IN MEMORIAM A. J. KLUYVER 



Het plotseling overlijden van de grote geleerde, die Albert Jan Kluyver is 

 geweest, heeft in ruimer kring dan die der beoefenaren van de biologie, wezen- 

 lijke droefheid gewekt. Zijn heengaan treft de samenleving der Nederlandse 

 wetenschap als een zware slag en zal ver buiten onze grenzen met dezelfde 

 verslagenheid worden vernomen. 



In ruime mate is Kluyver bij zijn leven eer bewezen, getuigend van waarde- 

 ring voor zijn wetenschappelijke arbeid, in de vorm van ere-doctoraten en 

 andere onderscheidingen, hem in binnen- en buitenland verleend. Doch daar- 

 naast moet hij meermalen getroffen zijn geweest door hetgeen hem toesprak 

 uit brief en oogopslag van de velen, die hem als onvervangbaar geschenk hun 

 wetenschappelijke vorming dankten. 



Hijzelf wekte bewondering door het resultaat van zijn studien, zijn toe- 

 wijding als geleerde en docent, de zekerheid van zijn weten en de onfeilbaar- 

 heid van zijn geheugen, door de wakkere en toch beschouwelijke geestigheid 

 van zijn betoogtrant, bovenal door zijn warme bereidheid tot hulp voor ieder. 

 En daarnaast ver-wondering dat in een mensenleven het bereiken mogelijk 

 bleek van wat hij inderdaad volbracht. 'Pour le Professeur Kluyver, point 

 d'heures de travail, point d'heures de repos, il est toujours occupe de son 

 oeuvre', schreef een Franse medewerkster in 1936. 



Van deze ononderbroken werkzaamheid moge thans in de beschouwing van 

 enkele facet ten getracht worden iets op te roepen van Kluyver 's visie en levens- 

 taak. 



Toen in 1921 de jonge A. J. Kluyver het Laboratorium voor Microbiologic 

 der Technische Hogeschool als hoogleraar binnentrad, was niemand meer dan 

 hijzelf er van overtuigd dat het hier een crediet-benoeming betrof. Zijn op- 

 leiding immers, bij G. van Iterson Jr., was zeker niet specifiek op de microbio- 

 logic gericht geweest. Evenmin verrieden zijn maatschappelijke functies, 

 bekleed tussen het afsluiten van zijn dissertatie en zijn ambtsaanvaarding 

 te Delft, de toekomstige microbioloog, hoezeer 00k gevarieerd en wetenschap- 

 pelijk getint. 



Terstond realiseerde Kluyver zich de moeilijkheid van zijn taak: de eminente 

 en door hem zeer bewonderde geleerde Beijerinck op te volgen en een labora- 

 torium van wereldnaam op het bereikte niveau te handhaven. 



Met een sterk gevoel voor ordening en systematische opbouw, die beide ken- 



560 



