— 208 — 



XXXV. Pisum. 



(Tourn. Inst, 394, t. 215), L., Gen., ed. Yl, 374, nr. 870; Endl, Gen., 1279; Benth. Hook., 

 Gen., I, 527; Taub. in Nat. Pflanzenf., III 3, 354; Alef. in Bonpl. (1861), 126. 



Alae carinae gibbis adhaerentes. Stylus dilatatus, infra marginibus antice retroflexis 

 canaliculatus, supra marginibus complicatis a latere compressus et postice Isarbatus, caeterum 

 glaber. Semina subglobosa, hilo parvulo. Folia cirrhifera, foliis conduplicatis, stipulis 

 latissirais. Caetera ut in Lathyris. 



I. Pisum sativum L., Spec, 727 (1753), ampl.; Poir. in Encycl. meth., V, 455; Alef. 

 in Bonpl. (1861), 126. — P. commune Clav., Fl. Gironde in Act. Linn. soc. Bord., XXXVIII 

 (1884), 572 (f. Rouy). — Anuua. Caules angulati, ramosi, concavi, sicut tota glauci et 

 glabri. Stipulae maximae, semicordatae , ad auriculum crenatae v. dentatae. Folia cirrho 

 ramoso terminata. Foliola 1 — 3-juga, ovata v. elliptica, obtusa. Pedunculi 1 — 2-flores, 

 variae longitudiuis, saepe deficientes. Flores longe pedicellati, 20 — 25 mm longi. Calycis 

 gibbosi dentes ovales, acuminati, superi latiores, omnes tubo multo longiores. Vexillum 

 latissimum, obcordatum. Alae subrotundae, basi abrupte unguiculatae. Cariua acuta, undu- 

 lato-gibbosa. Legumina stipitata, linearia v. ensiformia, compressa v. subteretia, glabra, 

 5 — 11 cm longa, 10 — 27 mm alta. Semina globosa v. applanato-globosa; hilo ovali v. orbi- 

 culari, minimo. 



Variat: 



«. elatius Steven apud M B., Fl. Taur. Cauc, II, 151; Gren. Godr., FI. Fr., I, 478; 

 Boiss., Fl. Or., II, 623; Rouy, Fl. Fr., V, 281; Wohlf., Syn., I, 691. (p. sp.). — Pisum 

 elatum Bieb. ap. Ser. in DC, Prodr., II, 368. — Pisum arvense Sibth. Sm., Fl. Graec, 

 t. 687 non L. — P. granulatum Lloyd, FI. Loire inf., 75. — P. variegatum Presl, FI. 

 Sic, I, 13. — P. Tuffetii Less., FL Rochef., 170 (f. Rouy). — Foliola oblonga v. elliptica. 

 Pedunculi 1 — 3-flori, elongati, — 20 cm longi, stipulas 2 — 4-plo longiores et folia saepe 

 superantes. VexiUum lilaceum, nervis paulo obscurioribus: alae ijhoeniceo-purpureae; carina 

 saepe virescens. Legumina linearia, reticulato-nervosa, 5 — 10 cm longa, 12 — 15 mm alta. 

 Semina globosa, griseo-fusca et nigro marmorata v. nigra, granulosa. 



Ludit seminibus laevibus = P. biflorum Raf., Caratt., (1810) 71; cfr. Freyn in Abh. 

 zool. bot. Ges. (1877), 323 = v. leiospermum Rouy, I. c — Corolla in cultis alba = 

 f. albiflora. 



Spontanea crescit ad saepes, inter fruticeta (nec in agris), in Hungaria (Ofen, Banat), 

 Istria (passim), Dalmatia (Arbe, Clissa, Lesina etc), Italia: (Lago di Garda etc), Gallia 

 (passim, rare) in terris balcauicis, Oriente etc 



Exsiccatae: Schultz, Herb. norm., nov. ser., nr. 1757; Kotschy, Cilic (1859), nr. 154; 

 Magn., FI. sel., nr. 239, 1423; Kralik, Cors., nr. 570; Heldr., Herb. norm., nr. 2615; Soc. 

 Roch., nr. 3060. 



Tab. 268. Pisum elatiusM. B. I. Plantae florentis pars. II. Pedunculus fructifer. 

 1. Semina (-|-). 



/9. arvense L., Spec, 727 (1753) et aut.; Boiss., FI. Or., H, 623, (p. sp.); Poir., Dict. 

 V, 456 et aut. — Pisum sativum v. arvense Beck, I. c. — Foliola ovalia v. eUiptica 

 saepe paulo attenuata. Pedunculi abbreviati, plurimum l-(rarius 2 — 3)-flori, stipulis breviores, 

 eas aequantes v. superantes. Vexilluni pallide lilaceum, violaceo-nervosum, basim versus paUes- 



