Het tvveede Deel. 



j.Dtnt.iria mctfcvcn bksdfflén Itniglst nut gattt toO'ttl fonu 

 totta titjf blaDcrcn! u-uvrmcciltnbctl ftben/aratcn langUeribbt 

 fcangbrniit > cnDc ia Dt feite D.iec iCioDoiFua af btrnutnt.<C(u« 

 fiuanntmtft Dentana hcptaphytlos: fommijtj: tjctrtnfc I'ulmo- 

 n.ir.1 . £>imlcn;C* Wilder Seuff , al ormtu WdJc Moftacit ftpüCj 

 om DcggcnieftemffcDie De gownena ban Dit triinvtmrtDcfatt* 

 hautoftens ban ötn jftoftaeit litobeu. 



Dcmaiiaofc Dentiliana v.in Rondelenus , ende van die van Narbo* 



ncn, io ttn foo'.tt ban Lepidium, oftban Molybda,na,foogl}cl)te* 

 ren/ cnU'atfo ten tanDt-fnittr btrDfUbtn lian: nnDtra cri jjteft 

 fn aljrcn ggtmtmifchap met tirfefooitrbau wr.atl ttupDt. • 



N acnicn. atngat'rtBt Dm nacm Dcntana , Dit tBO'.Dtbtrfcgtp* 

 ÈcncnipBenmtDt-glieOcplt/ aKtomljun tpggtn oaifafctn ; Die 

 oo r ftbaitDtft tenijtritooitiirtc koiacl-crupbtn bet 1 btrfcgiMrn / 

 tuDt ctDtta eitiï btfouiittIgtitbefc!j!tbtii;!)n; te tutten DelDwrt 

 dromt/ tic u ÏJant-boet / Deancmonc/tnBcgct öiIfcn-tnipDt. 

 SBan laötlnotmt Dt ttggtntaoojDiggcfooitcn aan ggevas Ne- 



moralisAlpinaHcrbariorumAlabaftmes: tnOtfltfctfoOltt bttftfn* 



ntncp,jil)tn totnatm / ala ggefcpDt ie ^Ot gljtnt Dit toKtrttn 

 fctbbciilBitti: ; oiadiihtlythinBt / too'.Dcn m Jtalitn SegutiaRo- 

 I«Üm ggcl)tttMl / Oft Ouydckcnvolght mynac. fablue Coltlttl* 

 na bergoónt Datft Dt Ccraua Plmij tgn . 33c Xfptrgta gecten oocK 

 ïtOjatl-trupDtu/ nat De rooDcbetbatbantjactfatt 



Krachtende Werckinïhe.UttbilcDtgcaaciJt balt tit gtirtuasV 

 't bEltb ftlifttetn tufftgen De (rtckn Itnjggt / \VWz Snmkel oft 

 Gnnnvunzïtl Oofttnrgtfi gt)f gettr»/ ÜJ02Dtfcet gljcfocgtom öea 

 toaittia fciüti Dttotltlitmteattt gtiefoDcn^snDe.i ciiDtDatüjarcr 

 DcHmtttütcDiintRtnggcggcbcn/ Dicpijn tnDenbupchbtbbtn/ 

 itp'mbttfötttnDtopObttgouDtii. 



©e fclütbjoitrlcn bjoibcnggtucfitgt om allt tnVomüigl)tqucr* 

 (aten / Iicfonfttt ban Dt bo'.ft / a'toatrciiDit ootlt fttt ütttt gijr* 

 fcomen/ tt ghtnefen. 3nBtbituhmggcnoft ftltturfeltngteftntcit 

 DitbJ0itïIcnKD>mthtn'tgljtbjitgtbanttn Djagmeoft bicmtftcei 

 loot»/ ttttliitfeeoaggtttaeljtecDetiaiiDtKii/ mtt uiianstjcntogn /, 

 oft mater ban pettOt-ftctrt- trirnDt. 



SonDcfttmpDtnDtCcratia pimij ,foo«iJnfcmitam acnbnptK- 

 blott tt iiopptn ; tnDt .fabwe <ïoIumnabttfcHtrt DatDt hnoop* 

 actjtiebt too'.teitiiBattban.'bpDcfpyfe ggtDatnoftalltcng'tttn/ 

 Den loop cnDcgcrrooDmtlifocnglitncftn. 



Ander misbruyek. «BtfOOlttbait Dentaria, toltna tOOlttltn l)tt 



JDit-l'ojatlggtlgtbtn/ ïooiDt injtalitn ban De lirijtc bionbjett 

 nhtfotljt / tnDt bttl gljfb'.nntht : tt tutttn otbwitcltn / oeuiclcfte 

 fp in tjact minnt-DianthenOotn/ toaet mcBefp De longhmana 

 fotcKtn nac gacttc lethen tnDt tt brrltpBtn/oft op gaer tt Doen 

 berlitbtn; tnDtDatr ban ia Dtn jftaliatnfehtnnatm s^mm Ro- 

 nvaia ggthonittw al Ofmtn ftpDc Cniydekcn volght mynac. Datt 



fp notii bttl onbtBaojlgtke tohiuratim cnDt bcltunagtnbp ple> 

 Bijtn tt Dotn. 



HET VIII. CAHTEL 

 Yan Mariettes oft Wilde Rapé van Diofcorides. 



Glieflachtcn. 



0#bct Ut foo^tni ban ©iolcn Ijtbben top oor fc öc Jt^a- 

 ruttrs toillcn tefitiicn/ ötr in't ILatijti Viola Mariana 

 rjjjtiiocmt u»3?öeti / cttöc be l©üQe aautDan flCiottcyDcjs 

 toat frtu'tmt tt flijriijrlm!. 



«I Ghcdaente. a?f fc foojtotan 13ioIctttn / öirmcn JBa? 

 ricttf b notmt / öreft rerft Iangl}arl)tiG!)f/ujaöc/ boncfesr- 

 Biotne/routot cnbe toat rurgljt blaberen/ btblabtrtn 

 tanbtgijnnEPiie 2?uglofftg!)cli)tficnbc/macr fïoartcr/ 

 Ulcpnbtt/ ntöt tint foo routi) : bare nar/bat es m fytt t\ncc= 

 bc wcr/b?ft:el)t ir fcor^t ïonbr/ rttljrc/ greaebte/boffetbat 

 Jiaprafljtigtjcllccltn/ mtt bit rgljeltjrïie / mare liltpnbtr 

 blabctcnlJttoafTm. Jtmb'oupttflc üanbe flttiten.ö maf- 

 fen largljVDojpigJjt/ ro:ibc/ ljolle bloemen / atn be feantm 

 metto'f hertelen gljtfiieDtn / meet nat foo biejj /enbt nift 

 foo fclictjj gijtlwtit oft glitliocrht afe in Wonnen ban be 

 anbttc foojten ban IDiItc öapenrbcbtrtocban bcfe bloes 

 ment? giiCir.tnnlrjra unt bcnblautoen puruutaeJitigtj/ 

 fomtdtp ooeft imt/ ttoec oft bip totttt biaejefieuö in't mtb- 

 bel Ijtlibmbe : be ftlbe Wotmcii 3ijn oorfi btjf ijoerJiigö / oft 

 mbnfplop&enegljcboimjea/fet bat fp opcngatti. jüae 

 be bloemen ItomtiiDtr fatt-bollefecnë aeiv bit boben bjctbt 

 ^tin / enbt ootü bijf iioct iien Ijcbbni / cnbe met bijf rotttot/ 

 nipgijt/ holle / ticbtttoaettjö ^angljcube Ijuppfunji oft 

 ïjoecficnjs ronOom brhlrcbt itjn: m'tmiObclban be toclr= 

 ne hfcpii enbe bijme >£afiam'e-b?u»m faet ligbt. 5De toottes 

 len jn n langt) enbt inch/ toit ban bertocn/met onlicffelnc& 

 banfmaet'i. 



f Plaetfc. 5^it trupbttoafl / foomm fepbt / inbebof- 

 frtjen enbe gljebttcljtm ban felfëinttoilt/ enbe oocaou 

 fonimtgiit bonrkere flhetoeften : enbe/ foo iUattbroIuS 

 rcfntjft/ niet alleen in meeft alle bc lanboiitocn ban Sta-- 

 Utn / mare cocft ban MoogljbiiPtfritlanbt : ban ijire te 

 lanbe enbe fjetl j^eörelaiibt booj / c« binötmcu 't nrestnsi 



Het fefte Boeck; 145 



(U\<trfcttcó c/t ^ioCa {V\\<m<uw, 



tn'ttotlt / mare toojbt in be hobcn erjefaept / enbe ban be 

 «ïtupbt-bcnunncïg onbetljcubcn 



^ Tijdt. ;ce jBatiettcjs blocpenm »?act6maenbt / 

 ^opmaenbt cnbe <©og(tmaenbt ; bact-rn-tuffrijai toojbt 

 het fact rijp : toant fp en blotpcn niet tfefftnö / mare 

 allcngljötons : fulclis batmen ben hcelen tiomet booj. 

 ftnoppen / bloemnt enbe typ faet acnbtt reupbt Itan btï 

 tonben. 



«iNaemcn. tTcfe bloemen toojben nu ter ttibtin't2.ar 

 tij» Viola Mariana gljel)ctttn/in't j?cbtrbuptfch nac ijet 

 ^ranffhiVJatutttsi. têanmccp allt Ut niramc Crupbt- 

 befrh}i!bctj3 houbtn bitgljttoa? toor ijet Mcdion bah be 

 ouberö •, hoc tocl bat fjet meet met be Gongyle agria oft 

 IBilbe fiapc ban 3rtofro2ibcs obet ecnfrljijut tcuomnu 

 Want aengacnbe het Medion , foo fcïnnft ^iofrojibess/ 

 bat htt /Kcbion blaberen lin-ght bic ban Seris oft t£tf o- 

 repe ( fommighe boetbtn hebben Iris, Datis jLifri) ) ghc^ 

 liirli/ met tenen ftcclomtrent Djp boeten ijoogh opfr hitten* 

 be : atn btn to tltht n ttn groote / tonbc / pui^urbrevunatjc 

 Mocme toafl/ toare naé ren Lltpnc tnutljt bolght / üm 

 Cnicum glitlijtli : betoo?tcl ipeeiirparintlangh / foobitlr 

 alss tenen fiorfe 1 farp ban fmaerh. 5t)et bdcltfie befchjtj- 

 bmgljc bitcnis boojgljcftelt rrurbt/ bat top /Baticttejs 

 notmni/ttiftffretoeloberccnfrljiinttc bomen rtoanthoe 

 toclbatbc jBarietteeeen grooteronbe blocmc bjaggen/ 

 notl)tansi en hebben fp goten bla brem ben Iris oft ben Se- 

 ris gheliit&tnbc ; cnbe bobenbien be bitieht oft faet en ghe* 

 I-itlit ijet faet ban Cnicus niet; gljcmcftfit bat Ijctfattbait 

 bc jBariettt? ftct Ukpn ts / euberofarljttgh oft €a|tanic- 

 bjurn ban btttocn/ alötoptooojfcpbt hebbci?. 



"<©m welene ooïfaeffteu ghtnotgljfatm blüclsen 6an/ 

 bat bc jttamcttcjs gljcenfine tiooi tjet Mcdioateljouben 

 tn stin / mare beef eer booj bc opjctljtc t©ilbt fiape 

 t>an 3?iofto?tbtiS t met toten? bcftlntjbinghe fp meeft ober 

 een fcftnnen te nomtn : Want bc jDarietttjS jijn een 

 fpjuptathtiglj enbetatliighgetoad/vcicnp fact-bo'licn met 

 fommiglje acnhanghenbe bijtoaffen ronboin behlecbt són : 

 bt votlflit tutgh gl)tnontcn njnbe / brethoont enbe ont- 

 btditfith ben ojibreften enbe opjethtcn üiet-bol : fule&js 

 f a ais" 



