Het tweede Deel. 

 CTfóeete (Tva$ozi$anun) Gay Cf«/t«é. 



Het heghenfte Boeclc. 



461 



btgriipenbc. éommigèsijhbangcboelcn/ bnt tgencöat 

 Iup luft Ij: cbe 11 hebben / ban .jDattljiolua tnrt ïi.icmr ban 

 JBarumgethoont cnDr Gi)tfrljilöm lonljrtorefr; ban Ijrt 

 ru ctrkr bat nochtans feer bcrfrljilt : toant tiet jUaruiu 

 en blocptgljcc nfins in toerttjebs-gebwTe ringbsUenïf/inact 

 bjenght fnn bloemen boojt upt Ulepne abers-gerunTe lan= 

 gbe hoofbehens/ gljelncH be jbpatnfche ^jega boet. 



Soojtji foo toaft bit <?erfte 'STragojiganum bat ü)p nu 

 befchjoben hier te lanbe in be hoben ban be <£rupbt-be= 

 minnerpy enbe too^btalbarr mctneerfrigliepbtonberhou= 

 ben. 1. }. <©e anbere ttoee fooiten ban 'ST.ragofiganum 

 heeft €aroIusl €luftus in fommige Honingjj-njrfeen ban 

 Jbpaemuen ghebonben. 



5 Tijde j. $et «Jerfte 'STragojiganum bloeptfjiettc 

 lanbe in bc Ijobcn omtrent tsc «©ogftmaenbt. 



i. 3. 33e anbere ttoee blocpen in ;g>paegnien omtrent 

 benfl&eert. 



f Naem. 5Dtt gfietoas ijibpbe <Sjiec&en Tragoriganos 

 Tf«>opó«w®- gheheeten; bp be Hatrjnen infghclncHS oorët 

 Tragoriganum s in Be ftpoteten enbe bpbenghemepnen 

 man 10 «jet onbehent. 

 ■ 1. <©e Cerfte fooite magljmtn eptjcntlrjcfc Tragoriganum 

 noemen : oft ; als fommigc bat in jSeberbuptfcii ober-ge- 

 fett hebben ï !5orB-<©iega. 



1. 3De ïttoeebe heet 'SCtoecbe Tragoriganurri, oft 23mb- 

 <©jega met bijtte bloemen. 



. 3 . 3De 3?erbe heete tra m't Hatijn Tragoriganum Clufi j 

 alterum , enbe is onfe ;©crbe 33ocH-<©f ega. ;g>p is mife 

 fcjjicu t>c gliene bie ^ïnofrmiöes Prafion ïifón» noemt/ in't 

 ILatnn Prafium, om bat fp klepnei is7 enbe bunnet blabe* 

 ren heeft ban b'anbete ttoee. 



f Aerd. tDefoojttnbanCragójtganum3iinooCHberï 

 tyoogheube enbe bertoarmenbe banaerbttottnbenbet; 

 ben graebt/ als' be :Sirga : ban (foo >öalcmio fepbt ) baer 

 te een lilepnet'famen-trecHinghe bnghebocght. 



f Kracht ende Wcrckinghc. -STragofiganüm / fepbt 

 «E>iouojibes / boctpiffen/ enbe «s ben toepen nut enbe be* 

 quaein: mant het toatcr baer bat in gefoben bs/te bnncHen 

 ghegheben/boet be gallc met ben uamcrgangh af nomen. 

 jE>t miltfUthrighe fullen bit rrupbt fttt nHtttlnrJB met 

 Cbu* bic&totjlfsöjinr&en. 



©oojtp foo is Cragojiganum feer gotbt / tocht en lief- 

 friiicu te btmcRcn oft anbers mgcgcbtn btn genen bic ban 

 bc fpnfcn toalgen/ enbe fuere oft bjattc nfucn op-tooipen 

 upt be maghe/ enbe flap ban magc 3»n: we ooch foo buaiu 

 neef iemanbt Zee-ftcrh geuiojbcn is / enbe booj bc onglr- 

 tooonte enbe beroerte ban be Zee onftelt enbe bangn%n 

 fiertc ghebleben ijl. 



jfêen bjincfet het oot& met toijn tegé het bergift bannen 

 grjnncpnliiCB Ixia noemt : 'troelrh upt be JBarcn-tacbcn 

 ghcmaer&t is/ oft/ als anbere fcggben/ upt ben f taarten 

 »!lbainc Icon- 

 en bertoeefct be maenbt-ftonbm/ ghcbjonc&en ?tjnbe. 

 JBet fjonigljbermenght/enbe baer een Icrfeingjje af gjhe? 

 maecHt/ toojbt feer nuttelnca ghegheben ben gjjenen i)iB 

 Ijocftcn / enbe longhcrfurljtiglj 3!)n/ ««be etter op be bojft 

 brgfiinnen te bergaberen. 



jBct polenta oft «Derften-mecl bermengljt/toojbt nut? 

 teltjtfe op alle feoube gef bullen gclcpbt / om bic te ontboen/ 

 bermojtoen enbe toeten oft farjjt te manen/ enbetebers 

 tecren, 



BIIVOEGHSÈL. 



At!r tttft foojtrn ban ^Ttasoiisanum bltjbtn altiiDt etmt 

 orotn: tnBt m btrgatn bts Vuintcrs niet , Dan (ttjcmcpnlptk 

 homen upt tlch hnichtn tttict UlaDtrm tcjlitu Btn anBtrra ftatn/ 

 bt booit/tn fommispt fooirth ( aio bobcn Btrtinclt ie ) ronBatUtu 

 SS«/ in fommigtlt fmalltr tnBt lanBbtuojpioijtr / fommigtit bart 

 BbtBatnte Bt jlüarioltpnt-blaBtttn gelgctt/ ttiBc ftcr totltitthtn» 

 fit / fommighe nitt foo totltittRtnBt / fommigUt gtsfatötigh / als 

 ooch bt flttltti/ fommtgljtfbjattattitiBtt ! cnBe mctflcnBttl rupgti 

 tnBt mtt hapiatötigljtpBt bcBtcht : Ban Btn «urn ban fommtglit 

 trtcht ttcftonBt in otnntuft/ in fonDtrljcpBt alfmen fieblaBettn 

 toióft : Ben fmattlt ia ooch bitttt. Dt blocmftcna omringhtltn 

 fittfopfitnaban Btfttclcn/tuBtfpïiipttn uptlnipolitna/btlms-at» 

 tsóa gbemattht/ toit/oft ptcrfüi. 



Nacmcn. <©t èpncB»'acrt« noemen Bt ttrfft foojtt ban ■«Cra^ 

 Bojiganum SmIL: iOtn natm Tragoriganum int «öittcha ie foo 

 bttl tt ftggfttn ala Bock-Orcga, frpBt lobtl/ala oft Bt Bocntn 

 tnfit «3tpttn Dit fttr gbttrnt arm ( gfttlptK De fooirt ban <Oj»bs 

 Onuis gljcljf trrn / Bitn natm borrr om Dat Bc «Cftl» fit ftlbe fttr 

 Bctrnt tttn) nitt om Datft fouDt ffinthen gjrclncft ttntn Soth. 33e 

 <t?trfft foojtt bjoiDtban fommigtit Clmupodium gljtöttrcn/ ban 

 anBtrt Marum, ban anBtrt Htlcniuin Theophrafti : iat fommigUr 

 ritbbtn Clinopodium 111 ijtr j . Capirtl ban Bit Sotch btfröitbcn/ 

 Dat rt^urtnbergl] Abdaaut bttr/booj (jrtCtrfff Cragougahum 

 (oft ttn minfrtnboo) ctn mtBt-foojtt Batr ban ) gbcbouBm: Ban 

 De götDatntttnDtftbitBmgbcbtrblocmtnbjnit gljcnocgljuptBat 

 b« gbttn Tragoriganom tn t». 3Dt fooittn httr ban ona btftbic* 

 btn upt Clufms ?rjn Ban btin mtt natmt Tragoriganurri Hifpa- 

 nicum ban 'tgbcmtpn onBtrftbtpBtn ƒ Bat ia Spacnfch Traeonna- 

 num: fiittBbtlptls BbcWaa mtt ptctfebe btotmtn tnBt fttr fuiaUc 

 ÈlaBttmiBbanlobtlBock-OrcgavanCaudicn , in'tiatnn Tra- 

 goriganum Crcritum gl)t!)cttm. 



25p Bt Bbtflacbttn ban ^coiDium ia ooth etri tcupDt btfttytf 

 btn/ Dat fommigbt Tragoriganum Praflbïdes notmen;" rcbjtttnbe 

 Siclcnus baniBottrptilitra^ b« tndtlt ban Dtlx tcnflbtmBOojOigbt 

 J3oth-'©?tga Bbcnocgb btrfchitt. • 



VerkieOnghc. 'Cbcftt 'ïragojiBanumia Dat in 4rilititn/<£an« 

 Dim/£>mpjm7*bi08tnbt4ïos Btotpt/ftpöt ©toftonbta. 



HET XIX. C AP IT E L. 



Vandenghemeynen HyiTop oft Yfope. 



Ghcflachten. 



Den t?fop ban be oube Cnipbt-neTfB^bers i$ on* 

 onbenent: baerom fullen top ijicr ttotc footfn ban 

 IJfop befrljjijben/ bie Jjcbengbaegljs booj f fop gliehou; 

 ben toef ben : ban betoeltfiebeeerfte ober al feer toelbe= 

 fcentisv be anbere onbeftenber/enbe fclben ghcftrn tooibt* 

 ban nochtans btebepbe en hebben met ben Hyflbpos jj an 

 bc ouberji gfjeen giootc gljemepnfcjjap oft ghclnrKentffe 

 banghebaente. 



^ Ghcdacnte. 1. ®e n ^pffop i>ie ghcmennlijtB ghe^ 

 tyupt&t toojbt/ recht op ïjarbe houtacfttighc fteelm / bfti= 

 ttenteenfpanneboagh/ ofthoogfjer/ in fommighe frib- 

 fttcltensoftnisliensberbcplt/ ban bencüenaftotbobe- 

 rtrn tot ronbom betoaffen met Ufhghtoojptnc blaberrn/bie 

 ban het ©crebens-gras oft Habenber ghclnrh/macr fileri- 

 ner / bottencrer groen / enbe goebt ban rcurit / bie nae bo- 

 bentoaetts aUcnghsitenji alcpner toojben. 53e bloemKem* 

 nomen ban het mibben ban be fieelen af tot het tfon toe 

 tteffensl be blabercn ghefmoten/ benótenmhaerengfien 

 h«ps6en0/bte gemepnliiclt brif/fcis Oftfcbcn bp een berga-- 

 bert fiaen / enbe nochtans be fteelHen»* niet a&cf)crïyc& in 

 wtontttem»e&ttra/ matr en itomen gbemepnüjc* maet 

 dg 3 oen 



