223 



lerianae majoris seu liortensis v. ponlicae) proposuit. Valeriaiia Dioscoridis 

 Sibtli. in Asia minore vulgaris, qov veterum, officinali plantae nostrati simil- 

 lima virihus et facie. Valerianae sitchensis Bong. radicera , ex America boreali 

 occidentali petitam, praestantissimam Russi praedicant. Plurima ISardi cel- 

 iicae et Nardi indicae apud priscos laus est. Nardutn cellicain in Liguriae 

 alpibus, vernacule Saliunca dictam, generari, etiam in Istria nasci, Dioscorides 

 auctor est. Valeriana cellica Linn. et Valeriana Salimica Allion., haec m 

 Liguriae alpibus, illa in excelsis Styriae et Carinthiae jugis magno numero ob- 

 via, lioc pliarmacon CSpicam NardiOfAc, \u]go Speik) praebent, non magnae 

 apud alpicolam gentem aucforitalis, ad arcenda insecta, aut suffunenti loco, 

 pleruraque a pauperculis, etiam circa aegrorum lecfos adhibitum, plurimis ob 

 odoris vehementiam, capitis dolores provocantem, exosum, non exigui tamen 

 in mercafura nostrate momenti. Nam Nardi radice, a conducfis vili pretio rusti- 

 cis (vulgo Speilgrdber') juxta aeternam alpium Styriae et Carinthiae nivem 

 multo cum sudore elfossa et in fasciculos ligata, mercatores ingentia dolia replent 

 et navigia onerant, quae quotannis Tergesto in Turciam et Aegyptum solvunt, 

 ubi cum magno lucro merces divenditur, in Indiae et Aelhioi)iae penetralia de- 

 porfanda, ad condiendum lecfissimi unguenfi genus et ad medicanda quolidiani 

 usus balnea vehementer his gentibus expetifa. Inter Europae populos solis Hun- 

 garis illius radicis in lofionibus capifis usus est. Herbam ex alpibus noricis 

 Danubio advectam Becsi-fil , i. e, herbam viennensem nominant. 



Nardi indicae veterum seu Spicae Nardi verae legilimum genus nostris 

 primum diebus botanicis innotuit, egregiis Wallichii, summi viri, studiis. 

 Planta est Scorzonerae cujusdam humilis facie, foliis oblongis, integris, radi- 

 calibus elongatis, adumbratam a Dioscoride descriptione imaginem referens, 

 in Himalayae jugis genita, suigeneris, Patriniae affinis, Nardoslachi/s Jala- 

 ma?isi a CandoUeo dicta. Hujus radicem (vulgo Jatamansi') ob aroraatis vehe- 

 raenfiam et virtufem medicam per omnem Indiam circumferri constat. Nardi 

 pistici unguentum prefiosum, quod super Salvatoris pedes a Maria elfusum odore 

 domum replevisse legimus, indica Nardo medicafum fuisse credilur. Valerianae 

 specierum in montibus Indiae crescentium, Valerianae Wanichii BC. et Va- 

 lerianae Hardwickii Wall. CChammaha) radices cum Jatamansi misceri et con- 

 fundi, non improbabile est. Valeria^siarum americanarum complurium, quarum 

 nonnullae volubiles , radices plantae officinalis odore gaudent. Nihil de usii 

 comperi. 



Folia omnium amaricanfia, mucilaginosa, annuarum plerumciue insipida 

 sunt. Va/erianellae olitoriae Monch. herba junior Cliapunzelsalat, Vogelsalat, 

 Mache) in acetariis edulis, sicca latenfe Nardi spiritu vellicat, oleo aefhereo 

 foeta. Astrephiae coarctatae Dufr. radix perennis, ei Astrephiae chaerophyl- 

 loidis DC. herba ajinua apud Peruanos inter remedia vulneraria habetur. 



Ordo CXIX. Bipsaceae. 



Herhae annuae v. perennes, rarius siiffrutescentes, caule 

 tereti, foliis oppositis v. rarissirae verticillatis, simpiicibus, in 

 eadeni stirpe saepe variis, radicalibus nempe a caulinis diversis, 

 iutegris, lyratis, piunatifidis bipinnatifidisve, sessilibus et am- 

 plexicaulibus, interdum basibus connatis, v. in petiolura basi 

 amplexicaulera dilatatis, exstipulatis. Flores perfecti, irregulares 

 V. subregulares, in capitulum densum, involucratura, supra re- 

 ceptaculum nudum v. florum singulorura bracteis paleatum collecti, 

 rarissime in foliorum superiorum axillis aggregato-verlicillati. 

 Bracteae sive paleae capituli exteriores interdum steriles, corol- 



