— 291 — 



et fcranstulit. Etiani Hartmann, Fl. Scand. ed. 5 (1849) p. 24, H. rigidum ab JJ. tridentuto haud 

 separavifc. 



Per totam Europam usque ad zonam arcticam et per Sibiriam ad Mandschuriam, 

 etiam in terris Caucasicis et in America boreali. 



Disposito greguni etc. vide Zahn, Hierac. d. Schweiz (1905) p. 507. 

 Subspecies amaurolepis Murr et Zahn, in Zahn Hieracioth. Europ. sched. ad cent. I 

 p. 26 (1906); 11 gothicum auct., nec Fr. [cfr. Dahlst., Bidr. sydiist. Sverig. Hierac.-Fl. HI (1894) 

 p. 174]. Caulis 30—50 cm altus gracilis strictus rigidus striatus, infeme violaceus et bre- 

 viter subpilosus, superue viridis epilosus eglandulosus interdum sparsim fioccosus, hypo- 

 phyllopodus v. plerumque aphyllopodus. Folia caulina 5 — 9 sensim decrescentia rigidiuscula 

 saturate viridia late lanceolata irregulariter breviterque sinuato-dentata vel saepissime breviter 

 dentata vel denticulata pluriJentata (haud grosse dentata, non dentibus 3—4 multo maiori- 

 bus praedita), supra glabra sublucida vel inferiora marginem versus sparsim pilosa, subtus 

 sparsim breviterque pilosa et floccis saepe indistinctis praedita vel in raargine nervoque 

 dorsali subfloccosa simul subciliata, inferiora basi subangustata, media Ijasi fere rotuudata 

 sessilia, superiora consimilia, subtus subfloccosa. Inflorescentia paniculata, acladium 5 — 25 mni 

 longum, rami primarii (1 — ) 2 — 3 ( — 5) subremoti 1-cephali vel simpliciter ramosi, capitula 

 ^2 — ) 3 — 8 ( — 15). Involucrum ovatum crassiusculum denique depressum 10 — 11,5 mm 

 longum, squamae latiusculae lanceolatae obtusiusculae vel acutiusculae satis imbricatae atro- 

 virides v. subatrae fere effloccosae disperse breviterque glandulosae epilosae vel rarissime pilis 

 valde solitaiiis praeditae. Pedunculi sat tenues apice paulum incrassati dense floccosi epilosi 

 fere semper eglandulosi, bracteis 3 — 4 squamiformibus obsiti. Ligulae saturate luteae apicu 

 glabrae, stylus denique fuscus, achaenia atro-brunnea. 



Variat: a) verum Z. — In montibus Hercynicis, in Vogesis, Sudetis, Carpathis, in 

 m. Feldberg Badenae. — Exsicc: Zahn, Hieracioth. Europ. cent. I no. 88 

 (e m. Feldberg). 

 b) suhnigrum M. et Z., squamis latioribus fere atris, foliis glabrioribus. — 

 Tirolia: Supra viculum Schluppes c. 1500 m in v. .Taufental pr. Sterzing 

 (Huter), pr. Trins in valle Gschnitz (A. Kerner), pr. Luttach (TrefFer) etc. 

 — Exsicc: Zahn, Hieracioth. Europ. no. 89; Doerfler, Herb. norm. 4395 

 (e valle .Taufen, leg. J. Murr). 

 Tab. 259. H. laevigatum Willd. ssp. amaurolepsis M. et Z. b) suhnigrum M. Z. (e valle- 

 cula .Taufental, leg. J. Murr). 1. Squama. 2. Pedunculus sub involucro. 



Subspecies megalothyrsum M. et Z., apud Murr, Deut. bot. Monatsschr. 1902 p. 74; 

 Zahn, Hieracioth. Europ. no. 86. Caulis gracilis v. crassus ad 120 cm altus viridis sulcato- 

 striatus disperse breviterque pilosus superne subfloccosus, basi + violaceus, aphyllopodus. 

 Folia caulina ad 40 valde sensim decrescentia, inferiora lanceolata ad 12 cm longa, 2,5 cm 

 lata utrimque attenuata + acuta, ima subpetiolata florendi tempore plerumque emarcida, 

 sequentia basi longe angustata sessilia, reliqua sensim angustiora basi brevius attenuata vel 

 (superiora) anguste lanceolata basi paulum attenuata vel fere aequilata subrotundata sessilia 

 acutiora, omnia rigidiuscula vel subcoriacea saturate viridia, supra glabra subnitentia, in 

 margine saepe paulum revoluta irregulariter sul)grosseque serrato-dentata, dentibus 2 — 4 

 maioribus varie longis parvis intermixtis munita et pilis brevibus modice ciliata, subtus 

 pailidiora distincte venosa disperse brevissimeque pilosa sparsim floccosa, in nervo dorsali 



37* 



