hoe mt nV op fijn ouöt ƒ tantrf) oft ïjoogljbuptfrl; Glaflum 

 oft Giaftumfo«örnot)f{j«tcn Ijcbben. 



Doojto/ foo ia bCnötebcvianfoninugljc Guadum rrljc-' 

 noemt; ut 't 31taliarnfc()Giij*: bocltiitn nacin banGla- 

 ftum ttfoijnt rjnnacrntxnbe berbjaept te tocfen/oft cet ban 

 lüccbr en TflDoubt; m't j&paenfrf) cnbc ftanfeh Paftel. 



.f Den binbtbennacmban Païtellumoft Piftellum.mrt 

 cenigljt brlrhitybingUc ban bicn/bn plimibs 13alcnaniiB/ 

 in !jct Dctbrcapitcl ban fijn rtucebt bocrh.3?an men maglj 

 1©ccbe Paftillus nonnen / ombatmen ban 't fan ban bit 

 tnmbt hoerhdfirnö oft groote ballen plccgl) te maUer.jöte 

 in't iLatijn Pattilli gïjr noemt rnojben. 



2n ónfc tybni noemen be j3eberlanbcr<s bit mipbt 

 IDeebt i be ï?oogrjDttPtfcljcn enbe Beljemersi C£3t?t ; tic 

 <ettgljclfrf)c 22?o6c enbe ZDabt. Stbictnna noemt bet Nd 

 in fijn 5 1 *• capitel. 3T>acr ia not Ijtariö bp be Sirabrn een 

 anDer Nil , 't boelen GranumNü enbe Hab alnil gljenonut 

 luoit : ujaee ban Jlbicenna fpjeer Itt in 't jcó. rapitcl/ enbe 

 ëetapion m't 185 .captteI:'iüielcK een foo jtc banHtV n^e oft 

 Conuoiuulusiss/aljsUjp lucrnacmaclö bttbootirn lullen. 



x. i- 5r,eeer1tefoojte/bieflefacpbtenbcgcocffentb)o?t/ 

 Ijeet 'STamme I9eebc:be anbere/ om bat fp ban felfss boojt 

 bomt / magfjmen toilbe ïtëceDe noemen. 



Indicum. gpaet fijn fommigljeban Die mcpninglje / bat 

 fjet fc&upm/ 'ttorlrft Jet fan ban bit trupbt uptboojpt/ 

 mannecïmcn bc fLabcnenoft belfêollc baer mebe ber= 

 toet/ anbcrjs niet en ie ban ijet Indk um ban tJDiofroiibcs ; 

 enbe epgljcntlijrli nctnneebe Indicum: f)tt Weidse norl)~ 

 rans niet iTijenoegl) enblijcht: toant ^iofrojibesi en fepbt 

 niet/ Dat Indicum nomtban Jjrtopteojpcn oftfcljupmfel 

 banbelODcebe/aijibie fittoftbpnaeoberloopr; banbpfept 

 alleen/ bat Indicum upt Kopert baten opgctoo£pen toojt. 



H?ant ban alle bepbe De foojten ban indicum frljjijft 

 ©ioffojibcg in befet manieren in fijn ünfbe boert : l?et 

 cent somt ban fclfjs boojt/cnbcissaljS ent ecbrafimm't 

 <6iicrbjs/oftoberfietfeI/enbc anbceja obcrblcepfcl ban 't 

 3,uüiaenfrlj tet : ljrt anbere Dient De bertoecjs/ enbe ijs 

 ten purpur blocpfei/ bat ban De Kopere baten opgfjetoo^ 

 penig; enbe ban bc bertoerg afgJjetrorHcn toojDt / oft 

 afglienomen enbe gfjeDjoogljt- 

 5 Aerd. jBccDc/nacöctfcggljcnban tfaïenug/iesgetocl- 

 tugjj bcrbjoogljmbe ban acrb / bitter ban fmaeen / enbe 

 met eenen ooeh t'famcntrcrticnbe. 



« Kracht en Werckinghc. myttbt ijJ martjtiglj om be 

 groote bjonben ban l)ci ï>t nibe ftcrrlt» liröaemen toe te 

 hcelen enbe te gniefen: entoojt feer nuttelncö gfjcbacn op 

 bic breien bejsliebaemc/ upt bc toelriic Ijet blctbt met me- 

 iiightc blocpbt. £>p belet ™be bjrjft te ruggbe be birue 

 vnatcrarbtigljc oft flnmeratfjtigj)c göeftoillen / bit in 't 

 %atiin tumores osdernatofi Ijeetcn ; cnbc fp onDott bis kh 

 be/ énbe berteertfe bJonberbaerliicden bael. 



IDcebeiiSfecrbJOtiberlijcKin Ijetgcncfen enbttoeberftai 

 ban aüe nuabt enbe afgrijfelijtftc jeeren enbe oube fniceï 

 ren: albjacr 't oora faite bat bic ncgofien te berrotten / oft 

 Doozfmargbt enbe booxgeten / ut tm nac gfjcUantficrt 

 toaren : 't felbefepbttDiofcojibeistnbe 43alnuic;. 



^an ©alenuö fepDt Dacr notlj meer toe : ïDacr Ijet fa= 

 6e bat bit crupbt roat te ftereft oft te feracrjttgr) frljfnctc 

 toefen naebe Hrarljten enbe gfjeftflteniffenban Den ftrant- 

 fien/ban foubemen mogiim bpbe blabereh ban bit rrüpbt 

 gijeftooten 3nnbe toat bioot toe boen/ oft >©etficn-meel / 

 oft^arusen-mccl/oft Pokna.tric fommige ï©oj t nonnen/ 

 bat ifi gljcrooft «©ijcrften-meel/naebcnjepfrr) ban bc 

 ItranfHljnit/oft't gtjebjern baermen Dat in gebjupr&en toil. 



Ander ghebruyek. j!t)en plcegl) bit rrupbt eer fjet b!oc= 

 menfttngljt/teftootentnDeteftampen/ enDeljet fapDatr 

 «Pt te petffeu ; enDe baer groote ronbe boHeKenö oft balies 

 Ktnö af te mahen/bie ban be ©ertoerö gebcfitfit toojben/ 

 enbe ^èaficl gjpnocmt ;gu / om be toolle lattenen enbe be 

 tooltefclf / enbe ooclt Ijtt Itjntoaet enbe anbere toebben 

 baer inebt Wauto te bettoen/aljs boben corh netljaeit ijj, 



BIIVOEGHSEL. 

 X/f ^fr" 01 tetl tc «nmtttftm ötbbeti/ fouBcmen al btbttftjjep* 



Cruydt-Boeck Rembërti Dodonxi. 



Booms / ia in bit rtupot tc mtrrlwn/bat ö* blattrcn tic acn b* 

 ftceltn toafftn/ Urcl ftbctper cnDe nkim 6 » ?ï r "' 0an Bl: W 1 Dc too;f 

 homen/alagiJtmcpuf'JthmnlIccitiüOctigiifiJcurt. . 



5Dc Jjautohmobau Bit ttwOt gilt iflt hen tonstjöUcno: fitroomi ta 

 retjjt mflttöt/mct luttel fafciuiBÖcn. _ 



tBilccrPctaeiot)rtho:cnft!)naeIijtl!;ftgl!tiol)ci; möc groept 

 bert hoogftttoan öe 'Cammc/!)tb6cnot bc Ülabct0üituan Dt Vim* 

 Dicghelijrh/mactUctlUlcpnbtf. 'ttotlth ttnoo:fahetoaa bat p«* 

 nüia Bt felf ot flcibt onbtt be ï.artoutoen.ïCt toojttlia hltpne/be flrc? 

 Itn bout-aentigl) tnbt retbt l öan onber af met Dele blaetta bchlecbt : 

 acn bc lachen lioincn Pooit.a bc bloemen ; bic boben in t opperde 1 ter 

 bcle#i/ blccch-gtel banüttroc: bctoclthcbanbicbon piobcnccn 

 inbócphtnacntuplhtnagljtbmpehttoojbtn. 



Anderfoortenvin Wilde Weedc. ÏOÖCl bOMÖtbC Vsccana OOCR 

 booiccnfoo-.tc üanlBctbc/blcnochtana cIbec3ban©oBon;usbc> 

 (cbicbcn tooiöt ; tuaer ban lobcl gtjenocgljfaeni bertDcmbert is. 

 angtullara heeft bat booibccctfic tOccbc aenghclïen / tnbcOhitum 

 priinumgljenatmtaobClnotmtfcIftusfilYeflris Vaccariadicta.oft 

 OOth Tamecncmon van Cordus; in't «CngbtlfclJ Coyv BafilU al Of- 



mmftpEcSafiliton ban bc hoepen : toont het i» oothbanfommi^ 

 jjDc Ocymoidcs Bljcnotmtgljctetcftycttoaft beel onbtr lictho:cn/ 

 hebbenbe fmalbtr blabct» Ban Bcbooifepbc TKilbc lOecbc/ Bicban 

 ben Ocymaftrum oft ïBtlt-Sehcn ghelóch / mactniet foo beel ala't 

 booifcpbt/ acn cenen (ïtetc anncrhalBen boethooght/ Bicbelctacho* 

 hen'o Ijceft / tnbt bttcittt ia met hlcpnc bloemen/ bit ban Ben Ocy- 

 maftrum oft «cgtjel-blocmcngticluth : BetoclthctoittctnBcbltcthe 

 hopftcna hebben/ bcnftlbcnoocK banfaeBtgtjtIi)th/maernott)ter 

 tijbtncrgljena toe nut ghcüonben. ISonotlctius houbt het ttupbt 

 ijonbta-toughcoft CynogioiTumboostcnfoojKban Glaftum: oan 

 Bactban hanBcltntopclBttó. . ' . 



3oftplju0 ^caligöet ftgöt/ bat «cjae cnbc Buniuiua bc Ifatit 

 in't Hatnn Vitrum gbenoemt hebben / Bit piinina Bact nae G uitum 

 Bhthcctcn heeft. 'j* „ 



"liatisludicaï0öacrmenljtt Indicum oft jfnBtfth blauto ban 

 macchtiin'tJnBifchooch Gali enbe Nit gtjcöcetcniin't Atabtfch Ami 

 nftAnnil :biebanonfc1B«Bt alanict tn bctfeijilt-öcttoo^btoocft 

 Niroft Anmr gijtticcicn / alofmcnblautofcpbc. 



riaetfe. itactBc maceftt ljctlanbtban '€oloufcnjc!i:toantbcar* 

 OctbcffctooiBtBactomtrcntgljcfacpBttnBtghetoonmn: teacr Bat 

 bet groen crupBt Guede heet/ ale lobcl bctnpghf . 



j&p loo'.Bt ooth ahtfacpBt bp Knfftl in ©lacnberen/ cnBem 

 Q?tmtfcblan(it op göcot bet lanBt : toner Bat ooth teer goebc 

 IPetBcf Bic html arghtriaBan Bcfclücban -Couluft) gbctoonncn 

 rto:Bt. 



Aerd. 53etammcïl3cthclcghtboo?bcocffeningcaUt!iacrtfefjctp4 

 bcpütaf:fpbchouOtnocI)taiie baer BiooghenBc hraeöt / bctoclcfte 

 mcctblncht in Be toilBc -.toant Bic heeft Bact noch ccnigljcfthcrp» 

 htpbtoftbtjtathtigöcpBtbp. 



Kracht co Wctckinghe. nMBcïDccBtiegoeBtghcfobHt enbege^ 

 tnoiicltcn / Een gbenen Bicin Bt mtltttenigbc onBc bcrftopthtpbt oft 

 IjctBighcpBt hebben : Bie is ooeh ftct gocBt ttghtn Bt feer bochte 

 buplebcratghcrBcftotcringhcn/ Baeropgljcirpbtsijnbt. 



Yerkicfinnhe. ©mietBoctstcBocnmtr ficfe ttirpBtninbt lithat^ 

 mm ban Bc niet fecc fierch tnbt hcttbatigljc licben/ moctmenbe 

 a?ilbc V&ttbt Iacten ftacn/cnbe Bt •Camme ghebfupchtu/Bttoclcht 

 noch BbernclBigh ghtnoegh balt: toant bc TBilBt en Bicnt foo toet 

 niet in Btanbcrc gl)tb:chcn Bact Bc ïammc tocgotbtia. om fiat fp 

 foofchetpcnBeBijtenBc ie/cnbcBactom hrachtigbet mbCBÖcuiti» 

 ütn Bet milten cnBcljcrBtghcpBtbanbtcn. 



Deoeffeninghevan Wcc'de. J)ct ie Bc moeptt bJCCrBigh / alljtcttic 

 ocfftuinghc / planten enBc piuchenbao IDctoc tc bcrhaelcn/ gtjclrjclt 

 fp ban cCaerlc sitcbcna enbe Jan lic&aut bcfchzcbcn is in bun 

 lanBttoimtlnglje. 



H3c UDecBe tooifitop acftctaenbt racplanbt ghttoonnen ghclötft We 

 ISapcn; öoctocrBatmen Baer af niet en begoten Ban het opper? 

 fle/ enBc ftct langhffc ban ftoth tn bloemen, fep cntocefinotlj 

 boifl/ noch regben / noch ontijBighe UouBt. töcl is toact/Bat re 

 feer bette gconbt baer qualiith bicnt : toant fp heeft (ubcc üafte 

 atrbe Ban mi&bct-mfttighc enbe lichte. £>P groept ooeh beter 

 op lanBtBatajn oft biet iacren biaech ghclcgöen heeft/ oft rtoee 

 iacren ban tc boien bcmbt ia ghetoecf: / Can op tod gtjeboutofit 

 lanBt: 't toclch tontrartt bt JKec ia / Bie alfoa groote bercringbe 

 ban'tlanbt begheert ala bc tertotenbetonngactt: iac Bat meer ia / 

 bc ïDetCc ruilt Bat bet lanBt ober anber iacc biatcii liggbc /.aft 

 anbcrlïne be tooncla /Bit foo bichtoijla ghcplant ;ijn / en (tomen 

 tot gheen perfectie/ tnbcbcrlicfcn hun Kracht enbe BcugM. «CnBc 

 ghelijclt Bc JRcc BcngronBt bctmaccht/foamactfttBcïBcebeBcn 

 felbcnmaghcr: Baerom en magg fp op ghcen magher lanbt jjhc;> 

 facpBttooiBen/ toant fp groept Baer luttel / cnBecn Ocujht niet beel. 

 macr toel in toe! gbrmeftiaii&t: 'ttoclthopecnniento falghcmcft 

 tooiben/ termen Bie facpfit. iCIa Bc tlScc&e ghcfaepbt iel men 

 falfc mctBcreggbcntoclobcrloopcn/omBat't facfit toet fouBc met 

 Bet acrBe ggcfiecht tooiOen. jliact ala bc planten hun bla&eris 

 hebben ban ttocc bingljcra langh / falmen moeten omtcenthalf 

 atpïit / oft laetcr / nae bat het totficr bioogh oft rcshcnatljHglj 

 ia ghetoceft / B' acrBe rueeen / enBc ftoita Baer nae bc blaBtta 



7i: * tnt ^l m neftö'.nbcn toitlenBiemen fietinBc mipBcn/bic ban pluchen : ala Bicgbcpiucht ?hn / foo falmen atn Bc tooircle/ bit 



!t »^°', a /imttnatmtlt ' ,0Dn, Bbcfacpbt enBcgbcocffcnt fon&ct blabera ;rjn / Be acrBe nieren / ehBe't felbe alle maenBcii 



roaintn : mant meeft alle bic ctupBcn Bit gljefacpBt tooiBcn/ «fa anücthouben; tt toeten in t0eBtmacnBr/HopmacnBt/OoftmatiiBt 



K.ï!ah;2Su;» -* S" ^ 'J***? £nDc bJttloigbct : 'ttoelch in enbe èeptcmber: in boegbro/bat ghcliieftertojja men ban plante 



MS». S 1 ' öetoclche totlhoogticr/ mate BunBet tot plante bijf mael Bc blaocra plucitt/ foo moet Bc aérbt ooclt 



SS. ïrS^h, n }?£?*' '"^a' " öautohcna.anbtro gheen foo bicntotHalos ghemaethf toosben : toclch ruertn gljcmcpnincft 



h ^ii.?^ ■ x "i" m0t ' tt ^ ectupöm:o,anta| f n ienbatfcl5 febcnmacIghefchierrctoetcnBcfcbnfrcpfcn/mbeBcttoetccritcrci» 



!L* 't '"1?^ JïJLl actü f nto ° ! P? / l . öanb «s» , öcrthetfnntgcöamte/ fen/etcmen BeblaBcra afplueftr. 53e manicreban btblsBcrate 



tnbt tocKOr Be ^amrne bertgbelptfr. pluchen ta oefe. ala Bt MaBtra btgbinnen ronOommernBc niet in Bc 



miBBel 



