Het tweede Deel. 



bt fernariepe/br JBaïrobc-blabrrcn bijnac ghcliichcnbe: 

 ban De mclthe bc btetoftfeé bobenfte/ be purpur-blau= 

 toe/ Dothmatblecchachtighcbcrtocbanbe blaubjc ttio; 

 lette hebben. 3?c bloemen hontcn boojt neffenss bc nlabc* 

 ren/ en omringden bc ftedeii/enbe 511» ban bcvïue blcech 

 blaubJpcerrrh/ bjatnaebcnmittcntrctHcnbc. ^ctraebt 

 to Hleiui/langhachtigh/ fhiartarhtigh/ in langhbJojpighe 

 tiui>o!icnD als haulDlicnö bcflotcn; be bodene/nat bat het 

 facDt nip gheruotbenis/hacr felbcn nebertoaertö herren/ 

 cnbc ter woeden toaerts afhangende bjojtd 10 langh/ 

 bun/ niet fonber befdmgbcn. . ■ _ 



f 1'laetfe. a?it tfi een btcmt gfjctoaé / cnbc bmjbt 

 luct npt anbere lanbouwcn flhcbjogbt / cnbc in bc hobert 

 onberbou en. ^ ■ bttsmm jj an bit ^ojminUm nomen 

 boojthibe *>omcrfchc maenben: bact-en-tuffthen roojt 



^V^NaSn* Hotminumgttt bitmmbt in'tlLatim/rnbe 

 C0C3 Geminalis; m't «©necliS Horminön 0>.i : hictte 

 lanöc en beeft ijet ghecnen epghen na cm. 



, Aerd. ©aultis acgincta ftlijnft/ bat $o?nunitm 

 marot ban acrb ifi / matdneken bjoogh / rnbc afbae= 



^«""kracht ende Werckinghe. ï?et facbt ban Wojltli* 

 mirn/ fcglitïioftojibcö / buojbt rcctgocbtgheachtoni 

 öcn luft tot biiflaepcn te boen bomen / cnbc be oncutur he 

 bcgljccrltjtUljcpDt te bcrmecrberen/alfnicn bat nut tonn te 



^■SSSSSt met honigï) gfiebnipctir/ fupbert be blcc* 

 ïten enbe Vuittc fchdlen ban be ooghen / cnbc bacghtlc 

 ferarfitdrich af: mettoatetbennengj»/ rnbeban buptcn 

 ounticlcnt/ ontboet alic harbe materarhtighe ghetoillcn/ 

 trerUt npt alle ftehelingcn/ bootnen enöc anDere bierghr* 

 Iiiclic btughen bic m bJonben oft eibers baft 5'm : bet 

 rrupbt boet ijet fdbe oortt/ alfmen bat ban buptcn baet 



0P <fia(enu!S ra Kine botcbnibanbcnrarljtcnberöocbfe- 

 Ita / fujehcnbcban't felbcïjoiminum/ bctungbt/ bat het 

 bed rjrinuprfct boojbt in be panne gerooft oft bjoogh rthc* 

 inaecut/ cnbc ban foo lange gebijcbcn enbe gheftooten tot 

 bat het foo bun iö aio meel: rac bocghrcr oork honigh bp. 

 ©ooitü roo heeft Ijrt fcer luttel boebftl in ?p felbcn : ïuant 

 Het 10 nnbbclmaHghiuck geftdt ban brachten tuffthe ben 

 Crpiuntmi oft Wtiöt ïterffe/enbe tufftljcn btn «lomun. 



BIIVÖEGHSEL. 



OrR Bat Bttftomrimtm hUpitct enBc teem blabettn beeft Dan 

 Be ëchadcpc/fotiBehetmiffchicn met gocactcBenEdel Schar- 

 lcyeabtnocmt moghen tooiBen. ïjerfacat Baet ban /fcgt)tï.oucl/ 

 tafauttachtighcnBelanghtooipigb/gcoorec BanlSciilfacBt; ttoclch 

 intoatct gnetoepcra^iBc/flnmaclitigbtooiBt/gbctnch tfacat ban 

 KtoncriipBt.tSeblocmenban Cam ftoiminutn ( bocght hpBacc 

 noch bp ) en hebben ghcentn tenen : Die ban «hiat go-mmmn nee* 

 hen ala eic ban Be ;&charlept.33c 3raIi;>entchc<CrupBtbcrcrj!nbets 

 ftgntn Baet en-tertötii'&atBtfltnuptie Êchadtpt (Bitfp sdansgu 

 noemen ) bttl hUpnct ia Ban bet crupBtBat fpboojopiecljtiao^ 

 ininum JiouBcn/ Batobctalinjttalienin'ttoBttebinBenia / maec 

 banonasoiminumbjotbctfcljtlt; ■>■.,•- ,. „^ , «. 



Ander ohcdachtcn van Wilt Honinnum. CmtïuejJteftBefcoocfi 

 berclncbeti": Be ectfïe ban Be roelehc bp anBcte ernpBtbefcbiijbeca om 

 iet Be ghenachten ban TBoilt-ctupBt oft Vctbafcum met biaacrcn 

 banfeabiebefcDjebtn-JngÖttoteft. I. KlcynScharleye met bla- 

 deren van Savie , tn ia foo gtija notbtaii» met ban blaDctcii ate Bc 

 ©abie : cnBt Bic«jn tonBom toat gljCKettcIt/ljatB/bctBioogüenBe/ 

 enBc bitttt ban fmaceb / bctet cnac acrigtjenamcr. ban teueft Ban Be 

 booibcfctticben fooittn ban ^tbatltpe • Om b« miBBen ban Bc 

 bieehantegljehnooptc (iecltn af/ tot bet fop toe,' toaffctl Bc bloemen 

 ringhe-geniiiagbefielt/uptptetfcUctjlipalicnsfpmptcnae/Bcbloo 

 men ban Be èabit ghctuchcnBc ƒ mact ftlcpncc / npt Ben blaittom 

 bcfliieft peerfeb/enac bijnae biolct/fomttjta oocfc biinac afchbecunglj : 

 'tfacBt ia oocti froatt / ItltpnetBan Bat ban Be anBercfoojten / in 

 limiBltcns bcflotcn. ©ctuoitelia foo Bich ale Bcnntonftcn bmger/ 

 inct ten fmattc irljcllcbeBecht/binnen in getlncbtiglj/bcel befcImBcu 

 tieböcnBc / tnDe bede taehtn boojtbmnjhniöc / Bic baet felbcn met 

 fafclinnljcnaen Bet aciBen btchtcn . icttoaji xiVthnlDf heel Ooj 

 ftenrötft enBc ftongatnen booj / alaact Wilt Salbcy gljenoemt. 

 i. Groote Scharleye met wit E hephe!«eMadereniaccnmeBcfoo:te 

 ban De booignenBc / beef gtootct Ban Bc fclbt / fomtijBta biet boe< 

 ten hoógl) bxr.tmiBe/ mctanjmaclfoo Bitftc 1 oocli bretliantc; gbc> 

 fcnooptc (teelen : Bc blaBctcn #1 gtootct/Bichcc/mcl : touw placUen 

 Bcteethent/ alain fammigc foostenban feabie cnBelüilBeiRtmtc 

 BbclïcntoojBt-ïSe aBetc banBcb'oemc ieiangljetenBcDicKetifian 

 De gbcBaentt enBc bettot ban Bc bloemen cnDc Ban het facBt nomen 

 mrt Bic ban De booagacnDe fooite ghtnocgb obet een . ^C efeen ia foo 

 jjhcmepn nktalaö'anfttt; cnDtblocpt toatlaetct. 5. L'S3"»« 



Hctncghenftc Bocck. 47 J 



Scharlcyevan Candicn, itVttatljnHorminum filueftte minus fupi- 

 num Crcticum gtjeheetcn/ ljecft Ijret te lanBc ghefaert ;i)noe inBe 

 llovmacnDt gliebloept. Ont Bc tooittl fpmptcn ceiftcttelntlic bbM 

 Detcn; tct attDenbctfp'.ent ligghcnDc/ hoitcr banetnmDutim,nae(l 

 fjet (tetlftcnfmal / Baet nae allmg|)sl{tna biceBet tooiDrtiBc / gho 

 rimpelt / tonBom gbclicttclt : Bt (Icclen ;pn toat hantigh tjicr enfit 

 Battmetttoec tcgben Den aiiBctcn obctfïatnBe blapctcn betoaffem 

 op BctoelcUc liggbenfea totttc bloemen / in Be tonüc cm benfteel 

 gljebocgbt / Bc bloemen ban ghcmepn tiattc-trmiBt ban srjeBacnt't 

 cnBtgtobttcgbclDcU. 5Dit ttupBt en heeft gbeenen fmaecb. 



HET XXVI. CAP1TEL 



Van Baccharis, uyt Diofcorides 

 ende andere. 



Ghedaente. 



Bairr fiarié / nae het fcljjnbcu üan ©iofeoiibcé / iö ecti 

 ajclricdicnbc rrupbt / bcquanu om in bc kranfcii 

 cnoc tupibcnfi te Bhebjupcbcn : 't felbe üctunght Idirgts 

 liuöoorb. tt an 51 iofeojibco bcfriOTftCe mctrouüJC/ljars 

 bt / birht bp een Voaffenbc blaberen/ ban grootte uitboet* 

 matigij tuffeijm bic ban bc Violette / enbe tuffthen bie 

 toanlDoUc-rrüpM . benfteel iphantigl)/ anbcrhalbcn 

 Viort Ijooglj / uiat rouüJarhtigh / fomnugljc fiib-fteeluenö 

 oft aenbualfcnbc tathoheiiö Ijebbenbc. ïic bloemen 5un 

 purpurbcrtoigl)/ bwituac beu tt-itren treciienbe/goctban 

 rcttch. tecltojtdcn rthdtirfecn bie ban het sboart jaics- 

 crupbt: acngacnbc benreuch gljdncucu fp ijet Cmamo- 

 mum oft Caued. 



m Waetfc. 3De öarrljariö toaft ghcerne op routóe 

 tnbr bo?re plaetfem cnbc bomt boojt op magheren/ boch 

 nliecnrino bochten gronb/ foo piimuobetiipght. 



a Naem. 5>itgucmaficn ismbefctijDennictbcacnt/ 

 bacrom en ijctft ijet ut onfc tadc gecmn ci>gi)en naem : m't 

 «fiJnccliGplccgljnien't Bacchatis ti*.%tficBft Pacchans n«- 

 xctfis te nonnen/als ofnun Panchans iiaV7«i>;,-fipüc/ nae 

 het goebtbuncuen banromuughe : m't JLatiin löhctoocft 

 bclient met ben nacin Baccar : oan foimtuglje Ijebbcn't 

 Natdus rufticus gijegljcctcn/alo ^ünhlö bctuptjijt tn ijet 6. 

 capitct ban fijn a 1 . boccit: iae èlnmrcs felf noemt (jet foo 

 inbetii.rapitclban fiin 12. boccüiman-inljcn?. capi- 

 tel ban fi]n 2 1 . bocch fthmft hn bM yet alfoo t onrecht ge* 

 noemt luotbt/ fcggljcnbc albiis : J)ommighc ljcbbcn be 

 Bacchatis met groote bïoaliugc Barbanca gnebceten : 111O 

 ghclucho oocb motten ban baet btiialmghc gelept tntst op 

 btn rechten rucglj ghebjoght Uiojben al bc gljenc bicfc Ru- 

 fticus Nardus gljenoemt hebben : baant bacr ib cm anber 

 rrupbt met bicrgcltirbcn tocnacm/ te meten 't gene bat be 

 «èjicchcn Afaron noemen. 3^en felbcn ibüuiuo in het ii. 

 capitcl ban ben booifepben boecu bcrltlaert/ bat bc Bac- 

 chatis ban fommigc Perpenft gtjtt)cctèn Vbicrot. iliaet in- 

 bicn be Perpenfa anbeteghcen ghcüras en ia ban het Afa- 

 rum, alfmen onber bc baftaert enbe baïfcljc naemen ban 

 Afammgefehxcbenbinbt/foo 3ün befe bic bit brtfcltrren 

 ooch m foo groote bbJaïinghc/ alö oft Tv be Baccharis Afi- 

 tum noentbeu. TBant Baccharis enbe Afarum Ui,ilUu fcec 

 bed ban maUtanbcrcn / als piimus bctuugijt/ én ghchicfï 

 bc bcfcfniibingen ban bepbe bie crupben bp een ghcbtogljt 

 3ijnbe uptttijfen cnbc ftlaerlijcK bctooncn feounm. 3 .ier- 

 bntjiinbc^lpotchcrö ooch fecrberboolt/ bic beu Afamm, 

 oft jfeans-oo?c/ Afara bacata iiocmen/mct ccucn naem bie 

 Van Afaram cnbc Baccharis ghemacdit ruoc bergabert 

 frljrjnt te ÜJtftn ; rccl]t Oft Afarum cnbc Baccharis eencr* 

 hanbt crunben baaeren. 10clcf»e bwalinge ijier uut hactcn 

 oojfpionch fehhnt gljcnoiucn te hebben/bat onber be baU 

 frhe cnbehaflaert naemen ban Afamm het baooibt Bac- 

 charis ootli gljcbonbcn tooibt / oft om bat Cr.nebas/ ben 

 OUbcn <£rUDbtbefchillbcr/bC Baccharis oorh Afarum gfjci 

 noemt heeft: mant het gene bat Cratebas Afarum noemt/ 

 bat en is bp ar.torroübeo gljecnuns ïjxt Afarum oft 5T)an»- 

 ooj / macr bc Baccharis : ijhclijcu be befch?iïbmghe ban 

 BrpbcghenoeghfacmbcbJnft; ghemercht bat Afarum ban 

 tDiofco?ibc?ï bcfcf5?cbcn toojat alö een ghemas fonbei 

 (red/ cnbc nergens m tedriccftcnbc ban alken in ötvuojtc* 

 len: bobcnbimfoocniohctgccnfius geen hrans-cmpbt/ 

 bft bcquaem oinbn bctuplhcnöoftnicpcntebocn/tocl 

 brrflaenbcymöini Ijd inuncrsuiacr is/bat/gdnrftJSliniusi 

 betupght/ Afarum üaeroiu fhncnnaeminbei©ytclifclie 

 tade betftregen heeft/om bat Ijet bp bc «rootten en hranf* 

 fen met gébaen oft gehjupebt en vuiert. iöact bacrent:gcri 



