Het tweede Deel. HctacbtfteBoeck. 



T5e bjoogöftoojtrlcn ban Eifth martlitn bun enbc fiin 

 alle tacpc tnbe btcfre borhtigbcbcn / bit met litbtcuich/ 

 mact uut groote moepte upt bcnbrbaciue gberrochen 

 tooibrn. ... , . 



Tc fribc bioogc toenteftn jnn oorb goct om bc nenticj-- 

 ftigficuDt oft bojthept Heb abeniB rnbc ben otiben hoeft te 

 irbcntfen'enbeallcrhanDcgbctnehcn cnbe uechtcn ban bc 

 boift/biebacraf hacrcnooiLpronrii ncmcin bnfonber all- 

 men bic btcbtoiihs grtnuprhtghepocbcrtjiiubc/ciibcbp bc 

 lctbingbcn oft anbere mengheüngben gtjebacn / bic met 

 fuprhcr oft honigfj bacr trghen bcti j'bt tootbcn. 



'gr,e it)iltuui)tigf)c binbenoorb feergroote bactc tube 

 terne mortelen/ cnbe bic ceniglje bcrhromprn / ghcrrorhcii 

 cft ghrfpannen/ berhoube ofr brrftnfbr Icbcn ban biiptrn 

 oft ban binnen hebben/enbe ootb be gene bic ban be flatt - 

 «hen oft bamfttghc bieten Qfbetcn oft gbcftcbrn 511»- 2>P 

 tooibm feer nut ghrbonben in be hupbermghc / oft bcr^ 

 fcoütomglje / frhuD&inahc mbe bcbmghe oer lcöen / enbc 

 ootb boor öe gene bit bun facöt nttt en bonnen gcljouben/ 

 matr bat ghcbunghlarten biuppemmaer ban ïnoetinenfc 

 nutcbichbctmeughen/cubeui te biinchcn gheticn/foo 

 Ctofcoitbesi betupght. .. 



3?t Cctbe tooitcl »an ïifcij ober sec/met tonn ghrloöcn 

 tnbt ghrbionthen/bettoecht bc macnbtftonbcn bet biou- 

 toen: fp loft bet uoater / cnbe boet ben ftecn rnrcn/cnbc «f 

 feer gorbt bni ghrnrn bie't toatttlaben. 



jBcn ficbt be fclbe ootb feer uuttclncb in toatct / cnbe 

 mntmaetfit bacr een babt af/ bacr bc biouwcn bacr ui 

 moghenftoben tnbebabcn/ombcmocbcr tebcrfachttn 

 cnbe bc hetbigheben te bermojtorn/enbe be felbete openen 

 cnbe te ontruimen ale fp berltopt tcycnbe bitrghcbjcUc gc= 

 buben bes mocbers te gbencten oft te beteren. 



^et fclbe toattrbarc bcfe wortelen m ghcfobcn jnn / 

 toorbt ootb feer beciuacmgljehouDcnm't gbenefen ban be 

 êtiatita oft i)enp-gifljtc/tr.bt bc fmcrtt ban bc lcnbenen/ 

 bnitonberntetbliftcntnm gbegotcn ïiinbc: bicrgljehirfie 

 fcrarbten bctljctmt oorb hettoaterbaer beft mortelen in te 

 tocpchegljcftacnfjebben. 



*P generen ooeh alle loopenbc gaten enbc fifiulen / tn- 

 be bcrbullen alle i)olbgI)ebcu bic mbe bcroitbcrbc 5rcrcn 

 boor langlje bnaginglje ghchomen 5ijn / cnbe fp boen het 

 blecfrij groepen. ' 



jBet ijonigh bermenght enbc alus ecnen peffarifi ban on* 

 bcr in be mocber ghc|teben/ boen bc lcbenbcoft boobe 

 UiHCfjt Itchtclucbcr af bomen / cnbe boenbt nacgheboojte 

 gljcmarbelijth rn feu ; enbc boen be anbere broutocn ba" 

 maenbtfronben briighcn. 



<©m alle hberen/ hropttoecrrn enbc brrouberbe herbig? 

 ürben tt rijpen tnbt tt berrarbtcn / toorben bcfe mortelen 

 ootb feer goet ghebonben / gbcfobtn cnbe placfuro-gbc-- 

 totifebacropgljelcpbt;unbc, 



^tt pocberban beft bjoogljcbjojtclcnberbult ootb alle 

 ftoecrtngfjcn enbt jeeren / enbc boet ljct blctfefj groepen .* 

 't ftlbe met ïionigh bcrincnglit oft alleen gljebiupcbt, fup-- 

 bcrtbetoonDtncnbc quctfüren/cnbcbebcebt mttblccielj 

 öt bttnbtrtn bie bloot tnbe ontbeebt gbctuorben ?rin. 



5©c fclbt mortelen met asijn cnbe olie ban Ooofen ber-- 

 mtngftt/ tnbt op bet booft g'ljcftrcben oft gfielept/ 3^11 leer 

 nut om ben booftfbJ eer tt berb? ubtn. 



gSctoojKlcn ban Hifi" b ober jee/ nnbtfgabersi bc moj = 

 telen ban Den bJittenHelleboms oft t0it fiitss-rrupbt mbe 

 tbjctmatl foo beel bonigbö gemengbt jnnbe/ op be fwcc- 

 rmcnbebuple^cerighcbcn bes lioofts / enbc bnfonber bc 

 tnntfen/fpiocten/ roobe pupflcncnbe bletfeeu bca acns 

 ficttstbie ban bc fonnt gljtUomcn 5ijn/ gljcftrchtu/baegcn 

 öitaf/cnbercpmgrjmbiehecl. 



g>p b3o?bcn gljtbatn in allerbanüc pcffanfen / placftcï 

 ren/ pappen / bJCttb-maetbcnbe falbcn bicmen tot be ge= 

 bitfetnbe^ JBoeöerss gbebjupebt/ enbc met bic binghen 

 bitmtn bttepbt/ om bc fnurte te ttttbjabtn / tnbe bie etur 

 ïiïtifflicn 



Sn't fi'ort gefepbt/men plccgh befctboitelf n in totelöct^ 

 ïjanbe gJiebzeben fect nuttcbjtb te Qbtty\i?&tn / tnbt batt 

 ttraote bate bp te binben. " 



VerkiefmgHc. 3n allclanben tooien mecftgljcpufen 

 tnbe gbcfotht onber alle bc foojrtn ban ILifcö bc mortelen 

 ban bet TBitlLiffh ; bcbaelcfee ootb beter enbt litffelncber 

 ban tewcbjijn ban bieban bc anöcregcfla tljtcnbanUiftb- 

 Stngaenbe bc ftcbe bacr bc lic|te foorteban Eifel) plet gf> 

 ttgrt> t Prt'; foo toojbt boor (jet hrarfjtigbftc Blifflj glje- 

 Öop.btn/'tgf)fne bat in^liprim oft i>labonijeu toa|t; 



$7 



tnbe bit ie bftl beter ban bat ban iRatrbcnicn 1 matr 

 noclitaiijj niet bat atn ten ZtHuut grorpt matr binnen 

 'tlanbts/ inctfleiiOccl acn be atüicftcii bic c pgcntlqtii natr 

 beu fiooibm ftre f iiiii foo tliropbiaftueljctupgt^. ^lt- 

 niup boubt bat ban *>lnboniicn oorlibooi bet 0clic5.iffü/ 

 rnbebatmet inbe lanbouroen toaffcnör mr acn Bc xcc 

 gljtleglicu 5nn / mncr m bc potlarhtigl;e oftlr.ocrüarrjtigc 

 giirbacften i,m'tlLarunfaliii\iibus,Uiacrbcoi ra fenuw' 

 gije boerhen nualnth gljcfcbrtbcu tiout lüucftribus, Latid 

 bofrliarljtiglic plaetfcn 1 ban bc nbieren ï^plon cnbr pa= 

 ton. tDt fclbc fooitc ban liffb P?nfr (BttanDfr ootb in 

 fgn gbcbitljt bat t)p ban bc bcrcpbniglje ban brn «thfria^ 

 ïirl inarrfetr. 



5?tfe ttoecribitren/ te meten j!>aronenbc Tjploii ;ijn 

 in het lanbtfcljap 3Dolmaticu / bp 3.Hpnruoft =>lano= 

 niicn gijclegen.TiRan btn nptltggct ban ^ir.inort Uiy.uft/ 

 bat Tiploncen nbicrcie loopenbc öcoi be latiDcu ban 

 311pnth enbc ban bat bokb j^an ghtljrettii ; bjtlrbe ri; 

 biercDtlanbtfchappcn^llpnrn enbc ILibunurn ban cm 

 frljcrt; omtrent bcffirlcfce € abinue met fijne Iptpebjoubjc 

 ijatmoma ïBOonbcn/UJantieer fp in flanebni berticert oft 

 beranbtrt maren. ^pfoHiKbJclmogbtnbcrflaen bien- 

 bierc bic lifoenobaeafwr Lodrm ghcljrcrrn tajojbt. 



^iofroiibejj feljinft / batcr.brr alle bc teojtelenVanbe 

 «>l.ibonifrlic oft jharcDoeiifrhelIifrhtm booj bc l.rftc te 

 bouben cnbe re berSitfeujijii/bicb)o?icIcnbiebitljt/bart 

 cnbe m ren gljcbiongljcn 51111 'niet groot/moer Uitpn/tacp 

 oft bci'öt om bitbeu/ rofafftftgl) ban bcrüur, feer Uucl rtcc- 

 benbe beet oft bzanbrnot ban imatrb/btrfrtj / gbtenfiufl 

 berbuft oft btnuuf t ban rcutft; mart tot nicfcu utrtotcj 

 bnibe tftmnlcnfp gljtftpotcnmojbtnoft gtjeftampt. 



#acft ljct êlabocnfcbtlLUch/aengatnbe üc gocbtbcpbt 

 tnbe bracht/ foo IMinniS gbctupgljt/bolgju bat ban it)a* 

 rtboHitm 'tüjelcb ban <©air nuoinlict 7-bocrb ban bt©ts 

 rcpbinetljc bcrglieneeiS-meugbelingijeu nac be geflaclittn/ 

 gbepicfciimoibtomecn acopum oft intbirnne tcgijtn be 

 finerte te bertpben /nac bc bcir mnbmgr ban afclcpiabcja r 

 batrnorljtanss ben felbcn «©alctius bp nac ui alle anbere 

 gljtnctp-mcngbclmghen / bacr ljct iLtfcb in giietiuptbt 

 toojbt/bat baii£>Iobonutn oft 3liptitn inctfl gebiuprht/ 

 tnbe pooi allen betbicft. 



5?e berbe plactft ban goetbept enbt bratljttn Jjtcfthrt 

 iLifclj bat upt Jlfri'tftenboiut ; t mtltb 4PalenuB in fijn 

 1 . boctb ban bc Amidoufcpbt beel onflcrtbtt te U-cfcn ban 

 ljct S>laboenftl)e1Lifcl): Want/ inbien ftgl)tl)p;icmanbt 

 bic fooitc ban ÏLif tl) bit upt 3lf rtitbcn met gtootc menige 

 te te fioomen gebioght bioibt/ met bcanbttc ünlbergljc- 

 Intbcn / bic fal bebmben/ bat fp fooberte bcrfcljiltban be 

 j&ilabocnftlje/ a's een boobt litljaem ban ren lebenöc. 



53ie foojten ban lüfth bic in bbbbcr lanboubmi ghe- 

 bonben ïBozben en 31J11 foo goct niet/ matr beel onftctcbet 

 ban brachten ban be booiftpDc 5)laboeiifrhc oft JBnee? 

 bocnfrlje / oft oocb bie ban Jlfrijrben. 3ae €ljeopl)?aftui8 

 beeft gljcmcpnt/ bat bic gantfrh geenen retirh en Dabben : 

 2n€h?atifl/feghtl)p/ cnbe anbere boubrrghemcfren/ 

 bie ooeb onbeguaemer ;ijn om alle auber gbctoaö rijp cru 

 be bolbomen tt maecbèu/ en Ijeef t het Htfrij gecnen rcurb 

 met allen : 't Vucltb nochtans tuet altnbt tnbe allcfmt» 

 toaetflthtigh cnmozbtbebonöcnrmant men fittbathet 

 ?Lifrh 't totlcb hier in jscDerbuptfthlanbt in't milbt gijc= 

 groept 16 /gf)t ö ?oogbt3iinbe/ niet gantfrh fonber reiitfc 

 en io: hoc tod bat het niet foo tori enbc flcrrb en rierbt ató 

 bat ban fjtalicn bomt: bat nu ter tijbtm ^oeghbuptfrh= 

 Ianbt eube oorb eloerjs boor het beftr ï^ifrlj gtttijoubtn 

 toojöt / tnbt Iris Florentlna, bat iö E.ifclj ban f lojcttttn/ 

 trgben 1 111 tb ober al ghthectcn i$. 



BIIVOEGHSEL. 



D<?3ti«oft bet liftb maa?l met mbttoticen banbctbtlftt 

 ctupMM Bhtbouttn tooiDtn I nitt alken om ot grootc nuttia* 

 öcpbt Die Dan (jatte toojtcl ttamtl matt oocK öm be feet ftöoont en* 

 Be btljaecjtjloche gijeaaente ban hact bloemen ; bc meltbcfoo fetr 

 totrfeijrp&fttöan BertoencnDcmacchfelobK algbeSonOen toojBcn/ 

 bat BtnUoojb-ehclterBcn •CIiifiuabtbem/Bst ttv nopttntmig|ie 

 lanBen söetoerft en i« Batr Ijp gbeen nieuwe enDe ban tiem te noren 

 1 iiecgtiena elder* gbrftctir fooitt nan Bit getoaagötBonbtn tn Ijteft . 

 t©aetom fal Btn gocttoilligbtnltfetonB ttn beften afnemen/ Bat 

 top bier alle Bt Bttrc&tpBtn fooittn ban iifcljnirt en soogftcn tt 

 beftijiBbtn; taant Bat telbe ons bpnae onmosèelnch föuBetocfen. 

 Ghcflachten »an Lifth uyt Lobcl. 33e bloemen Ban Itfctj tipt 

 nitmgttbanDt / nitt afltenlijth m htatljten / moet Botfe in stootte/ 

 ïtuch /cnCi mteft in btrïut ban De bloemcn-lötWie aetBIge «' famm* 

 lik x men» 



