( 35 ) 



dokter djawa en vacciiiateur als geneeskundig beambte onder 

 hunne landslieden op te treden. 



Zoolang ik aan het hoofd der school was geplaatst, van 

 1851 tot 1860, had ik alleszins reden over haar uitkomsten 

 te vreden te zijn. De studenten, meestul zoons van inlandsche 

 hoofden, aanvankelijk uitsluitend Javanen, maar later ook 

 voor een deel inboorlingen van Sumatra, Bangka, Celebes, 

 Amboina en andere eilanden, bezaten in den regel een uit- 

 stekenden aanleg voor het wetenschappelijke eu [.ractische 

 van de genees- en heelkunde, en wat door hen, zonder de 

 noodige voorbereiding, in twee (later drie) jaren tijds aan 

 kennis en ervaring was verkregen, wekte dikwerf de verbazing 

 op van deskundigen. 



Toch was de school op geheel onvoldoende wijze ingericht : 

 èn de geringe beschikbare middelen èn de te korte studietijd 

 sloten de mogelijkheid uit de studenten te vormen en te ont- 

 wikkelen als iu de buiten-Indische beschaafde landen. Boven- 

 dien waren van het doceeren in de Maleische taal geen duur- 

 zame vruchten te verwachten, vermits iu die taal geen werken 

 bestonden, gelijk zij nog niet bestaan, die hun na het ver- 

 laten der school van dienst konden zijn ter bijhouding en 

 uitbreiding van het geleerde 



Reeds spoedig nadat besloten was tot eene omvangrijker 

 opleiding der élèves, wees ik op het onvoldoende der inrich- 

 ting, en meer in het bijzonder ook op de noodzakelijkheid, 

 dat de jongelieden beter voorbereid naar Batavia wierden ge- 

 zonden, en slechts toegelaten wanneer zij in staat zouden zijn 

 collegies in het Nederduitsch met vrucht te volgen. 



Noch aan het een noch aan het ander werd evenwel ge- 

 volg gegeven. Voor de school, bezoldiging van studenten en 

 docenten en hulpmiddelen bij het onderwijs, waren slechts 

 eenige duizenden guldens 'sjaars toegestaan en de Regering 

 bleek ongenegen die som aanmerkelijk te verhoogen. Wilde 

 men bij het onderwijs de Nederduitsche taal invoeren, dan 

 was onvermijdelijk dat de aanstaande studenten op de scholen 

 voor de kindereu van Europeesche ingezetenen werden toe- 

 gelateu, en het lag niet in de toenmalige regeringsbeginselen, 



3* 



