer en van 60 stuivers 

 voor den geslagene. Te Gent brak men het huis af , dat de plich- 

 tige er bezat; hij betaalde eene boete, door de wethouders vast te 

 stellen,en werd voor vijftigjaargebannenuithetgraafschap Vlaan- 

 deren. Was er mishandeling, doch geene wonde, de straffe was 

 gelijk, ter uitzondering van 't afbranden des huizes, maar in 

 zekere gevallen verloor de schuldige er nog de rechter vuist bij. 



De tweede Brugsche keure (1281) stelde in 's graven genade 

 « lijf ende goet » van al, wie de hand sloeg aan de wethouders 

 dier stadjtenzij dat was om « sinen lechame te verwerne, » welke 

 laatsle bepaling laat veronderstellen dat de aristocratische magis- 

 traten van dien lijd bekend waren als weleens zelven hand of 

 degen tôt de minderen uitstekende. Volgens gemelde keure waren 

 de schepenen niet enkel beveiligd legcn de belcedigingcn in de 

 uiloefening van hun ambt, maar ook buiten de vierschaar; immers 

 wie eenen hunner « leelijchede buten banke » zei, betaalde eene 

 boete van 10 pond jegens den graafjCn geschiedde het uithoofde 

 vau 's vorsten hcerlijk rechl, dan bedroeg de boete 60 pond. Van 



Tome XXXIII. 16 



