Het eerde Deel. 



Anthyllis Valcntina van CluGusendc Plaft , fouDcmtt goeOetC;; 

 Dtn onoct Ocfc etupben befcbicbcnmoclttn ujoibcn / om fiat foetnif 

 eije gljclnclicniffc mtt De Öetniatiafeijijnt te hebben, ban ia te bo:m 

 ban ono bi'De fooiten ban üaftactt Dtlöt-Cppiefa oft iCljamcpu 

 rpebcfclncbtn. 



©e £>putcic off Spcrgula tooibt in JioogttaDupOtfcljIanDt oock 

 Knawclgtjcnocmt. 



Vermiculata montana nous , Dit j?abiua Columna bt(tl)10ft/ ia 

 ■oth bc foo: mi ban tinatocl te.ir gbcltjc!;. alain't £apttclban Ot 

 .■CbJteBr ©onOrcbamblntlitnfal. 



Polygonium Herniaria: ie ooch etn Itlcpn cruiJbehcn / ban tobe! 

 bcfctntbm/ cnocligtitbcclplatop b'acrbc / enoe iabalf inbtr actbtn 

 fcbuplcn&c/ met fett gbthnooptttacKBhcne; maet acn toitaebtighe 

 bMDcrltcna ciiDc hlepnfacphengtocpt / Dien ban Ot Hemiana gtjes 

 btel gljfIncR:0e gbchecleplantciegtne/cnbtbiaegljt fect hlcpnc 

 tnofacljtiBbc blocmhcna . ©e tnotttl ta btel gtoottt ban oen cpftö 

 ieban De plantt/ öatD / tachaebtigt)/ btttoettct / ntta-gtmna in iwtt 

 fclbtn gljeDiaept/enOefcet quaeDt otn upt-tttthtn . asen (match ia 

 few oioogl)/ ciibe een totpnigb heet. tyct toaft in $iobcnccn. 



Kracht endc Wcrckinghc. i. jjerniaria tooibt ftcr ghtpicfcn 

 ttgbcn bc beten ban be abtt-danghtn / tnbt ban alle anbetc ftnii* 

 nigtje bicven/ foo totlupttocnDigl) als inojtnOigh ejhtbniptht. Ijet ia 

 fect gocDt teghenbe bieuchingtj oft gbefebcutthtben / niet alleen in't 

 lijf gtjenomen / ata ©oboncue ft glit / macc ooch piatflctB-gbctonfc 

 baer op gbclcnbt. 



IBatcr bacc af gbcoifhllcctt / atrjt baghen langb ghcb'.onclitn/ 

 opent alle be berftoptbibtri / enbe Bbcnccft Ot «Gbcclfucbt bolho* 

 mentlncft. 



^cgöenöctgrabcclmbcffcmtnbinDtmmfrjnegUehjthnict. 



tyet poebtt ban bc biabeta Itan ooth Dooi ecmgbc bcrboigbcn 

 litaclit tot nicfcnbcttoechen. 'C felbe bieecht ooth Dcftccncnban 0« 

 blafc/ bcle bagbeu achter malhanbctcn tjljebionchcn / een bitttnocel 

 lootfmact. JjctfaethanbctooimthDooDcn. 



i. itnatoclehbtcft gtjecne oftimmtra niet (cctbCKcnbe ktacf)< 

 ten : han men bont bet booi Rout enbe bjooglj ban actb i enbe bacts 

 om feguben fommighe / bat bet ban htatbtcn enbe toctchingbc het 

 IBcggtaa oft tDupfcnt-hnoop fectgtjelueht. 



è>ommlgbe gtjtlectbc totl ttbnttn mtcitcts feggben/ bat htt gbe> 

 bimllrctt toatct ban fcnatocl eert fbnbetlingbc tuiluc ia bc gbrnc 

 bie met mei bun toatct en nonnen matchen/ gbclnth fp bichtsule et» 

 bonben hebben. •• , ; , . 



Polygonium Hcrniaria: tjetff bt felbe fttaeht ban Cuhauacba brut 



3nbien / feg.bt lobcl; enbt ia matljtigb om ben bttpth toctth te ma* 

 btn / cbtloch bt jèencblabct*. 



HET XXXI. C AP I T E L. 



Van Vloy-cruydt oft Pfyllium. 



Ghedaente. 



VEop-mtpbt Wafi fcer WcelbigljlrjtK / mtt feet beft 

 bunne/:teere tnbe feer ghcblatbbc frcclHenr; / bie ghe* 

 mepnlricltcen fpanneïjoogb 35». :©eblaberfn 3rjnlangf)= 

 tooipigl) / macr fmnl / Ijapjigt) enöc rupgl) / ftcr nae bp 

 fcomenbe ban gl)tbacntf tt blnötrtn ban öc ttrgt foojtc 

 foaniattot-Cpjntfö : upt J)tt fojj toan be tarüsHtns fteutn 

 uptfijmmigöcftjjtlferartjtigfje üoufcenid afe atn ten ijou; 

 benbe ftjjubbtn ; toatt upt tt Woemfeenji fctjbtn / bit tmt- 

 flthtigh 3nni)aniJtt\Bt/ jjttï Hltpntnbttuolatptigfjató 

 bonjj/ bp nae g|)eli)tfe bic tan üt £>malïe iBttgijbjte: nae 

 be toclt fee ijet fatt tiolgljt/ 't tteltb toartartjttgt) üS/ btat 

 feenbc oft glinftercnbc/ be ©loepen Han gijebaentt/ Mttütt 

 tnbe grootte feer gljeltjtii. ^etoo?ttltBUjitflt{)ngö/fom= 

 mtgfiebunntfafelmghcnwptghevieitbt. 



« Plaetfc. i^et fiomt bttfirotjljs ban frifji tn be beï= 

 btn tnbeongTjeboutiJbc ?ïartfenboojüt j ban men faept 

 ftetfomttjbtö ootb wtl.3tlöl)tt rans göcfatpt ijs gUrturcft/ 

 ban fmupt {jet gljttoüligljliirlicn toan fclfo üjebcrom alle 

 iaeren upt . j&ae öe terfrljtpbcntljtpbt bant gljttotft batt 

 jet groept/ bjafTetbitfetoijIiBfftjoonber tnbevoeclbigbnc/ 

 btjfonbtr niet berre ban ben Eeenant: op anötreplaetfeu 

 blijft (jet Hlcpnbtr / tnbe en toa ,t foo bljjbt lijtn tnbe ober- 

 broebitthlntbnirt. r ^ r ^ 



€ Tijdt. 3n'tïattjttban<©ogfi<lmatnbtifïI)rtfatt 

 tiju j enbe ban falmen bat alberbequaemljjtbft ulutfem 

 enbebergaren. ^. _ , 



«; Naemen. ©Iop-trupbt noemtmtn bitgïietoaj» in 

 Jütberlanbt ; tn^ooglj-^upbtfctjlaiibt^fplicitffauttnbt 

 S lobcttaut ; in «engljelanbt Slttwcw ; in ©jantBrntfc 

 L'hetbc Ücs pukesj m ^talien pfiiuc-, in £patgnien z*'t*- 

 '«"•• 9Mle bie naemen 3gn metft ban ben <$jiet6ftl)en Piyl- 

 Iion *i*Mw , bat ix* laiop-tnipbt / gtjeftomen ; om bat Ijet 

 faet ban bit crupbt/abï boojfept i»/ foo groote geltjtlitniis 

 nut be Blopcn fchjnt te ijebben : Want baerom tjtbbnt be 

 5Latijnen batfeïbe ootfc Pulicarhgötnonpt( Ijoetoelbat 

 fpbï Conp3aoot*Puliciria noemen) oftHcrba Pulicaris # 



Het vierde Boeck. 



l * 



tnbe bt XpottHtrji'Pfj lliura ; met tetltiwn natm bit trupbt 

 ober algfjenocgljbeUtnttö. 



5 Aetd. ©altnuo ff Ijjiift ban fict faet ban UIop- 

 ttupbt / bat ^et in btn tbjetbni gracö berüoelt / cnör bat 

 |)rt mibbdmatigölnriieii glitftclt tó/ foo btrifittbogöt- 

 inact6enenbeïtjoogl)-matti«nbtIaiigi)t : ban ftbirtnna 

 fcgijt/ bat fttt in btn tbJt ebtn gracb bcgtjt ia cnbc üoubt. 



f KtaxhtendeWerckinghc. Dct tuatcr/ bacr Ijet fatt 

 ban ©lop-trupbt/ ttrfl baat gljtftootcn oft gbcürotUt oft 

 tenigljfmö gljebjohtn stjnöc/te totpclitn in gtjtftaen Ijccf t/ 

 totttt tijt toe bat fjet baat liimat ijtiglj/ tatp oft fliimtrarljï 

 tigi)gcbJo^ben3p/btrfoct alle bcrjjittinfjtn tnbt omlrfein^ 

 gen; btrfar|ttnbtmatigljt Ben bjanbtbanbeJjffteöojts 

 feu ; ia ootb gotbttcgïjrn bc ónmatigljebjoogljtc ban ben 

 monbt/ tnte btn bojft; tnbe in bm monbt enien tut langt) 

 gljel)ouben / bermojrot oft bcrfar{jt be rotrteigl>cbcn bau 

 bi tongfjt ; ïjet btröiiift be fmerte oft pljne ban htt inghe^ 

 toant oft barmtn/ bit boo^ ft btrpightpbt banetnigt ijctte 

 bothtigljcbtnbcroo^faet&tissj f)tt isoothfetrberiiwtiii be 

 glimt bit met ijet röobmeüfocn gljequelt 3jjn / oft eenigb* 

 Croeeringht in be bannen hebben. 



<&an bit biater falneitij beel nutter enbebequatmtrtn 

 birrgljclijtHc gljcbieücn 31111 ( brjfaiiöer in't roobmeltfocn 

 enbeghebKBcn ban bc bermen ) alfnten bat faet cerft obec 

 't bier rooft oft tyaeb /termen bat tetoJtpcKefct/ttnVBtpï 

 nigö enbe niet feer gljebjoften 3ijnbe. 



g?it felbe Water uan benbuwfi oota btrfatljtcn enbe 

 WtttltmattHcn/ enbe boet heel fachteliicR te natner gacn; 

 fonberlinghenalfmenbaer ^uptöer oft3ulcpban©io= 

 len bp boet ; oft lieber/ alfmen baer Wat bp boegljt ban bie 

 êpjoopoft 3ulep/bicmcn mactlitban bebithwüljSljfCi 

 hatlbt infufie ban be blectfe-roobe rooien ; enbe in bier boe* 

 gljen Wojt bat ftlbe Water feer nuttelnth in bt quabt enbe 

 feer IjtttigöeBoitfen ghtb^upt&t. 



^ct faet ban IDlop-trupbt / oft bt boojfepbe (Inmeng* 

 hent baer ban( biemen in't ILatrjn Muccago oft Muccilago 

 Pfyllij noemt ) gfjeneeft bc gtftbêurtljtpt oft bjtut&inge aer 

 bannen ban be longt hmbrren/en oota bt tiptpuf lenbe oft 

 te berre uptWaffenbe nabelen/baer op gelept: alfmen baet 

 wat olitbatt Boofcn bp bqet/ ban helpt jjetocpnitc ban 



