18 Antonii Santagata 



etlam faceret. (l)Quanam diligcntia insupcr, et qua fide rcliqua 

 hisloricorum muiiera noi> explevil? Quae refemntiir hosiiles ex- 

 puguationcs^ quae regionuin dircplione.s , quae bcUa cl certa- 

 miua iis desciibuulur verilatis colorilxis , quibus populoruni vi- 

 cissitudineSj reruui publicaiuui mutalioneSj pacis vel servilutis 

 paclioncs aeque pingunlur . Nihil est additutn quod Philoso- 

 pliiae praeceptis , Crilicae legibus , el obscuris ipsius Poliiicae 

 judioiis non coiisentiat. Hue usque iuiinensa doctrinarum copia 

 Molinani exornari vidimus, multas iu eo insideie virtules et 

 scienliarum varielate mimin iu inoduui abundare. Age vero 

 liaec omnia quamvis mirabilia ea ne tanti erant, ut illorum a- 

 missibne inter sunimos viros is amplius non emieuisset? Non, 

 medius fidius . NuUuna ab orbe coudito imperiumj nullum 

 legnuni, nuUae exiiteie respublicae, quariim origrues progres- 

 siones et fines ipsi non paterent: omnium statuta , et leges, cl- 

 vium mores, consuetudines , propensiones ipsi ante oculos ob- 

 versabanlur: nee ccrte quae illorum comitata fueranl ortus, 

 prosperilates , et eversiones latebaut, imo in lanta claiitalis lu- 

 ce enilebant, ul tamquam in speculo Iranseuntia ipsi repraesen- 

 tarl vidcreutur. Religiones, quae hominum existenliae coaevae, 

 quae saepe Princlpum domiuaiioni et gentium hallucinationi ac- 

 commodantur^ inquisitionum, etsludiorum argumenia obtulerunt, 

 ac proinde illaruni varietates, causaS;, licentiam nee non ritus, 

 caeremonias, earumque fana, et delubra rerum antiquarum, cupi- 

 dus cognaverat. Linguarum scieiilia, quarum poliebalur vol plu- 

 ribus nedum praestabat, verum eliam qui lilteris, el sciiplis in 

 eanun unaquaque excellueranl compertos liabebat,et de illorum 

 doclrina et merilo nullo erroris periculo tutissimus judicabat. 

 Graecorum sermone perilissimus ab urbis nostrae regimine dum 

 Emmanuel a Poiite ex Itah'a in Hispaniam proficiscerelur, ad do- 

 cendi munus dosignatus fuerat^ cujus voluntatis nuucius exiilit 

 Pliilijipus Schiassius qui et vocis aiihuc ct nominis celcl)ritate 

 Academiam nostram illustrat, ut proposito pro volis assenliret 

 consilio, quod ihox amplexus fuisset, nisi jam suscepia oflicia 

 prae alilfs retinentia esseduxisset. (2) Quid igitur mirum si ab era 

 ditionis copiis puratissimum tarn saepe considerent et consultatio- 

 nibus ipse numquam deosset? Difficilis in laudes Pliilippus Re 

 aflirraabat se nunquam Molinam convenisse quia novi aliquid 



