( 15 ) 



beschouwt. Het Amsterdam van toen verschilde hemelsbreed 

 van hetgeen het sedert geworden is. Bijna op elk gebied 

 heerschte een conservatisme, dat hoe verklaarbaar ook uit 

 historische gronden, toch de historische ontwikkeling be- 

 lemmerde. De publieke opinie nam slechts traag en onvol- 

 ledig kennis van de eischen des tijds en er was veel noodig 

 om haar in beweging te brengen. Toch ontbrak het niet 

 aan personen, die een oog hadden voor de nieuwe behoeften 

 en met name — wij beperken ons natuurlijk tot hetgeen 

 verband had met de Chemie van von Baumhauüe, — ge- 

 voelden velen, dat om aan het zichtbaar verval van handel 

 en nijverheid perken te stellen en aan de toenemende con- 

 currentie het hoofd te bieden, nieuwe hulpmiddelen geschapen 

 en de bestaande verbeterd moesten worden en dat dit niet 

 aanging zonder verhooging van het peil en verbetering van 

 het onderwijs, bepaaldelijk in natuurkundige richting. Niet 

 weinig hadden ook de geschriften van Mulder daartoe bijge- 

 dragen, die toen met al de kracht van zijn geest ijverde 

 voor »Useful knowledge" en »Volksgeluk door wetenschap." 

 Daar trad nu de door Mulder zelf gevormde, maar toch, 

 dit wist inen, eigen inzichten koesterende jonge man op, 

 reeds gunstig door eigen werk bekend en thans bekleed met 

 het gezag van een in Amsterdam bizonder geëerden titel. 

 Zijne oratie deed juist de op die behoeften gestemde snaren 

 trillen en zoo zagen dan allen die voor vooruitgang ijverden, 

 in heoi een belangrijken steun en begeerden overal zijne 

 medewerking. Von Baumhauer, die zich gemakkelijk in alle 

 kringen bewoog, werd alzoo spoedig een man van aanzien en 

 verwierf zich een tal van vrienden, die hij warm wist te 

 maken voor zyn naaste levensdoel : een aan de eischen des tijds 

 beantwoordend Chemisch laboratorium. Daarheen streefde hij 

 met eene mate en eene soort van vrijmoedigheid, die, gold 

 het een belang van minderen rang, misschien niet van 

 onbescheidenheid vrij te pleiten zou zijn. In 1853 was de zaak 

 zoo ver, dat hij eene reis door Duitschland ging maken, om 

 de beste inrichtingen te leeren kennen, by welke gelegenheid 



