Opuscula 145 



hie poslremus opportunior essel ad vim profluvii expenden- 

 dain, qiioiies ilium ipsum expcndere fas essel. IVam sciulilla 

 imtnediale emicat ab electricitalc, quae prolluit momenlo quo 

 circuitus recludilur, et pollere debet vigore, ac intensione e- 

 jus electricitalis quanlilali proporlionali . Qaamquara vero , 

 per ejusdcm observationera, ad exactam ejus inlensionis men- 

 suram pervenisse coiiGderc nequeamus, lamen, quotiescum- 

 que inter sciniiilas profluviorum ejusdem speciei discrinien 

 occurrit sensibile, cerium est alterum quoque analogum di- 

 scriraen cxistere inter quanliiates, aul vires summatim snm- 

 ptas profluviorum ipsorum. Si cl. Auctori rectum hoc ralioci- 

 nium institutum foret,ab suis tentaminibus argumenlalus essel, 

 quod inter profluvia magneto-eleclrica ea,quae motu minus ve- 

 loci gignuQtur.quamquam effectus ejusdem ad gnlvanomelrum 

 ac caetera ab motu velocissimo exstantia, minori tamen pollere 

 debebant intensione quam haec postrema: forte etiam sensisset 

 quod ex duobus effectibus priorum profluviorum ( scintilla 

 scilicet et aberratio galvanometrica) diflidere erat dc eo, unde 

 noajora exstabant, qui e duobus pariler complexior, idesl, de 

 eo ad galvanoraetrura. Aliunde in examine praecedentis com- 

 paralionis inter profluvia conlinua, et fugacia observatum est, 

 quod inslrumenlum hoc comrauni modo adhibitum altera ni- 

 mis exigua rcpraesentabat . In hac comparaiione inter pro- 

 fluvia ejusdem speciei, magnelo-electricae, sed variae dintur- 

 nitatis jure vereri possumus, ne tabs defectus innovetur. Nam 

 minus fugacia continuis allerius comparalionis substituuntur, 

 et eadera de caussa, quae pro his faciebal, aestimabuntur ipsa 

 minus inique quam magis fugacia, vel haec eadem magis fu- 

 gacia in comparaiione remittent. Igitur spem inducere possu- 

 mus, qnod per ipsum galvanometrum nostro modo adhibitum, 

 ratiocinium illud confirmelur, quod fundatur in comparaiione 

 duarum sciutillarum . Sic est revera, et multis experimeniis 

 evincitur. 



Sumpsimus ex. gr. paralellepipednm ferri mollioris,et in gal- 

 vanometri communicationem iuvecta spirali, qua cingebatur, 

 vidimus hujus indicem progredi od 42.° quoliescumque para- 

 lellepipednm a polo magnelico acriter distrahebamus . Si vero 

 lente, el fricando subducemus, ipsam 42.° excursionem dispe- 

 ximus, quinimo etiam interdum majorcm,dura priori dislraclio- 

 nis modo numquam 42.° praelergrediebatur. Verum si haslula 

 T. III. ig 



