458 



Cruydt-Boeck Rembetti Dodonasi. 



toeel Riepner/enBt niet foo grijs als D'anBeet. 4. Candiotlïb. Po- 

 lium, ban grootte fjct ©cnccrfcb gbrlrjcft/maer ban gbtOatme Nu 

 üt bioIarbtigbepBt görtijth bet Sct-lSDuum. 5- Kieyn ende 

 Middenlandtfch" Polium mtt bleecKt oft tuitte bloemkcna/metbla* 

 fitten als Dit ban BelBc-C ppiea oft Chamspitys , nitt bicp gtp> 

 fectft/ntaet ronBom toat gefebaert mtt Klepnc tanbehena. «. Geel 

 Polium met langde troskens van groen-gceic bloemen , tjet ïtt- 



Pouum ghclijcfc / toaffcnBc in Pjobtnten. «• Bergh-Poimmmc: 



pürpure bloemen , KtUPptnOt/ tnBe Oacrom Polium repens fupi- 

 num Clufij gljehtcrcn / ren meoe-fnoitc ban fit bijfot looite ban 

 CIllfiuB. 7. 'Tfeftc Polium van Cluïïus. 8. Klcynfte Bergh- 



Poiium , bet ©tjtmtpn öergih-lSoImm in alle Dinghen gbclrjcK/ 

 macr bittmati feiepnet : enDe groept op fit btubela ban £>abopt 

 tnOC Dolfinc. 9. Polium Wijflcen , in!t Latijn Polium recenrio- 



nim femma Lauenduis folio , tjeeft bnft&nts gheentn nütft/ enDe 

 ia flapptc ban fmaeeft. ÏJtttoaft beert ban De 'Zee/ op betgbacb> 

 tiabe enDe fabtlacbtigljc plattfcn bart l&iobente enDe j&abopc. 

 '■•C nmppt Bljtlijcft De <QnenDe(/mtt fett gtjrftnoopte ftcelftene/be- 

 lilccDt met feet beclt gtamtoc blabtta oit ban öth gitachaa oft 

 ïnbtnDet gfjehjcR. ©e öltttde bloemhena blaffen btel bp ten/ in 

 Ijiipattcna Biebanfiet\ofmarijnmctonijth)tK. 33ctuo;tcliaBita* 

 acljtigt) enDe IjatDt. liet toaftoochin dinnghetl.inotenoe in an> 

 fictt ghetoeffen ban ÏJcógbbuptfchlanDt. JJet ia ten meDt-foojtt 

 (foo nitt Dt jelfDt) ban De febenfte oft "©oftenenthfetje foojte ban 

 jaoliura bp ClnfiuBbtfcftubtn. 



Oprechc Polium der ouders , nae fit mepningbt ban .•fabïn» €Of 

 lurana/ ia anDtta niet Dan 0110 «IppitB-tturiOti'trDcIcK mtt frjnc 

 mtDt-fooitt in't lactfte bant bootgaenOe botïft befetpeben ia- ©ft 

 Jip Oacc in gtjtltjtfc Ijctft/oft niet/' flaet noch te onDetfottfeen : im* 

 niets De ttDtnen Bicbnbpbiengbt;nnfcertoacrfcbönUjcft:efibooi;> 

 tpatt bet ia te bcRlagcri / fiat Dt oubeta foo Dupfht oft onbefetjen* 

 üclijtli ghefttj'.eben hebben / Dattet berfcbtpBen ttnpDen Dichtonla 

 BDcbonDen tooiDen Bit mtt eenigbe Befthtgbingljt ban hun'Bbc* 

 fiatn feet toel obet een Isomen/ miBts Dat fp Set rechte hen- tetthtn 

 Bet ttupDtn feet ftlDcii aenmetthtoft aengeteetlient hebben. 33cu 

 ftlbtn Olumna bouDt Beft fooiten ban polium boot Den opicchtni 

 Hyllbpus Bet OuDtta. , , 



Aerd, Kracht endc Werdcinghe. luolutm maetftt lichten hamer* 

 gahsi) : 't felbe noch betftb VJnöe ath htt booihooft BbtbonDcn/ 

 beiert alle De finthingijtn Die op De oogtn pleg en te ballen ; ' ttoelck 

 geen anDtt ttupDt bctet Doen en fal Dan Bit/ Boe toel Bat Be fetb» 

 Krachten htt Puiegium oft 0* l&oicpe totgOtftbieben too | Ben, 



HET XVII. CAPITEL 



Van Orega , ende haer mede- foorten, 



als zijn Grove Marioleyne, 



ende Engelfche Orega. 



Gheihchten. 



D<ü geflacThten ban Otjganum oft <©icga 3fin bv ©tói 

 fconbes tujcebcrtjanöc ; te Vutten Hctackoücum , bat 

 ijs oe S>pacn&f)e <©$ega/ tnoe öetiBiiotgijenatljttan 

 <®iega/ öat top Ijicr te lanbt göemtvnliim «JSjofce iKa^ 

 nokpnepltgljen te nonnen : matrbröanjenoefetVueeif: 

 fer noc jj een ocröe foojte üan !®?cBa / 01e Jjtes te lan De <Cn= 

 nijclfclie «©itga toegiicnoeint toojDt. 



c Ghcdacnte. 1. A. (©Jjcmcpne d^ega/ ^aenfcöe 

 <©iega götjjeeten / reeftt tjaec felben on met tonDe ftttU 

 nenS/romïui)Irri Wat tooDatijrigö nan bertoe / gljetatfet/ 

 eenen boet mm oft meer Ijaoglj j enDe Jjecft bjecDe lonD* 

 blaüetcn/ toat langtjtuoipiger Dan Dieban De <©jobe j!I*aj 

 rtolepne / enbe oocli Mepnct enbe tuttatötigljer Dan Die: 

 op't fop ban De roepftens oft ftcelBengupt-jmpIen fomnu; 

 ge Étlepnclangljttio^rJigljeaDers-gljtUJijrc IjoofDefecnS/atö 

 ban fffjelfenngtjen aen een gemaecfet/ oft als fri)uüben bie 

 op Den anDcren bergaett 5ijn : upt De bJtitfec hltpne Witte 

 SlocmfeeibS ftomen ghefpjoteii. ^et faeDt ijs Wtjm, 



B. Jlkt Deft öetft fcer gtoote gfjelntficmffe ( immens en 

 iö ban 'tfelbe gljeflarfjt gjjetnfiiio berftöepben ) bat <0jiga; 

 tmin 'tUJdth ban ©tofconbeo Omns gijefjeeten mojbt/ te 

 totjlen hv fepbt : 53te fooite ban Origanom oft t©jcga Die^ 

 inèn Onitis noemt / Jjeeft Vc «ter blaberen/ enbe fcomt nae^ 

 berbpbegJjcDacntc ban Den l?pffop: Ijet faeDt iiftftató 

 fommige bn een glicbotgijDe oft btrgaberDe corymbi , Dat 

 10 ffbitboencnsi oft uljelferfiensi / oft afcs filepne be3ten oft 

 batpnu- __ . . 



1. tDe t©üDe <©iega / bat Ut/ De <6iobe jiBanoIepne/ 

 ïjetft oocit bunne ronbe (teelfteng / Jjoogötr Dan een fpan= 

 ne/ ronDatbttgtje blaDeren / grooter enDe ntpgfjet Dan Die 

 UanDc^olepc: De bloemen ft aen in fomnugüeüroon&cns 

 oft hranSfieniS op't fop ban De fteelen bergaDert / bleetk 

 rooDbanoerAut/ fomtnts ootn bJitati)tigljv naebebjelc= 

 Ie ttoigfjen iilepne rooöarljnglje faepüen.B. ©cüJoittlig 

 IjarD t lanrtii enDe i)ou tar fitigfj. 



3 , Cngt ie Ifcfje ©jega ijs leeg Ija Dan Dt öoojgaenbe fooi; 



^>%<mejne oft 



ten/enbe Beeft oocli Sïepner/gtoener/enbe nfet foo rupgfiê 

 oft roubJe blaberen 1 Deïtrangfien!Sen3nnfoob!teDtoft; 

 mijt niet/ matrfmaHcrcnDemcrrineen gfjetrocüen en&e 

 gljebjongöen; upt De taelrtepurpurbcrbjigjic blocmbensi 

 fpmptcn. 33eb30jttliï(toat ï;arDacDtigij. 



ï PlacEft; 1. ©e<Cer(teföojteban*©?egatoaftinfiet 

 tplanDt Canbien/enDeinanDere DwtacïjttgclanDoutoen/ 

 aus jijn De fiijrlicn toan *>paegnitn : rpacr ban Dat t'Jtnts 

 toerpen Djoogfj gijcb?ogrjt baojbt ; enDe Daerom alDaec 

 oocü *>paenfri)e ®jtga gfjcDectcnijï. 



2. 5De l©ilDc<©icgacft<©!obejfêarioIepnenjattniet 

 alleen in öeetclanben/maeroocK in «©uptfchlanDt nef- 

 fenjj bc aanten ban DebelDen/ruegen enDejboben:ban Daec 

 tooibt fp oock g(jebmg()t enDe berpIantmDcJjobenenbe 

 gljtboutiJDe plaetfen. 



3. 3©et ©crDegj)eflar8t/<!2ng8elfcrje ©jegag&enoemt/ 

 en fjebbe kb nergens eibers Dan m De fjobên fien groepen/ 

 immens foo bcel afe mpglicbencBt. 



f Tijdt. 3?egrjtnacötenban<©jegabIoepengï)einfpn; 

 lijca in be éomerfclje maenben: Dan ijet faeDt bJÖiDt Daec 

 nae bolfcomcn nip. 



f Naem. Origanum bJO^Dt Dit rrroDt in't ILatijngBCï 

 mepnItjcBgt)eIjteten/m'ta5jiecBsi Origanos o' fata®-, itt 

 onfe tael <©?ega. 



1. <©e €erfie enbe g^emepnlle foojte boert Den toe; 

 naem Heracleoricum , enDe ftect int <J5jiecBS Origanos He- 

 racleoticc o'flyans H'foxAeaT/M ; int ILattjn Origanum He- 

 racleoricum : foinmigfie noemenfe Cunih: in De aipote&en 

 ban j&eDerlanDt Jjcetmenfe Origanum Hifpankum , Dat is 

 gipaenfefje <©?ega. B. ^emebe-foojte ban Defe Voojbt 

 ban 5©iofeoiiDes Origanos Onêris o'?iy*MS ivtins, enbe ban 

 •©alenug Origanos Onitis o'ftyxn; ivhit gfjchcctcn: 15K- 

 niuö noemtft uifghelijcftis ooch Onitis. 



1. 59e -smeeDefoojteJett in't ILattjn Origanum filue- 

 ftre, bat «8 l©ilbe <©?ega: in De apotehen is fp alleen Ori- 

 ganum grjenoemt : in 3italien heetfp or^m;in S>vae- 

 gnien ongma enDe ore»^; in't ^oogöbuntfcfjlanDt 2X?o(? 

 gbcmut enbe Sofern; in jseDerDuptfchlahDt «SmbeiEa^ 

 riolepne : fp berfcfjitt nochtans ghtnorgh ban be IBa^ 

 noiepne Dis top in bet begtjinfelbanbit ncgijenficiSoecft 



LtfcfiitJ 



