t54 



Bc.lt ÈMtpStna Ijcbfimnc / onlitfft lijtk / bitter ban fmaeth : 

 baer n«e bolatjcn hnoppenoftfpitfttiefaet-bollen bol hlcpnfaet/ 

 pat upt-balt ctt bet rijp bwot :Dan be üjoucl sbtcft ghcnocgl) ionge 

 fchctltcnupt. i. De foorte met rofachtighe bloemen heeft OJatfmaU 

 let blabetm/onbtt enbt om Be ranbtn rupBÖ/niet bloemen Die bitb« 

 ter bp ten / tnbe in tm ronbe abett als ttnrn fpinrotbop 't fop 

 ban Den ftttl gbtfcbichtftatn / banbtttoerofachngh upt oen gee? 

 len/ metbjeebet rupsher lippen oft ranDen / binnenin met peer* 

 fr'he D?oppcn bcfpienchclt/ ronber ban maechfel / bittoet / enDe roat 

 in gbrttochen ban monDt : bebjoztelia bitter / geelatbrisb. j-Dc 



foorte met peerfchachtige bloemen 19 gtOOtet/bltebtrenDC tupBbcr 



ban bigbeten/ meergbeabert oftghc;emitoet/ racbrcr/ toittct/ oock 

 bitter ban fmaeth : ben fleel iatoat rooDaebtiBh. 33e bloemen gM 

 tocel grootcr 'tod tenen binghtr bieb/ ramelnchcn langb/ met etnen 

 buptfughen boDcm / ooth atn «n tije afbangbenDe/ binnen rupgb/ 

 met groott pttrfttjt plathtn ; gbelyth fp ooth felf bleétfc pttrfctt 

 ?ijn/ fomttjDta tot Den blacutocn ftrtthenDt / fomtijDts ooeft tjetl 

 tolt ban btrtot: bitter ban fmaetk enbe onlieffelgth/ alsootfmw 

 btblabeten. 



Plaetfc. Z3t «SeeleenDetBitteïSmgberboet-tvupDen maffen ober 

 al in tSnptftblanbt enDe JjicDetlanOt. $et JOurput tooiDtgtbonDcn 

 op üe berggeit ban bc «Sjifona. ISetKooD Bingfterhoct-criipDt en 

 toojbt niet in bc i£upottoaetta/ma« toel in De iÜoojDttnacrta lts* 

 ghenDt IanDen gbcbonbtn - 



Kracht ende Werckinghe. SI iS't fab» Dat ©oDoncUB OnS met 



Sotbt rebenen btrmawt/ Dat top Dit trupDt niet al te licjutincften 

 en fouDcn gljcbuipthcn/ notbtana foo tootDt Dat in meeft alle lan* 

 ben booj een feer htaehtigh toont-ttupDt gctaouDtn/ enDe bequaem 

 Bhcacht om alle toonben te gbencfen / foo tobcl öttupght enbt meer 

 ahDert; onber be toelthe ?pn DiciEeefietabanSonomcninjta* 

 Ken/ Die bat XralOa noemenOt Datr af een gbemepn fpicetfe* 

 tuoojDt hebben / fcgghenDeopbaertale/ Artü* tutte ptage falda ; al 

 ofmen fepbt / ©ingbtrhott-rtupbt heelt tnbe gbenteftalletoonben 

 tnbe quetfurtn. , . _ . . 



©ingerhoct-trupbt intofinoft toattr / oft beter mtt^omgh-mn* 

 ter gbtfoDtn enDt gbebionthtn/fiipbett enDe tepnightDeboift/tnDt 

 Doet De tatpenupmenlofftn enDe róptooföen. 



Bet faet 'ttoelch in ronoe bollehena flecekt/enöe fomtijtDBlangü 

 rnbebteebt ban gjebacn te ia/enbe bitter ban fmaeeftienoe De ftoar* 

 tt feer glicbcfeloc toojtei / tooj&en in De felbe ghebjehen ootlt ghe* 

 buiptftt/ met ©onigb oft gmpthtt ghefoDcn oft gljemenght enDe 

 ingiicnomm. 



3Se blaDeren ban bit tntpbt gbtfoDtn #ibe / mahen ben 

 bupth toeech / enbe boen lithtclnth tt hameren gaen i felf»/ foo 

 lobel bermatnt/ rot J&ommerftt in «CngJelanDt nemen De boeten 

 Dit tmpDt / tt toeten bat mtt rooüe oft peerfebt bloemen/ 'ttoelth 

 hctghcmcpnfteban allen ia/ enDe (ïtDenDaer af eenenojanth/toaer 

 mcbe fn purgeren / enbe fomtnbta fttt Dapper boen ter hamer 

 gacn enbt obttghebcn be ebene Die bc hojtft htbbtn/ enbt toat 

 bocht ban bupth njn. 



©oot De bitterljept baegbtftet af be toaterathrigebochtigbeoen/ 

 rnteluobcrt Bt galIachtigbe/openenücBebcrftopthtbtn/ in toater 

 oft tonh gtjefoBen/enDe sijcDionthcn «jnbe. 



HET XIV. CAPITEL. 



Van de Chriftus-ooghen oft 



Tamme Lychnis. 



Ghedaente. 



D& Camme Lychnis , biemen Ijter te Ianbe €^%v 

 flms-ooojjen pleeg!) te noemen/ Beeft langfjtoojptgöe 

 blaDeren/ omtrent eentn ïmpm bjeeüt / oft ten Hiep- 

 ntgijöfjeit b?ecDct/ facijjt/ tijolatfjtigl) uibe grijs!/ toel 

 itltnnöer öan be WaöetenbanlBoïIt-frupbt/ maeröo* 

 bcnöicu oorli toimr rnDc vuoiari)rigijcr öari Die : bt frcclrn 

 5tin omtrent anöerijalben boet Jjoogfj/ ronö/ g^efmoopt/ 

 ootf! grnjs enbe mettarfjtettolacijtigfjrpt betiuht/ in brie 

 nnbtr Kojte ftjö-tarfien gcDcpIt; öe ttJtlrfe elta btjfonber op 

 Ijacr Jjoogöfte oft 'tfop ren bf oeme bragm upt baer ftupö- 

 fecn uptftelitnbe / fracp tut acnfrfjoubjen / mact fonber 

 rcutö/ grooter ban be 5Damatl-bloemen'3ijn/ ban bertoen 

 roob cnbebtjnaeaö crnblammt blmtHenbe/fomttjbt»/ 

 maer ftiben/ toit oft blecrfe-roobt / gönncpnlijrb ban bijf 

 blabrrbrnsS/fecr felben ft»/bp een gemaetfet oft bergabert: 

 nopt en urrigé fp mterbiabtrfeenjs öan ftö/ toel berflaenbe 

 bic rntael ^nn/enbe niet bobbel en toojbtn booj oeffeninge 

 oft bonfit': Ujant l)tt ghebturt in btfe bloemen/'ttotlcb in 

 btle meer anbere l)of bloemen geficnbJojt/ bat fp fomtijts 

 ftaet blabtrenbeimenighbulbigtjen / enbe gantffl) bobbel 

 toojbt üooj nterfligöept enbe groote TojgJibHlbigljcpt ban 

 be Ijobemerm enbe Crupt-beminnerg. ©ooojtjS foo pups 

 len upt 'tmfbbel ban befê bloemen ettrlntat ftljerp (leoenbe 

 puntheno als langije bojenbenjS. ©e tuojtclen 3ijn bun. 

 f Plaetfe. ^)rfe blonnen ÜJOjöen in be ftoben ghefaept 

 enbe onbrrijouben : enbe jijn booj gantfrlj 3talien/ 

 3PuptfcïjIanbt / 13jant6njtK tnbe ^ebetlanbt ghnnepn 

 ritbtbebcntgljenorg{);ban/foo jfêatthioiusbcrfjaeuV fp 

 teaffen bp «ttagm in Statten ban felfs in't bult. 



Ci'uydt-Boeck Rembeiti Dodonasl. 



C.^i/tué-ooj^ev) oft Lychnis coronana, 



5 Tijdt. ©e CIjriftus-oogïjen blocpen al befe typ fk>te 

 merfrije matnbenbooj; tebjettnin i^aerainaenbt/ ^op= 

 ïuaenbt enbe <©og|tmaenbt. 



f Naem. 3?e©ebtrbuptffl)tnï)tbbfnbcftbIoemtnbeit 

 naem ban ^fijtfluss-oogfjen ghegijrbrn : be I?oogj)bupt= 

 frhen/Jïrtuwcn xifylinl gJIorien tifjUnj $rtMtf)m tcfjtin rnbc 

 j^imme(6ró^lin;t)e Jftanfopfen Oeillets,enbc Oeillets Dieu; 

 be3taliaenenenbe5)patgniatrt.o Lychnüe .■ vup (jebbcnfe 

 Lychnis coronaria in't iatpn gljfnocmt/ fioe Wel bat fp bi> 

 fommigbe bekent 3tin met ben naem Dominarum rofa', 

 Mariana rofa, Csli fofa, enbe Caeli Ros, enbe tJculus Chrit 

 fti- 5Dat bJijfc Lychnis coronaria , oft Lychnis fatma, Dat i$ 

 <3Tamine Lychnis, oft Lychnis oie tot behranffenbient/ 

 gljenoemt nebben / somt bp / boot Öicn bat fp mtt be 

 Lychnis ftephanomatice Au^rit rttfmoiicnmn ban <©ioftO; 

 noejs gfjenoegljfaem fcljnntn ober een te bomen, ^beo* 

 bojuij <©a3a heeft bat bJoo?bt Lygnis ( oft Lychnis) Auyvit 

 Luccrnula op 't iatijnfeft bertatlt/ al oftinen IkeersSben 

 oft iLichterben fepbe. &it felbe trupbt frbiint te toefen be 

 Lychnias au^cït« oft Lygnitis Auynrn , een mebe-foojte 

 bant©olle-mtpbt/ bie oorbThryalIisep'ja/^if gfjehtcten 

 toojbt: toanthet beeft fatfjte/ tupgbe oft toolathtiglje 

 blaberen / bequaem om baer lemihttten oft Koojbenens" 

 aftemabtn/ biemen in be lampen oft beerfen pleegt) te 

 boen/ om teb?anben tnbe te lirhten/ fulrbp als ©iofrori* 

 bt$ fepbt be blabeten ban fijne Lychnitis te toefen. ©oojtjS 

 foo öceft het oorft gliemepnlnth roobe bloemen/ al» i» be 

 bloemt ban be Thfyallis, bie ban jSicanber in fijn boers 

 Theriaca mtt roobe bloemen befrfwebcn i» : altoaer Jjp in 

 een beer» oft gljebirbt be Lychnis enbe bt Thryallis t'fa* 

 men noemt : maer men moet met be Lychnis albaerber* 

 (ïaen be 1©ilbe fooite ban Lychnis, oft be Sfenetteben»; 

 tnbe met be Thryallis befe fainme Lychnis oft Cfiriftug- 

 oogljtn/ bie top Ijier nu beftljjijbcn ; gljelijrb on» oorft 

 tori ghrlecrt enbe bermaent toojbt ban btn oberfetter oft 

 ui>t-leggl)er ban pit anbet : 'ttoelrfi itb baetom fthjtjbe/ 

 op bat niemanbt bebjogfjen en toojbe/ mepnenbebatbe 

 €hri(lup-oogenoft onfe Lychnis coronaria ban beThryaL 

 lis betfrrjepben 3tjn. 



«üonrabujs <éttt\ttv& i$ ban ghcboclcn/öatbit rrurbt 



Iouis 



