236 FiwNCisci Bertellh 



eo consislit ul ipsa naiiira diligeiitcr in aquaram cnrsu per- 

 peiidalur alvea sua propria percunenlium , quuiu eaium iiio- 

 lus, peculiaies variabilesqiic caussae minus bene nobis innote- 

 scant. Atque hoc loco vir siirnmus Eytelweinius magna sin- 

 gularii[iie laude est conunemorandus j qui datis praecisis col- 

 loclis ex discfiiisiiionlbns qiianipliirimis ab exiniiis Alemannis 

 observatoribus aliisqiie instilulis nt canalium (luminumqiie aqua- 

 rum quauiitatos iu singulis minulis fluenies fporlatej deler- 

 miuareniur; ingegnose admodum hydrometiicum canonem 

 modo jam omnibus nolum inde deducere potuit. Qui canon 

 latins, ac magis c-xacte casibus practicis aptari potest, quam 

 formulae jam antea cognitae Dubualii Girardii ac Pronyi. Qui 

 tamen canones omncs turn liorum Auctorum tum Eytelweinii 

 juxla Coulombi principium de iluidorum resistentia consti- 

 tiuiiUur. 



Quum ego igitur tutas has normas, multique fliciendas sum- 

 mopere probarem (quas Itaha quoque nunc sequitur uti jam 

 testanlur Relaliones maximi momenti de vastis operibus nuper- 

 rime polissimum iu Gallia Cisalpina atque in Alpibus l^auri- 

 norum summa cum laude confectis, nee non Ephemerides Ti- 

 beiinae, quas lumen clarissimum hujus Academiae Venturolius 

 prolulit, quem virum honoris canssa nomino) quumque me 

 cujusdam Viri doclissimi verba summopere moverent, quibus 

 ille recenli, solemnique occasions Hydraulicos ad vaste ob- 

 servandum hortabatur: quas ego quo(|ue, parvas sane atque 

 baud multi faciendas observationes ad hoc proposilum gravis- 

 simum insuiuere, ac colligere polui; slatui nunc eas vobis ex- 

 ponere. 



Regionem quamdam valde amplam nobis mente eflingamus 

 mouiibus atque planitiebus distinctam, varie incHnatamj qui- 

 busvis autem liniitibus circumscriptam : cujus quidem regionis 

 quae partes non eminent, neque coluiilur, aquarum inunda- 

 tionibus sint obnoxiae: sive propter impedimenta quae iis oc- 

 currant, sive quod parum declivcs atque vils cavisque caren- 

 les satis aplis ad aquas siaiim egerendas. Haec autem revera 

 erat conditio vastarum^ inhospitarumque regionum, quae plu- 

 rlinae incultaeque per orbem passim jacebaut, quas deiude 

 populorum coloniae occiipamnt artibus instructae triorumque 



