410 H I S T O R I È D E R 



Tar tc vooren," hoewel ze, gelyk cene kous of handlchoen, het binnenflc bulcefi 



lAXVl. g|_.];eerd worden. Men kan zeggen, dat ze werklyk zien, fchoon hun 't gezicht 



LXxVlI.^^'^^''''^"''y'^'y'^ ontbreeke; overmits men 'er tot hiertoe nog geene oogen aan 



'befpeurd heefc. Ze zyn enkelvoudig, doch echter deelbaar; en bezitten meer 



diergelyke wonderbaare Eigenfchappe:i , welken ik in 't ver\'olg zal bcfchryven. 



§.2. 



Van deze zo wonderbaare Polypen met hoornvormigc armen, nebbe ik 



vier- 



j, Polypen bootfeerde, heeft ons getoond. Jat ze, met veel geringer koflen, de flofièt tot 

 ,>de Dierlyke gefteltenis noodig, weet te verlchaffen. Elders nceft 2/ dit met nog geringer 

 «kollen gedaan; men ziet haar, langs byni onmerkbaare trappen, van de groote werkruig- 

 „lyke lichaamen der Viervoetige Dieren tot de kleine werktuiglyke lichaamen der Infeften 

 ,, ncderdaalen , en de Dierlyke inrichtingen, door trapswyze en welberaaden inkrimpingen, 

 „ in haare kleinfte grenzen bcpaalen. Doch v^y kennen de allerkleinfte grenzen nog- in geeneii 

 „deele.Hoe eenvoudig de Polyp ons ook voorkome, hy is nochtans, in vergelyking van andere 

 „Dieren, beneden hem, buiten twyffel zeer te zamen gefield. Hy is, om zo tefpreeken, nog 

 „al te veel een Dier, om den laagllen trap d«r inrichting van alle Dieren te zyn. Het is bekend, 

 „ dat de Harflens , het beginfel der Zenuwen , de geeftige vochtigheden , genoegzaam kleinzen ; 

 „het is bekend , dat het Hart het voornaamfte beweegmiddel van alle omloopen isi en dat 'er de~ 

 „ Pols -en bloed -aderen hunne beweeging van hebben, enz. Dit alles hebben wy ia de groote 

 „Dieren gezien; wy hebben 't ook met verwondering aan de Infeöen, hoewel in onderfchciden 

 „ gedaanten , belpeurd : hierdoor waren v/y gewoon , om deze en verfcheiden andere Werk- 

 ■ „tuigen, aan te merken, ah wezenlyke deelen van een Dier. Ondertuflchen ziet men aati 

 „ den Polyp niets dat 'er naar gelykt; door de belle Vergrootglazen kan men in denzelven 

 „niets anders ontdekken, dan eene menigte van kleine korrels, waarmede zyn gantfche 

 „ zelfllandigheid als bezaaid it; en de nieuwe, gantfch onverwachte, bevinding der Omkee- 

 „ring bewyfl ten overvloede, dat de Polyp van eene geheel andere Natuur is, dan de ove- 

 „ rige Dieren , welken ons bekend zyn. Vermits wy niet voorzien konden , dat een Dier 

 „de Eigenfchap zou hebben van zich door afzetten en inenten, gelyk een gewas, voort tc 

 „ planten ; zo waren wy nog veel minder in ftaat om te vermoeden , dat het zich gelyk 

 „een Handfchoen zou laaten omkeeren. De Armpolyp is inmiddels een volkomen Dier; bj 

 „is buitengemeen gretig; hy verüindt alle kleine Infe£ten, die hem te na komen, en be- 

 „ machtigt dezelven met zodanig eene behendigheid , dat zulks hem het voorkomen van 

 „een Roofdier fchyne te geeven enz.,, Dusver de Heer Bonnet; hy wiens gezegde men 

 nog wel voegen mag. dat de Armpolyp voorzeker nog te veel een Dier is, om den on- 

 derilen trajJ in het Dierenryk te beflaan. Miflchien kan de Waterdraad van Dillenitis,) Con- 

 ferva gelatinofa omnium minima-,) hierin wtl tegen hem monfteren. Deze immers zou, 

 volgens de nieuwlle Waarneemingen van den Heer Bonaventura Certi , geene leevenlooze 

 Waterplant maar een leevend en wel zodanig een Dier zyn , dat allerleie willekeurige bewecgih- 

 gen maakt, werklyk het licht zoekt, en zich door verdeeling vermenigvuldigt. Het merkwaar- 

 dig Werk over deze gewichtige ontdekking is Ao. 1774- te Lucca by Roccbi in gr. 8 '. gedrukt, 

 onder den tytel van: Ofervaxoni microscopiche , ftilla tremella, e Julia circukizione del ftuido , 

 in una pianta aquajuola, deW Abbatc Bonaventura Corti. Doch dewyl de AbtCör//, met 

 het mededeelen dezer reets in 't jaar 1773 door h;m gedaane merkwaardige ontdekking, bedoelt, 

 het onderfcheid tuflchen het Ryk der Dieren en 't Ryk der Planten geheel weg te neemen , 

 en den Waterdraad niet flcchts tot eene leevende Dierplant, maar tot een wezenlyk Dier te 

 verklaaren ; zo zullen wy waarlchynlyk nog lang moeten wachten .eer wy het Schepzd 

 ontdekken, dat en een Dier, en eene Plant te gelyk is. 



KLEEMANtl. 



