( 65 ) 



de lust tot dichten, wfiarvan zij de blijken zijn, behoort 

 tot het innigste wezen van den man, inzonderheid van den 

 jeugdigen, zich vorinenden man. Een dichter zou ik van den 

 Beiigh niet durven noemen, omdat ik niet zoozeer in de 

 dichterlijke verbeelding het kenmerk van den poëet meen 

 te vinden, als wel in de kunst, de zeldzame kunst, om dat 

 wat men aanschouwd of zich verbeeld heeft zoo levendig 

 af te beelden, dat anderen hetzelfde zien en bij het zieu 

 ook hetzelfde gevoelen. Zooals Bilderdijk het ergens uit- 

 drukt, men is dichter door het schilderen. Zulk een dichter 

 nu is VAN DEN Beugh niet geweest. Zijn opvatting der 

 dingen, ook van den inhoud der wetenschap, is ongetwijfeld 

 geen prozaïsche. Dat zal ons straks blijken. Maar hij weet 

 wat zijn verbeelding hem voor den geest heeft geroepen niet 

 af te beelden, zoodat wij het ook aanschouwen. Zijn kunst 

 is bijgevolg voor anderen ongenietbaar en waardeloos. Dat 

 heeft hij later zelf begrepen, en vandaar zijn tegenzin tegen 

 de mislukte proeven, die hij onbezonnen in het licht had 

 gegeven. Maar met dat al zou het ondankbaar zijn geweest, 

 als hij zich ontveinsd had, dat tot de ontwikkeling van zijn 

 aanleg en tot de vorming van zijn talent ook die dichter- 

 lijke beschouwingen en oefeningen het hare hadden bijge- 

 dragen. Om die reden mogen wij ze ook niet buiten aan- 

 merking laten ; wij moeten er integendeel onze aandacht op 

 vestigen, want wij zouden de veelzijdigheid der studiën, 

 waarmede van den Bergh zich heeft beziggehouden, niet in 

 haar wezenlijke eenheid kunnen bevatten, indien wij geen 

 acht gaven op den wortel, waaruit bij hem alles is voort- 

 gesproten, namelijk zijn poëtische bespiegelingen over den 

 aard der wetenschap. 



Doch voor ik verder ga mag ik niet nalaten te herinne- 

 ren aan de tijdsomstandigheden, waaronder van den Bergh 

 uit de school het maatschappelijk leven binnen trad. Tijdens 

 zijn promotie, in Juni 1830, waren gewichtige gebeurtenis- 

 sen in aantocht. De Juli-dagen, die over Frankrijk de om- 

 wenteling zagen aanbreken, voerden in hun gevolg de dagen 



Jaabboek 1887, 5 



