78 EERSTECLASSE 



Tab. VI. aangezien deze vlytige Natuur onderzoeker de inwendige gefleltenïs van on- 

 zen Worm naauwkeurig belchryfc , zal ik er ook , zo verre het noodig is , 

 iets uit zyn Werk van aanhaalen. Om dezen Worm des te beter te konnen 

 onclceden , heeft hy denzelven of in Wyngeeft , of in Water , dat iets meer 

 dan laauvv was, laaten fierven, en 'er hem eenige uuren daarna weder uit- 

 genomen. Toen ik dit nu insgelyks deed , zag ik , dat de Worm nog eer- 

 der in 't warme Water , dan in den Wyngeeft llierf. Het hart , langs den 

 rug gelegen , ftrekt zich als een Kanaal of Pyp uit , tot aan den laatften 

 ring ; alwaar het , gelyk de Watervaten {vaja lympbalica') knobbelig wordt. 

 Wanneer men nu den Worm daar ter plaatze opent , zo ziet men, na de uit- 

 looping der waterachtige vochtigheid, door Swammerdam het Bloed ge- 

 noemd , eenige veselen ; die de leden van den Worm beweegen , en op ver- 

 fcheiden wyze van 't eene lid tot het andere gaan. Diergelyke Vezelen lig- 

 gen ook in de lengte aan het hart, waar in ze ingeplant zyn ; dienende om 

 hetzelve, als zo veele koordjes, open en toe te trekken. Het hart is, naar 

 't uiterlyke aanzien, niet anders dan eene lange vliezige Pyp, welke voor 

 aan 't lyf zeer eng is; omtrent het midden wordt ze vervolgens , gelyk een 

 knoop , enger ; daar op verwydert zy zich weder ; en eindelyk wordt ze 

 aan 't achter einde, onder het dertiende lid , zeer naauw. Indien men nu de 

 huid verder opent, dan komt het vet te voorfchyn, dat uit ontelbaare kleine 

 kogeltjes , van gedaante als Zandkorrels ,beftaat; die op tedere doorzichtige 

 vliesjes zitten, en dus het zien der innerlyke deelen beletten. Dit Vet, het 

 welk de Audleur nog breedvoeriger befchryft, hebbe ik in den Schroter Worm 

 menigvuldiger, dan in dezen JN'eushoorn-Kever- Worm aangetroffen. Op eene 

 dergelyke wyze als het Vet deze innerlyke deelen bedekt, zo doen het ook 

 de Luchtpypjes , die uit de achttien Luchtgaten voortkomen , en zich in 

 ontelbaare Zyd-takjes verdeelen ; invoege dat 'er geen deel des Worms zy , 

 waarin niet eenigen van dezelven uitloopeö ; ja zelfs zyn 'er de fpieren , de 

 harflens, en de zenuwen van voorzien. Het fchynt derhalve, gelyk de Schry- 

 ver zegt , als of deze Worm, en de overige foorten der Infeften, meer door 

 eene fyne lucht onderhouden worden , dan de groote en bloedryke Dieren ; 

 of men moefte beweeren , dat de lucht zich by dezen door de Long met het 

 bloed vermengt, en met het zelve door de Pols aderen in alle de deelen des 

 lichaams gebragt wordt; welke meening ook niet geheel onwaarfchynlyk is. 

 Voor 't overige loopen alle die Luchtpypjes in den Worm gelykmaatig uit, 

 en hebben geene afgedeelde blaasjes; dezen vindt men alleen in den Kever. 

 Wanneer voorts de geheele Worm , door de fnyding der huid , geopend wordt , 

 dan vertoont zich de Maag, welke het gantfche lichaams bykans vervult. Zybe- 

 Haat uit eenige huidjes of rokken en kringswyze vezelen , door welken het ge- 

 ne , dat zy in zich bevat , in beweeging gebragt wordt. Men vindt dezelve 

 ook altoos , behalve wanneer ze van huid verandert , met gekaauwd Hout of 

 Kun gevuld} en dewyl zulks menigmaalen door de huid heen fchynt, zo ziet 'er 



de 



