{ 131 ) 



van Gembloers gestemd, om in de noodwendigheden van het léger 



te voorzien. Marnix van S'*-Aldegonde werd herwaarts gezonden 



en trof dan ook eene overeenkomst, door wederzijdsche locge- 



vendheid. De Stalen van Atreclit drongen aan op het hernenien 



der onderhandelingen met don Juan, die te Leuven zonder gevolg 



waren gebleven ; om hun verzoek ondersteund le zien door hunne 



geburen, schreven zij aan de Staten van Henegoiiw, Rijsel, Dowaai 



en Orchies, Doornik en het Doorniksche. Henegouw stemde hierin 



raede, doch die van Rijsel en van het Doorniksche niet. De 



brief, door de Staten van Atrecht geschreven, was in handen 



gevallen van eenen inwoner van Atrecht, die er mede in den 



stedelijken raad verscheen en door de lezing er van, met bijvoe- 



ging van eenige uitleggingen, de gemeene volksklas in gisting 



bracht. Aanstonds liepen de heethoofden naar huis om zich te 



wapenen en op eenige oogenblikken waren de deuren en venslers 



van vêle burgershuizen gesloten; de straten weergalmden van 



het gekletter der wapens en van het geschreeuw der Calvinisten, 



die het vuur aanwakkerden, bijgestaan door eenige schelmen, 



welke dachten dat het uur der zakkenvulling geslagen was. 



Aanstonds ging men naar het stadhuis, alwaar men ongeveer 



veertig of vijflig van de best ingezetenen aanhield. Evenals te 



Gent was het een driemanschap van fanatieke Calvinisten, dat 



zich aanstonds aan het hoofd stelde en tôt de ondervraging der 



wethouders overging. De uitleggingen, die gegeven werden, 



koelden de hefligheid van eenige muiters. De talrijke baldadig- 



heden, die er alsdan te Atrecht bedreven zijn, werden door eenen 



ooggetuige, Pontus Payen, beschreven '. 



Door geweld perste men den leden der Staten van Atrecht eene 

 bekentenis af, waarbij zij introkken hetgeen zij geschreven had- 

 den nopens de middelen van peis. 



Den advokaat Crugeot, eenen zeer dweepzuchtigen Calvinist, 

 werd de last opgedragen die verklaring aan den aartshertog, aan 

 den prins van Oranje en aan den Slaatsraad over te brengen. 



^ Mémoires de Pontus Payen^ avec notice et annotations par Alex. Henné. 

 Bruxelles, 1861, II, bl. 62-88. 



