( 35 ) 



loniën mij verzekerd heeft, dat U.H.G. mij deze vrijpostig- 

 heid wel ten goede zoudt houden. Sedert ik, aan het Rijks- 

 archief verbonden, met de zorg der oud-koloniale archieven 

 ben belast, is bij mij het denkbeeld levendig eene oorhonden- 

 geschiedenis te zamen te stellen van ons bestuur en van onze 

 bezittingen in Indië. Die arbeid zou moeilijk en veelomvat- 

 tend zijn; aan u behoef ik dat niet te zeggen. Alles hangt 

 echter af van een vooraf wel beraamd plan, en van den stel- 

 selmatigen gang dien men aan het geheel verschaft. Tot de 

 samenstelling van zulk een plan is mij de hulp en de raad- 

 geving van meer deskundigen dan ik ben, hoogst noodig. Om 

 die hulp en die raadgevingen te erlangen, wend ik mij tot u. 



Vooreerst zij gezegd dat ik geloof eene oorhonden-geschie- 

 denis te moeten leveren, 1^. omdat mijne betrekking mij 

 daartoe het best in staat stelt, en 2P. omdat, zoolang de 

 bronnen nog niet genoeg bekend zijn, eene andere geschie- 

 denis nog niet goed geschreven kan worden. Dat zoodanige 

 bronnen-uitgave niet onbekookt geschieden moet, noch eene 

 opeenstapeling van documenten worden mag, spreekt van zelf. 

 Zij moet eene uitgezochte verzameling zijn van memoriën, ver- 

 hcden, rapporten en beschrijvingen over elk gewest, voorafge- 

 gaan door een historisch overzicht, eene algemeene inlei- 

 ding, — toegelicht door aanteekeningen, — en tot een 

 geheel gebracht door samenvoegingen, daar waar lacunes zich 

 voordoen. Door zorg aan vorm en stijl dier inleidingen te 

 besteden, zou ik hopen de dorheid der oorkonden eenigszins 

 te vergoeden. 



Eerst had ik gemeend eene zoodanige geschiedenis te le- 

 veren van de Compagnie hier te lande, en dan van het be- 

 stuur in Indië en van alle gewesten onder Compagnies gebied. 

 Maar indachtig aan het »qui trop embrasse, mal étreint", 

 stel ik mij nu het volgende voor, en dat is vooreerst toch 

 al een werk dat een groot deel van mijn leven zal innemen. 



A. Te leveren een geschiedkundig overzicht van de ver- 

 richtingen, handelingen, aangeknoopte betrekkingen der eer- 

 ste Nederlanders in Indië tot aan de Algemeene Compagnie. 



3* 



