MISCELLA^EA, BoT. VII. 1 99 



tiominlbns usl sunt, significarunt porlum, quem supra de- 

 sci'ipsiinus , setl tolam parleiu occiileuUilein Poilas I^unae 

 ila appellaruiit , in cujus cenli'o oppidiiin Spodia (^Spezia^ 

 nunc est; quae res quanluni a vero absona sit, quisque 

 facile videt. Quod si scriplores anliqui , qui fuerunt ante S. 

 Gregorium niagoum meniinerunl de Portu Lunae, nunquam 

 De Porlu Veneris, dicemusne, Gregoriuin nominis auclorern 

 fuisse ? Minime quideni; cum S. I'onlil'ex nullo pacto pe- 

 tiissel a Dea genlilium . Ergo adliibuit ut nomea vulgare 

 temporis siii. Sunt etiam , qui putent, non a Venere, sed 

 desuinptum a Venerio ereniita, qui ea loca incoluerat, et 

 sanctitalis odore praesiiterat (50); sed Venerius omniuo la- 

 luit magnum Gregorium , qui nuUam unquam menilonem 

 de eo iujecit. Is innotuil tempore Lucii Episcopi Lunensis, 

 qui fuit niulto post Gregorium, et qui, cum corpus Ve- 

 nerii in insula Tyro sepultum detexisset, primus fuit, qui 

 cultum eidem praesliterit j templumque iu Tyro dedicave- 

 rit monasterio jam pridem iW exislente adjunctum {p^) , 

 quod S. Mariae , et B. \'enerii nomine postea appellatum 

 (52). Sed de hoc satis. Redeamus ad burgum llicis. 

 Pisani videntur muuiisse hunc burgum etiara a parte superiore, 

 extructa turri hcxagona lapiilibus quadris mirae molisj et 

 allitudinis in edilis rupis prarruptae, quae hinc burgo, inde 

 mari imminet^ pauca dislantia a Podioj sive a diruta ar- 

 ce Pietra coperta. Quo anuo id fecerinl, reperire non po- 

 tui (53), at certe ante annum 1256. Nam Genuenses , 



(50) « E ]' ullimo anno di questi consoli clie fu 1113. fcccro Gcno- 

 <( vesi edificare il c&slello di Porlovenere , e veramenle lorsi per 

 (I dir meglio del porto di S. Venerio , clie prima dagli antichi era 

 (1 cliiamato porto di Luna , ma canibio noma per causa dclle rcli- 

 (c quie, et del tcmpio dcdicato iu quel paese a S. Venerio » Giu- 

 stin. Jntuil. di Gen. lib. 2. cart. XXXIIl. versa. Vide etiam La- 

 mor. Hist, di Lunig.p. G3. 



(51) Ughcll. Ital. sacr. torn. \. p. 834., Ferrar. Fit. Sanct. Ital. p. 

 590., Bertol. Misc. bot. 5. p. 4. 5. 



(52) Murat. Antich. Est. torn. 1. p. 238. 241-244. 



(53) Bonaventura Dc Rubcis in Collcit. MS. lib. 2. cap. 1. 7i. 74. 

 liabet , sc ab annalibus Troncii didicissc, Pisanos id fecisse anno 



