Cmyck-Boeck Remberti Dodoim. 



490 



be tucïcfte bjaffen cttetijtlu uransT-cns! met tarittt bïocm= 

 Heng: het faebt 10 hantigh/ grooter ban bat ban Comijn/ 

 lEclriccbcnöc / enbe mrt eemghc frhcrpigbcpbt bitterarh* 

 tigljban fmaetb. "EetaJojtctcn jnn een fpan langh/ m 

 meer bttlcn bicp enbe tornt tocrfcbcpöen enbe tocrbjept/toan 

 buptcn fp-arrachtigh/taan binnen b)itarhtiget/mct cenen 

 Teer feftcrum fmaecb öetonghc bijtenbe enbe ban een bae? 

 ïenbe/ ban mirkruiaerarhttglj/mcteeuighe lu-ffclijcbjjcpt 

 baet bn gheboeght. 



f Plactn.-. -©it rrupbt groept op beeïe belöen ban be 

 berghachtighc enbe openluchtighe lanben ban 3.talten / 

 ^oogljbnptfcf)Ianbt/é>paegntenenbcl9jancfinjtB : ban 

 men binbt bet ooeft UJel op't platte lanbt. ^ict in #cber=- 

 ianbt toojDt bet felben ghetoonöen : bet en «sbaer uoch= 

 tans niet heel P ; rmö t . 



5 Tijde, -©cfcuojtcl ban bit trupbt/ bctocïcfiemenigbe 

 tacrcit otaerbluft/ bjenght in het ©oojiact oft in öe Ucnte 

 ntcuVucblaberen taoojt : baernae fpjupten öe fteelBcns 

 upt / miötfgaöerss haer branssfienji Pan bloemen. 3inöe 

 ïjopmacnüt tojojöen be bloemen enbe het faebt bolbomcn 

 rnöcriip. ..' . 



f Naem. Tt ©riecnen noemen bit ghclBajS Mcion 

 Mho» oft Meon MJon in 't 3Latnn beetmen 't ootft Meum ; 

 in't gjtaliaenfeb M»;öan bie ban betlanütfthapl&ougïicn 

 in 3ralien hebben bat Imperatrix oft impernnce ghenocmt/ 

 foo iBatthiolus tacrhaclt : in.s>paegincniss tbpfomnm 

 ghe S 'P> geijecten/bp fommige anbere emeiicm ;puptfch' 

 lanbt aSccrwuty. auclliup fcpör/ bat bet in ©jantbrijcK 

 ben naem ban üromme oft <61jcbronebeIbe -©ille boert/ 

 eft ITDilbe "Dille / op't fLatrtnfrh Anethum tortuofum & 

 fïiueftre. %icr te lanbc en beeft bet ghcenen epgljcn naem / 

 ban JïBeum/oft op't %oogböuptfcb Scertoojtcl: fommi= 

 gjje jgcöerlanötfrlje Stpotehen- noemen 't Feeniaüus Pot- 

 einus oft Fceniculum Porcinum, ö.it ifi ©ercHcnsS-©cnctteh 

 toelebcn naem nochtans ban anbere ben Peucedanos oft 

 Peuccdanum tocgbcfchjctaen taiojöt. 



i&Iiniujs beeft be Cnipbt-befebjiiberjS oojfaecb ban 

 btajalmghc gljcghctacn/ terümlcn bp frturift bat Mcum in 

 gtaltcn niet en plcrgh te grotpen/maer alleen taan be Jtëe= 

 ötcijn-3/ iae ooeb taan luttel taan bicn gbefaept toitrb t : abs 

 blijcutinhet z 3- eapitcibanfnnio. boetb. ï©antuptbie 

 luoojben fieeftmen gbelooft / bat het ten tajembt enbe 

 iiptianbtfch getajajs tnS.taiicntoJas bp tijben taanjölinius; 

 enbealtiJa-3 bet facefte bat het in %ta\kn fecr gfiemepn 

 enbe ober al te tainben boag / nochtanp 10 bet langben tijöt 

 eertaoojeenlghaubcr trupbt aengljcften ghrtaKcft /ban 

 toooj ftet oprecht jKenm ; enbe foo ijebben ecnighe taan bie 

 bat feltaetaooj Daucus Creticüs genomen/ anbere toooj Sc- 

 fcli Crctkum oft tiooj; Tordylion : noeb een anbcr beeft ge? 

 looft bat bet een foo^tc taan Libanoris tojajS; bot taJtl bat bet 

 opjetljt Meum üan bc ouberjsijï. 



^Acrd. 3reujo?teIcntaan bit trupbt taiojben alleen ge? 

 ujuprbt ; enbe 3ijnta)arm in ben berbtn graebt/ bjoogfl 

 in ben tttiet ben/ baer-rn-botatn bun taan beelen. 



<f KraehtendeWerckinghe. ©e taJOlttlcn ban jtëeum 

 ;tjn bequaem om bet inghemant fuptaer te mattben/ 

 enbe taan alle taerfroptbepbt enbe tacrtaullinghe te tact; 

 loffen ; tnbe3ijn öe nieren enbe beblafe feertotgDf D a £ n 

 enbe nut- ' , ._ , 



£>p boen jbtt tajater loffcn/enbc gencfen be bioppelpiffe/ 

 niet alleen in tasann voater gbetajeiubt oftgljcfoben 3ijnbe 

 oft gl)t|tooten/ enbe foo tebjmtfien gfiegetacn/ maer ootft 

 banbuptcnopljctfrljamoftgljematbt/ bijfonbtrtaan be 

 ionglje ftmberen/ gljelcpbt:lp boenbefieenen oocbryren/ 

 enbe bjijben jjet gratatel upt. 



jDen Jjoubtre ooeb taoo^ feet benttaem ombctajntbatn- 

 rigbcpöttaanbe maegljte taerbjijtocn / enbe bnmpingljcn 

 enbe rommclingben beö buptbjs te boen tiergaen; enbe 

 taoo^tfi ooeb om alle ghebjefeen enbe guaelen bejs mocbers 

 u gljcnefen; enbe allerbanbe fmcrttn oft toecbom taanbe 

 leben/tnbe bet fltrtijn / enbe bitrgbclijtke pijnen te tarc^ 

 foeten- 

 ^e ftltae tajoittlen met ©onigb gbeftooten enbe taer^ 

 mtngbt/ enbe een Ekituarium oft lerbtnglje bacr afgbc? 

 maetht/ 3iin feet goebt om be ratharren oft fintbinghtn 

 bieopDebbafttaallcntcgbcucfen.- 



<£en babftotae btrepbt baer befe too?tcïcn in gcfoben 3pn 

 gbeüjeefi/boet öetnoutuen baet maenbtfionben stijgen / 

 alc fr> baer in fitten en baben. 



f Verkieflnghe. i$tt befte IBeum ós bat omtrent ben 

 bersD ^thamaü taan 'Stbeffalien \»aft / enbe baerom 



Meum Athamanticum beet / enbe ootft 't gfient bat in 

 *>j)acgmen groept. 



Hindemiift. ®etaJo?tclentaanj!föeummtt toattegroos 

 te menighte gbebmptbt / maeeben pijn int hooft*, tonnt / 

 foo<!Salcnuëbetupght/öoo*> bitnbatfp meer öttte öan 

 bjooghte Ijebben / baerom boeren enbe heffen fp berau= 

 toe taoeljtighepbt enbe be ta-inbatj)tigljt hitte ten Ijooföe 

 tauaert. 



BIIVOEGHSEL. 



M<r5um tooibtonDec bt tooneleit Pan "©iofco-iDto befcjptlJttt ; 

 mattüttctupBtfcIPten 10 ons nitt lanaöthehtnt ghttoreft : 

 boel) bet ftljijnt/ bat 6tt 10 't bS«« bat •©oDoncua ijkt met fiictt 

 naem bcftljubcn tj-reft/ toitno gbEbaeiitE met De btfc!)!tj»in£iöeban 

 Diofcoütico gbebatn ftcr toel otter een homt: ütr-eum/fepöthp/ i* 

 banfltclcnetiDeblaOcttnDe"OilIeBbtl!Jci!/matt!OicRer/ tnbt b-p 

 botten hooglj. tDe fciojtelcn jijn lanaö/iiuti/tDtltieclttnDe/ bc tonoe 

 •jcrtuatmtnbc/ tjtttoatrta tnbt btrtoattt0/ tscht enbt.htom toaffm* 

 bt, fulchoaloto üt ebene bit tam tooien btfcljuütn t)ebbtn. Jjet 

 toafl iniRactbonien/ fepbt btnftltotn •©iofcoubta. "©eftlbttooj* 

 tcltöbototnmtttottlbapt betoafftn. 



Italiacnfch oft onwuteüjck Meum,ftpbtï;obt[/|)ttft tjtobeten* 



btshtlijftoiBtjttHtoonftcna/enbeetncnüuplacbtiBbtnteutft. "©c 

 blabcten;ijnbpttatal0bittoanonft foojK:betoojttIi0Bwottï/ 

 bobtn b-upn; bittoan Betcftcna-Dtncftel sötlrJtft/ 1 öupl ban teuefc 

 enbt fmatcli. 



Mcum Yan Slefinger!andt,in't ïatpn ban CametatUIB Meum 

 Silefiacumghtyttttn/isbanüIaBtttn tnbt ootkbp nat ban (htlttt 

 ben g)Ct)cttIintftBt-t[!itH:banBttBO)ttlblDftianB!j in't itbtn/tnbe 

 ia üjatfpttttiJatbtiBbban fmattft/ mtniB!)bulBiB!)/Btknoopt/tn> 

 bt lansöa bet atrbtnbooithtiipptnbt/ nitt reebtofr bitpmb'att* 

 bc fintHtnot: bt fttanfftn *4jn toit : bet fstbt to lansbtoojptgb. 



grommisb» Bb'btn bt tiltpnCttbrnoten ootft btn natm ban 

 Mcum : anDttt bOUbtn btn ApiostoOOJ J)et opjttbt Mcum. ftct 

 Thyflelinum ban |*>liniU0 / bat 10 Ijtt Apiumfilueltrc.oftliatlOe 

 Cppcban •Bobon^na/toas Jjiet toooittjbtatoooj bet opittlit Meum 

 Sl)fI)ouocii ; enbt battom notmt lobtl bat ftltot Mcum ban be 

 fjjoiianbtra tnbt ban bit ban anttoctptn : bie ba» in nstbtans 

 bcB josben wnl aïa btn felben lobel bttupgtjt . 



JlEattbtoIlIBbttltbt "©illt ban jDatfilltn Oft Fceniculum tor- 

 tuofum toooi bet opucljt Jü5eum ban "© toftojibeo / tnbe gbt(»ofbe 

 batbitopucbtJiBeum in3talicn niet tnacotpbt; batt bet notö' 

 tans in iSouBütn mttmtmghte toa(i. 



Naem. Tiit ctupbt htct infommigbt HpotcftenMcu; in ïtalien 

 fomtgbtoFirabV/to in't*Cngbctf(i|Mcw iin't •Cataloenfcbf''»''» 

 almfi. SDtn naem ©ttr-toottcloft Bcetwurtz homt otocr ten mtt 

 bientoanbat B.'fwurtz oftMutrytoanbe g>toit?tr0; 't toclclt tttt 

 mibbel-fooitt nifftben Catbji tnbt,fl3cumi0/al0 in b« OuSotgb> 

 ftIban<:attoiBbcftpBti0. 



Aerd, Kracht endcWcrckinghe. "©ttOOJttltntoanblt Bb'biaa 

 tooiben üan fommiflbe foo bed gljtatbt / Datfp bt ftltot alle bt 

 ftratbttntoan Otntlttl / anjja / ©illt / «Tomtjn/ tnbtmtttanDtte 

 tropbtn toeftljibbtn : ban gUclntli beft tact tt bolgbcn tn xanl foo 

 tn mottmtn oöcft niet BÖttoobcn be gbent Dit in BbtbJeftt ban 

 opiecbtüBtnm be toojttltn ban ^tttctelie oft Dan OBilBe €pp» 

 bctrengbtbjuptben- 



HET X. CAPITEL. 

 Van Libanotis. 



Gheflachten. 



03BberbegcnathtentaaniLibanoti.iJ iffet tenbietaooi; 

 een^ran-3-trupbtghehouben enbe bphet b-clner^ 

 benbe göeUJajs gherebent tóojbt/ enbe Libanous coronana 

 ghnioemt/ batus ben fiofmarijn/bietaan on?ïtaoo*,en bes 

 frhjetaen ifS.ïDan bc anöerc fullen bap nu fpjeben/Dit geen 

 branss-crupben en 3ijn/ maer felf-s branffen taan bloemen 

 biagijcn/enbe baerom vmbelliferaein'tï.atijn totgenoemt 

 tajojöen. t©efe3ijnöjijerhanbe/foo bie taan "©ioftojibr^ 

 taetbeplt enbe befthjebrn oft afgheteec6ent3ijn ; be twee 

 terfte tajuehtbaer/ tic berbe ontamthtbaer. 



1. -©e eerftt HibanotijS heeft eencn flccï omtrent an; 

 berhaltatntaoethoogh/ fomtijbtö ooeb tao cl typ boeten/ 

 ronb/etn tajepnigh ghctaoojt oft gheftreept/ met IcbcbentS 

 ftnie^-gcttJijfc ghebeplt oft gehnoopt/ enbe mcttacele fnb- 

 fttclcn gctacüt."©cblabctcn 3ijninheelbunne enbefmal= 

 Ie beden ghcfneben enbe ghefnippelt/alö Die taanbe Fe- 

 rula.grootet enbe biecöcr ban be ©cnchcl-blabcren : op 

 be tfoppen ban ben fteel enbe frjb-tatben bomen taoojt 

 groottcnDetaJijbttacrbjcbebranffen: op betaJCltbenae 

 be blocinftenjï groote bjiiehtentajaffen/ taan grootte bc 

 Cojnocllic bp nae ghelijtb / oft / foo ■JDiofconöejJ fepbt/ 

 een tucrbclbaer menmebefpinrghclijc&enbe/ttJitachtigiJ 

 bantocrtaJe afe fp ttjp3ij»/ bic baer nae taan felfjS open 

 gaen/ enbe in tmee beelen fpltjten: baer in ijslanghtajo-.' 

 uigh faeöt bcnotcn/taanfmactbftbtrp/bijtatfttigh e n0e 



Iject 



