( 39 ) 



vork. Als ik op het Rijksarchief de vijf groote kamers met do- 

 cumenten zie, rijzen mi] de haren wel eens te berge; maar 

 de moed ontzinkt mi] toch niet. Ik piocheer maar zachtkens 

 voort. Ik zal wel geen volmaakt werk kunnen leveren, maar 

 ik zal toch trachten een g(3heel te geven, zoodat dat ver- 

 spreid uitgeven van stukken, die men op het einde niet meer 

 weet terug te vinden, eindelijk zal ophouden. Als ik het ge- 

 luk heb den eersten grond te leggen, kan een bekwamer dan 

 ik er een beter gebouw uit optrekken. Nogmaals beveel ik mijn 

 werk aan uwe belangstelling aan. 



Inderdaad was de Jonge vol moed aan het werk getogen, 

 en zeker zou de verschijning eener eerste proeve van zijn 

 arbeid veel spoediger gevolgd zijn, indien hij niet een tijd 

 lang gestoord en ontmoedigd was door de ziekte en den dood 

 zijner eerste teerbeminde gade, vrouwe Maria Johanna de la 

 Bassecoub. Caan, die hem den 13<len October 1859 ontviel, 

 hem een eenigen zoon in nog zeer jeugdigen leeftijd nala- 

 tende, wiens opvoeding den zwaar beproefden vader natuurlijk 

 veel zorg en bekommering baarde. Wij kunnen slechts de geest- 

 kracht bewonderen van den man, die, in den arbeid zijn 

 troost zoekende, de zwarigheden aan ieder werk in den aan- 

 vang verbonden, na zulk een wederwaardigheid zoo spoedig 

 wist te boven te komen. Den 30sten September 1862 mocht 

 ik het afgedrukte eerste deel van hem ontvangen, begeleid 

 door een hoogst welwillend schryven, waarin hij op nieuw, 

 meer dan ik recht had te verwachten, op den voorgrond stelde 

 hoe nuttig hem mijne wenken geweest waren. Dit deel was 

 werkelijk, zooals hij zich had voorgenomen, het eerste stuk 

 van een kleiner eenigszins zelfstandig geheel, dat niet verder 

 zou gaan dan de instelling van het Gouverneur-Generaalschap, 

 het punt vanwaar hij zich voorstelde met de geschiedenis der 

 afzonderlijke gewesten te beginnen. Hij gaf aan dat eerste 

 gedeelte den titel van: »de Opkomst van het Nederlandsch 

 Gezag in Oost-Indië (1595 — 1610)." Het eerste stuk, waarin 

 hij alleen den aanvang der groote vaart, de daarmede in 



