( 8 ) 



zending naar Zuid- Amerika, ter overbrenging naar Java van 

 de kinaplant — als assistent-hortulanus, en meer iu het by- 

 zonder als botanist, aan den tuin te Buitenzorg verbonden. 



ïïooren wij van dezen nog levenden getuige, hoe de toe- 

 stand bij zijn optreden 'was. 



»Toen ik (zoo schrijft de Heer H. mij) in 1837 de weten- 

 » schappelijke leiding van dien tuin, als assistent van Teijsmann, 

 » aanvaardde, was de tuin niet veel meer dan een fraai park, 

 » waarin een moezerg en wijngaard afgesloten waren. Men 

 »vond er een menigte planten, waarvan ook de namen waren 

 » opgeteekend. Van deze bleken velen echter onjuist, en van 

 »eene wetenschappelijke rangschikking was allerminst sprake." 

 »Het kostte mij in den aanvang geen geringe moeite, den 

 »Heer Teijsmann te overtuigen, dat men door zulk eene orde 

 » geen botanischen tuin creëert, maar toen Teijsmann de waar- 

 »heid hiervan had ingezien en erkend, was niemand ijveriger 

 »en krachtiger werkzaam dan hij-zelf, om mij in de bevor- 

 » dering van een nieuwe richting te steunen." 



»Een menigte boomen moesten verwijderd of verplaatst 

 » worden om de familie-groepen bijeen te brengen. Zoo ont- 

 » stonden de heerlijke partijen van palmen, paudaneeën, lau- 

 »rineeën en euphorbiaceeëu, enz., die ik bij mijn tweede komst 

 »op Java, in 1854, met zooveel genoegen weder aanschouwde." 

 Hasskarl bleef van 1837 — 1843 aan den hortus werkzaam 

 en deed, in de tweede helft van dat tijdvak, onderscheiden 

 reizen tot inzameling van nieuwe plantensoorten. Zijn weten- 

 schappelijke zin en roeping kwamen echter gestadig in bot- 

 sing met het administratief beheer, dat bij den intendant der 

 gouvernements-hotels berustte, en in 1843 noopte ziekte hem 

 tot den terugkeer naar Europa. 



Hier beklaagde hij zich bij den Minister van Koloniën over 

 het ondoelmatig beheer van den plantentuin te Buitenzorg, en 

 wist hy den Heer Baud te overtuigen, dat men, op den inge- 

 slagen weg, de vorming van een wetenschappelyke instelling 

 niet zou bereiken. De tuin behoorde onafhankelijk te zijn van 

 de directie der gouvernements-hotels en zelfstandig te kunnen 



