( 67 ) 



volbrachten plicht der vaderlandsliefde eu de nawerking van 

 de geestdrift, die de sleur van het alledaagsche leven zoo 

 weldadijjj had afgebroken. 



Weinige weken later, nog eer het jaar ten einde was, 

 zag een boek het licht, door van den Bergii in de ledige 

 uren, die de legerdienst hem gelaten had, voltooid, en voor 

 welks gebreken hij dan ook verschooning durfde vragen, 

 ouidat »het raoeielijker is in de legerplaats de Muzen te 

 dienen dan in het studeervertrek". Dit boek, getiteld: » Be- 

 spiegelingen over den aard en de ontwikke- 

 ling onzer Taal", verdient mijns inziens, veel eer dan de 

 rechtsgeleerde dissertatie, aangemerkt te worden als het Aka- 

 demische proefschrift, waarmee van den Bekgh zijn intree 

 in de geleerde wereld deed. Het bevat de slotsom zijner 

 aanvankelijke studiën op het gebied zijner meest geliefde 

 wetenschap; het beschrijft het denkbeeld, dat hij zich van 

 den aard en den omvang dier wetenschap heeft gevormd ; 

 het kondigt aan wat hij zich voorstelt ten behoeve van haar 

 volmaking nog in het vervolg bij te dragen. 



Het is bijzonder levendig en goed geschreven. Altijd is 

 de stijl van van den Bergii gezond geweest en vrij van 

 gebreken, maar in de latere boeken is hij doorgaans wat 

 mat eu kleurloos. Hier, in dezen eersteling, nog onder dich- 

 terlijke aspiratiën en in jeugdige geestdrift geschreven, stelt 

 hij zich hooger eischen dan van enkel juistheid en duide- 

 lijkheid, en tracht naar welluidendheid zoowel als naar een 

 schilderachtige uitdrukking. 



Bespiegelingen zijn het, gelijk de titel zegt, en geen betoo- 

 gen; aanwijzingen hoe men de taal te beschouwen eu te beoe- 

 fenen heeft, geen proeve van studie in dien geest. Wat als 

 voorbeeld hier en daar wordt aangebracht, heeft tegenspraak 

 ontmoet, en, voor zoover ik oordeelen mag, te recht. Voor 

 de hedendaagsche wetenschap kan dan ook het boek geen 

 vrucht meer opleveren ; of echter de taalkundige nog niet 

 altijd de wenken, er in gegeven, met voordeel zou mogen 

 behartigen, is een andere vraag. 



5* 



