De Josepho Mezzofantio. Seumo II. 185 



Res autem cessit aliter , nee potuit propterea statim opta- 

 tam fei re opcm et auxiliiim ; is enim , cum admodum ju- 

 venilis esset aetatis, erat adluic illius linguae nescius. Ut ve- 

 ro precihus omni studio indulgeret, nedum loquentis novi 

 hospitis cxpendebat verba, omniarpie ad trutinam revocabat , 

 ut illorum apparerct et arripi posset nexus, sonus, et fle- 

 xio; sed libios etiam quos secuin tulerat illo idiomate scii- 

 ptos exaniinandos petiit. Quae assequutus dum fuit, vix cre- 

 das qua mentis vi et conatu perquisitac linguae spiritum 

 et auimam, ut ita dicam, pervaserit, et illius introspiciens spe- 

 ciem et foimam paucorum dierum spatio cum juvene Utti- 

 nio potuerit valde familiaritcr vivere, ej usque dicta et ser- 

 mones neduin intellectu concipere, sed parentibus aliisque 

 onuiibus non secus ac peritus interpres explicare. Quid hoc 

 inirabilius, quid prodigiosius ? Equidem in tantis ad ejus 

 scientiain argumentis adeo illius fama percrebuit et de eo 

 virtut is rumor est piolatus , ut alienigenae omnes qui Bono- 

 niam inviserent , ab ea non discederent quin prius orna- 

 mentum illud civitatis noscerent et admirarentur; nee solum 

 litteris et disciplinis exculti , quorum judicium est gravis- 

 simum et prae caeteris propterea pluris faciendum , banc sibi 

 conqiarare sortem studebant, sed Principes etiam et Reges 

 illius laudi et bonori favebant, et cum eo loquentes eum 

 praestanti admiratione et liberalitate sibi devinciebant. Haud 

 vos latet Franciscum I Austriae Imperatorem Bononiam ad- 

 venisse anno millesimo octingentesimo decimo nono. Hanc 

 vix consequutus nihil habuit antiquius quam Mezzofantium 

 quaerere et videre, penitusque perspicere, quod dum prae- 

 gustaret, de singulari ejus peritia delectari et ipse potuit, 

 et alterum novumque caeteris adjungi supremum testimo- 

 nium. Multi ex aulico Consilio viri circumdabant Principem , 

 et variarum dum essent regionum , quibus nempe vastum et 

 ingens efformabatur et nunc quoque struitur Imperium, mul- 

 tas etiam et varias ex{)eriri poterant linguas ad augusti de- 

 siderii expectationem explendam. Praecepit ergo summus ille 

 Imperator ut illorum quisque eum de suo idiomate sciscita- 

 retur. Quam l)ene et naviter ad interrogata respondit ! Peri- 

 culoruui adiit niagnitudinem et nobilitatem , nee ipsi defuit 

 T. V. 24 



