BER N A C H T-V L I N D E R ?. Tab. "KXIK. 335 



De fcbade/yke , gladde , bruine Kool- en Kruid- 

 Rups, benevens haar e verandering 

 tot in een V^linder. , 



§. I. 



De Hoi'eniers en Landlieden, welken deze foort van Riipfen zo gehaat als T/^B. 

 bekendis, noemen dezelve den Hartivorin, en die naam is, myns oor- XXIX. 

 deels, niet oneigen, om derzelver fchadelyke Eigenichap uit te drukken. Men 

 vindt deze Rupfen meetl op de zogenaamde witte Kool {Braffica caphata , aU 

 ba)* , en wel eeril m den Herfll , na dat de Kool planten zich reets gefloo- 

 ten en koppen gemaakt hebben f. Doch deze vreetgierige Schepzelen verge- 

 noegen zich niet alleen met de buitenfte bladeren ; maar zy booren recht door 

 tot in den kern of het hart. Als 'er dan daar ter plaatze eenigen te zamen 

 komen, zyn ze in ftaat, den gantfchen Kool -kop van binnen uit te hooien, 

 zonder dat men zulks van buiten ontdekken konne. Hier by komt nog dat de 

 fpyze, die de Rupfen hier ingeflokt hebben, ook noodwendig wederom haaren 

 uitgang zoekt; 't welk ten gevolge heeft, dat de gemaakte holligheid ook mee- 

 rendeels weder gevuld worde ; welke vuiligheid naderhand , als 'er de regen 

 by komt, gelyk doorgaans gebeurt, tot eene ftinkende verrotting overflaat, 

 en alle de overige bladen tevens bederft, invoege, dat ze dikwyls niet eens 

 voor het \''ee te gebruiken zyn. Uit dit weinige is genoegzaam op te maa- 

 ken, dat deze foort van Infeèlen mede onder de natuurlyke middelen behoort, 

 waar van de Almachtige zich bedienen kan, wanneer hy t'eenigen tyde het 

 Menfchdom wil tuchtigen. 



§. 2. 



Om deze fchadelyke Rupfen te verdelgen, en, zo veel als mogelyk zy, 

 den gantfchen ondergang der JNIoeslanden voor te komen, fpaaren de Land- 

 lieden geen moeite of arbeid: maar ze zyn dubbel te beklaagen, wanneer al!e 

 hunne aangewende poogingen vruchtloos afloopen. Nochtans ligt de fchuld 

 veelal daarin, dat die eenvoudige lieden zich van gantfch onbekwaame,en ten 

 deele belagchelyke Middelen bedienen, om hun oogmerk te bereiken. Ik zal 

 ter aantooninge hier van flechts één voorbeeld bybrengen. Ik had verfcheiden 



maa- 



* Even zo veelvuldig hebbe ik ze op de groene Kool , als ook, behalve op dezen, aan de 

 Kool raapen, en andere Koolgewaffen gevonden; en wyders nog waargenomen , dat ze, 

 by gebrek van deze haare gewo0"lyke ipyze, de Mosdillel of Melkweide, de Zuuring, de 

 breede WeegbreS, en andere Kruiden meer, heel greetig verteeren. Kleemann. 



I N.iamlyk in haaren volwaffen toeftaud; want jonger en kleiner worden ze reets in de maand 



