14 Francisci Bertelli 



« siv'e quacdain excentrica aherratio . In punctuin meridia- 

 « nae directionis , extra centrum campl vitri objectivi ad 

 « transitus obseri'ondos , ocnlnni intendenti ^ illudquc in or- 

 « hcin agenli occurrit iiii/ii quacdain perturbatio , quain cen- 

 « SCO, cum vitruni adamussim ad centrum sit cojistitutum, 

 « a secunda caussa ( hoc est ab ea quain cxcciiiricain aber- 

 ci rationein vocal) repetcndam esse ; prioris cnini caussae (id- 

 « est inadialionis) proprium tantuininodo est discrimina quae- 

 <( dam in diurnis nocturntsque observationibus inducere = 

 Atque hlc profecto Robiiisonius abcrrationeiii excealiicam 

 sphcricitalis nou rospicit, cujiis olloctus, pracloripamqiiod val- 

 de tenuis est, nounisi iinagiues solet pertiirbare . 



Peculiare autein factum supra memoratuin necessarla con- 

 secutio est allatae hypothesis de atomica diffi-actioiie , simul- 

 que probabiloin ( ut mihi videtur ) praebet explicalioneni 

 singularis phoenomeni, quod initio attigl, auomaliae scilicet, 

 quae in relractlone radiorum obllquorum peitenues laniellas 

 permeantiuni contingit, ac proposito noslro praecipue favet ; 

 osteadit enim caussam , unde in Calurelliano experimento re- 

 petenda sit pars ilia flexionis fdoruni nilcrometicorum, quam 

 ad innuendani scilicet periurbationeni , cui rerum imagines ex 

 abnoimi refiactione subjiciuutur , parallaxeni refraciionis no- 

 iiiinavi . Experimenta quidem ipsa fidem faciunt , varialioneni 

 hancce, ad pauca luinula secunda gradus periingentem , aegre 

 posse , etiamsi tubi adhibeantur sunima vi augescenti praediti, 

 oculis percipi , alque ad earn recte aestimandam necessum es- 

 se rem omneni ad accuraiissinias niensuras exigeie. Dixi au- 

 tem satis mihi probari allatam explicationem, cjuippe quae turn 

 i'actis inniiitur haud ilubiis, tum pulchre cum doclrina conve- 

 nit aetherearum undidationum, quae nunc apud viros doctos 

 maxime obtinet . jNihilo tamcn minus, ([uum facta ejusmodi 

 adeo multa non sint, sententiam meam tantummodo proferre 

 ausim quasi conjecturam, quae tamen non nicdiocri est pro- 

 babilitate suflulla. Utcumque sit^ juvabit quidem viam pro vi- 

 rili parte aperuissc ad scientiam Optices utilibus locupletan- 

 dam invesligationibus . Ex re profecto esset per micrometri- 

 cuna Fraunhoferianum perfectissimum apparatum experimento 

 iaquirere, an revera iu quolibet corpore opaco, et qualibet 



