Het eerfte £>eei. Het vierde Boeck. 



tttv 't toefen ccn rompouttt oft mcnginge iss/ inbe ïlpott; 

 fetn fcct tori bchcnt. 



;piofro?ibc.3 fcgijt bact norfj meet toe / Dotmm Den ou* 

 Hen quaDcn t)ocft met Ijet ftlbe f.ip gl)ciitcft;tnDri>at ïjet al 

 gojgclenDe niDr oiiftcltmghc oft bcrhirtingt «au Dt tmum? 

 Delen mDen monöt ghctjouDen / triöe Dicfttonlo De Telt» 

 Daet meDe fpotlenDc / oft Datt atn ItnjritcnDc / al De pijnt 

 berfoet/ enDcDc rAuccnnglir Doet optjouDcn. 



3Dü fribe tap met «tMtc ban fioofen glicmengSt/bettbct 

 De pijne ruDe toccDcm Der oo:ru Daet in glje Dumpt . . 



<£c nicutor «IrupDt-brfrljzitoer.s feggen / Dat Djp oneen 

 ftoaer ban Dit fop ingljcDjoutüm / De qualijdt bbojbtp- 

 fcomruDc piffe üaeftclncft ban Doen ten boojfrlpin homtn. 



3D e blabeten Dan «JMaö-rrupDt/ papö-gljctonfe oft plac* 

 fiers gfietonfe met <©licban foetcJtmanBeicngemcngljt/ 

 boben bc fcIjamrlljepDtgljclcpbt oft op bt fmtrtenbe lebcn 

 Dcslirftaeniö gijeDacn / tjripen bc gticne Die met'tgrabccl 

 oft njfenDen (leen / oft met De Djuppcl-piffc f nbc bttftoptï 

 Jjepbt bet biafen gljeemelt 5nn. 



£>ouuuigl)e boen bp befc bïabctcn renigfjen ftcrcHtrt 

 toijn/ ais ifóalbcftie rnbc Canbiotfrijen tonn i maer mrt 

 <CMic ban foete StmanDcIcn gcmengijt/ltonncu fp De fmerte 

 btri cet ftillcn enDe bctfocten. 



3?c fclbe ulabcren ttn tocpnigöisïicii gfieftooten enbe 

 gfjctoicbm/ op een bcruljetoonDc gljcbaen/ ftelpcn ïjet 

 bloet/ciibc glicncfen oft Ijtefen bc toonDe/aïfl men bie bact 

 b:n ba grn op (act liggen / fonDct Die toonbetc bcrmab.cn/ 

 oft anber urrfrijc bïabctcn bact op te boen. 



BIIVOEGHSE L. 



CJCtolttBOirtuobcftftinTtbipfooitmbancrupOm/bitbanfom* 

 mtght Parictana lilvcftrisoftlEilt «3laa mipDtgbenoemt ujn/ 

 hoc üjtl Dat fn met ona «Maa-trupOt Iptr bcfcbitbcn gljcmeglieint» 

 IirmlTe ai frhnutn tt Ijrbticn / Dan alleen in Den nncm . Die cuhujnlil 

 fommigbe trupDtn fonoer groore rcocn ghegytuen tooibt. ©an oefe 

 fullcnrop De cerflr alltcntuer befctiinbtn i ban ot anbtr rujcrfullen 

 ron fpicfcen/alarop banCratarogonum oft Ooghen frooft-graa/cnDt 

 Mclampyruin oft iSecrta-bloemcn lianDtlen fnllen. 



WildtGias cruydt van fommighe. SDit trupbt toftfl reept op met 

 tenen l'trrHanftgbrnftttl'tcncnboeDttjoogg' gtjeftnoopt/ ghenoopc 

 tnDt route in't atntaftcn/ ainBetotlthcrte>teblaDtrcntrgt)rnüfnan« 

 Dcrcu oberftatnOc ( nut clthcn knoop een . komen gbefpiottn/ecrfl 

 biecDrrtibtOattnatfmalltrtnbe fpiifgijtooiccntc/ooth roattou» 

 atbtigt) : tiet oppetfte Pan Den ".rel cn&c ban Dt fflD-tathtn tjreft 

 cenen tros banbeel Itlcpnbcr bibberen ban onDet gcheittlt/tnDt met 

 ee« facljte Oonfacgtigljeuiallathtighrpdt bcfet/ banberroc purpur> 

 atljtigii/ fomtunlcn bleechet / fomujijlcn Dom hubet i f taep enDt ht» 

 fïigt) om fitn / enDt nat Dcnbiolctrm tteilutwt : ntffcöen ^t bjclcht 

 tvnee bloemen altpbt tt.jljcn Om anderen obct ;iacnottoaffenflangh* 

 ujoipiglj/ bol/ mat napenoc/ met Dt bobm)ïe lip ttn tstpnijl) omgc» 

 boogtjt/enüe routDatl)ng!);Deonöttin; lip ia bittDathtii&ft ncBtt» 

 maetts af-öangêDcieet(l ?ec! banbettot/oattnae tjtelgoutbettDigö: 

 öan alle Ds bloemen/ alia'tDatft ttttjcnobttmalhanbctcnflatn/ 

 ?ijn booitoactta nptghtUrecKt cnDc itpthijtftcfiDe . 3?t rooiteUa toit> 

 atljtigl)/ Des bjintera gtiemepr.lpth betgaenDe . öctroafi bpDcljtg^ 

 0htn tnOeop anDettOohtftcteoft bofcljathtiglit gtjctoclrcn ban yons 

 fiarijen en <öofrentijth/enDc ooth in fenpDtfthlanDt enot Bcjjcmct* 

 ïaua t : bet bloept in Den jTl en enDt Siaét limacnDt . 



. ïialttuiö «oiDua gbttft Dt Herba venti ooefc Den naem ban Paric- 

 taria ,oft «31.W- trunDt i DclDcltlic ban UonsclcmuJ boot ten foo;r? 

 ban Bttonic glitUouDtn is. 



^OittmpDt ia foo glitmtjmacn allt mnertn / enbe ftecnathtighe 

 tnDe pupnatlpigjic plaetfcn/ Darmen Dat ftlbe tn abe lanben ober al 

 roti htnt.OnDe Dacrom fiotmDen DtUomtpnen fpota-gttonft bun* 

 ncn fiepftr C:raianuB Patietatia , oft <6laa-trupDt / om Dat fnntn 

 natm obtr al atn Dt mutren gbtftbjebtn enöt in De marmtrfltcncn 

 gbcbourotnrooa. 



Kracht ende Werckinghe. 3tla iemanDtbanboogljtgljtbantnie/ 

 cnDt fint ItDcn ghehtoocht oft brrftuptfet beeft / falmen Oatr ttn 

 plaeftcr op leggljcn/ban <Slas-trupbt enDt Sochcnoft Otpten cutt 

 tjhtmaetbt. 



'^T felbe cnipDt in toarcroft toijrt gljefoDtn/mbc Dit ban ghtbjon» 

 fecn/is gocDt tcgbtn Den ouDcri boeft/ gtabcel/ rpfcnOe (tcen/tnDe tt< 

 tjöenDtD!upptl-pifft/cttDtbcrfloptljtpOtbanDtpifrt:tnDtiBttgt)rrt 

 De fclöc gbcb'.rlten ban Der blafen niet alleen goct ban binnen uirjljc; 

 nomen; maer ia o.ieroothfccr nut m, intoatetgl)tfoDtn;DiiDe;enDt 

 ban bupten raamt op De blaft gijclepöt . 



<51aa trupötbtrOinft DtftbojftèeDDtDit't ham Doet tipt ballen/ 

 tnDt ooth De raitttblcthtn mat :ce ngtjtpDt / alletri Dacr op gbttcpDt . 



y et opent De fpene/ enbe gliniccfi De fificla cnDc bolle fmtêringberi 

 mtt roat foute ghtto;cbcu euDe Daet opghclept. 



©m'tftrrttnte gljtntfcn/ falmtn <81ae-trupOt itinjattrittDtn/ 

 tnDt ftoben Daet mebt De botten oft h men Die 't fltttipi hebben .b jo; ta 

 falmen batrop legglicn't trupot ght|tootcnmct bctftcim liefe. 



Ohtftootcn tnDt met atipi roarm op Dt bicueltc oft gbcfcötutt» 

 IjtnDtgljtltpt/bcTbnjftDepunt. 



hH blafitro ban 43!aa-trupDt met btrfcbt boter oft hapom ■ fmout 

 gbttooft/enbtplatfrcra oftpapa-gberoift opDtnbuptbgbjtltpDt/ 

 pillen bt fmerte ban oen üuptft / «lolüchtgbenotmt. 



M 



tmtSa^heSc^^^^^ 



böffte™" m " m ** BtfBUllen tnö, Ctot,t, nBl)tn ban'ttr biotittm 



«Slaa-rrupbtia ooth rjoA'tinbtHlidtrfenbit facht mnheni mot 

 mbe fupberenDt babtn. «./«>«» 



. ©ebotrtn m 3talicnplerrhtnOit trupbttthjoogtjrn/enOehltTn 

 fltjtftootm?nnöt oft tot poeacr ghtbjoebt / btbttftra tt bjincütn te 

 gljcbtn/ ttgbm Den hoeft m ot boitljtpbt ban abrm. 



jbp plcghtn bet fap ban Dit trupot rtr fp bat gbtbmpcfc'rn / ttrft 

 tocl hlact tnbtrepn tt mahm. 



Ktfmm emm ï&otftrfhr-ttecn gjoepcabt gbemaecltt ijjnDein htt 

 f.ifi ban «eia e- ti mi 1 1 1 w t boet / tnDt Dot fap aen De fmretmbt tan» 

 ben leght/Danbergaer Dèfmertt ttrfronbt, 



illa icmanDt emigtje tenurot afgbt|iiebm heeft/ falbpfcaetop 

 met gtoote bate icgglicn De blaDtrtn ban 43laa-tmptit / ghcfoben 

 mtt olie ban Olgbcn/ Boon-meel/ s~ rmt len tnDt j R aluroe . • 



Ander ghebruyek. Olaa- f tupOt ia goeDt niet alittn om hrt mtn> 

 ftlicn hetjatm banbtlc gljebjehtn tt bibijicnmorr ooth feerbequacm 

 om De glafrn hrocfen enbe Dicrghclgttit batm Daet mtDt tt Dom' 

 bluichcn mghr.ftereiiDc re maken. 



HET XIX. C APITEL. 

 Van Teskens-cruydt oft Boifckens-cruydt, 



Ghedaentt?. * 



T«?iSfieni6-frupDt gïjeeft in't cetfte üpt fiincbJtrjtcï fonw 

 nugljc lnngl)bJ0?i)lg!,c bïabctcn/ roubfommc bicp ges 

 licvf t / Die ban De Qabittc gljdnct • lan atjp Der, actDcn bcr- 

 fpjcpbt ibaetnae hrngfjct Dunne /fomti'Dtobcclnrhtiglie 

 rccljt op ftaenDc ftctlhcnö/ in anDcrcfiiD-ftcclncnBbicfe 

 imjÏB bcrbcplbt / met Dicrgljclijtftr / maet WcpnOcr blaDe; 

 teitbefet: opt)Ctfopban Detoticbe ulcpuc buitte Woenu 

 neus boojbt-liomni / gljcfcijicbteliitlt gjjcbocgljt : alebie 

 bctgacn 3nn/ bomen bact atn nltpnt/ platte /hantiglit 

 ijauuificiio / bp ljarr fircllicn oft aen fjacven aoifyionrft 

 bJatfmalIer tnDe bjatmeer mccngfjcDjongljcii rannat 

 boüenbJaertiS/ toaerfpbjccDcrjijn/ blcrmcbojfcbcnfloft 

 tcplicup rriugljfmp gljciycuniDc ; nae Dt bjclcoe Dit rritpDt 



fijnen naetn boert : ra be tepHewö ftecritt Jjrt farf . Tie 

 toojtd ia lancjljatljttflb/bJtt/ mtt fommigt brfclmgfieii. 



Mm 



