( 148 ) 



tavia is opgerigt. Niet ter wille van het belang van Ne- 

 derlandsch-Indië, maar ter wille van het belang van de ge- 

 heele beschaafde wereld is dit Observatorium opgerigt. Onze 

 Regering heeft begrepen, dat het ook onze pligt is mede te 

 doen aan het groote onderzoek van de natuur, dat door de 

 geheele beschaafde wereld gezamenlijk gedaan wordt. Dit is 

 ook de reden, waarom het Observatorium te Batavia moet 

 blijven bestaan. Dat Observatorium is opgerigt, omdat de 

 Nederlanilsche natie tot de beschaafde natiën der wereld be- 

 hoort, en het moet blijven bestaan, zoo lang zij hare plaats 

 als zoodanig waardig wil innemen. 



Wat door allen gedaan wordt, gaat ook onze krachten 

 niet te boven ; in vergelijking met andere volken doen wij 

 niet te veel. Om dit aan te toonen, wil ik in korte trekken 

 mededeeleu, wat door de verschillende beschaafde natiën te- 

 genwoordig in het belang van deze onderzoekingen gedaan 

 wordt. 



In Engeland bestaan de volgende observatoria: het obser- 

 vatorium te Greenwich en dat te Kew, waar de magnetische 

 en meteorologische verschijnselen zoo volledig mogelijk, vooral 

 door middel van photographisch-zelfregistrerende instrumen- 

 ten onderzocht worden; de observatoria te Oxford, Cam- 

 bridge, Dublin en Edinburg, waar magnetische en meteoro- 

 logische waarnemingen gedaan worden en ook gedeeltelijk 

 gebruik gemaakt wordt van photographisch-zelfregistrerende 

 instrumenten ; het meteorologisch observatorium te Liverpool ; 

 de meteorologische observatoria te Falraouth, Stonyhurst, 

 Glasgow, Aberdeen, Armagh en Valencia, alle zes in 1868 

 van instrumenten voorzien om de meteorologische verschijn- 

 selen, door middel van photographie, voortdurend te regi- 

 streren. Behalve op deze twaalf observatoria van den eer- 

 sten rang, worden nog in Engeland op een groot aantal 

 plaatsen meer of min volledige meteorologische waarnemin- 

 gen gedaan. Regen-waarnemingen worden in Engeland op 

 meer dan duizend plaatsen gedaan. Bovendien heeft Enge- 

 land een Meteorologisch Instituut, waar zooveel mogelijk alle 



