59' 



HET VIII. CAPITEL. 



Van Cliamelaia van Duytfchlanclt 



oft Ghemcvn Mezereon. 



rmvdt-Boeck Rcmberti Dodonxi- 



bmDrrfffi» De toelebe in'tbeghinrel ban bc llent*/ enbe 

 fomtnötc ooc» toel fö o« Winter fetf / taaxmm bic facl,t 

 [nu met " bonot oft te ftrrngij en W opendoen : als bc 

 i,inr, nei bcabmncn te Bergaeu/ Dan bomen De blabcren 

 eerft tioojt ff maer De bestentoojbetunben aoratttufe 



b °r&. T-eit ghchtcpnert man noemt bit crupbtin 



f 5Sw£ : i Uit mbcJlpotehenBan onfelanocntoojbt 

 het •cwmentMtfe Wwi gheheeten; mettoelchen nacm 

 oatmet meelt üeltent ip/ hoetoclbat fommigc batSjccbt 

 jBelttton ylcgben te noemen/ tot onDetfcljepDt ban 



Ghedaente. 



Du? Chamefea Ban i^ooghDuptfchlaubt / Die Ban bett 

 ahemepnen man enbt m De ftpotebcn nu ter ttjpt cp= 

 atieitttnrft iï)t3ereon gliehcctcn wojbt/ ïptcn getaebteru» 



bc tjouUlW, ooom^ttow oft beeftet / bx? Boeten geggg^^Z Sj mÜ^VgSSSSi 



fcoooh ov-fryictcnbc / oftt».h hoogljer ttoibtnot a tam * ™£™« , mWm^^ti GennïnS toillen 



toat necrfttghtpDtp boet om bat te oeffenen enbe te on* Wp hebben t m t £.a «in » 00rt „ ÜU ptftnlanDt/ om 



bevljouoen. hc ftctlftene oft fuD-tacphcnp 51111 tatp enbe noemen/ öattfÊÖa"" 1 » »*» 1 celire £nK 



boit/ccn fpanne langh/ met langUtoojptge/bjcebacbttge/ bat het öc uj tlatiDtffhe enbe opjechte ,«»«» met j gee* 



lachte enbe bleecb-arocnc blabcren bcblecDt. ILangbP Dele 

 ftcclbenp toaffen toelricchctiDe bloembenp / ban Bertoe 

 nlecrb-roob purpur oft peevhti < nacr De toelebe ronte bc= 

 «en booithoincn / brinae foo groot alp De foojtc Dan 

 Crtotcn biemen Ochrum noemt : btfe besten 3tjn eer|re= 

 liirh groen/enbe alp fp nip ïijn/ roöD: enDe gebjooght oft 

 boi 3rinDe / briighen fp oor b ghcen ftoartathttghc Dertoe: 

 be binnenfle beetne Ban beft «nicht io Ijct ïannpfacot 

 Ban grootte enbe ghcDacntc gclijrb/ enDe ip met tolt merel) 

 bttbult. 33e toojtcl ip lanuö/ tnbe fintbt biep ra D aerbe. 



Cfyinittxa Gay o^öqtjfftttjtfcfjfan&t 

 o/t £>/?ewejjj (VYU^eïecp. 



5Pen hecten rnbebjanbenben uttaeeft torn bit gantfrfie 

 rrupot oötb foo mcttbeliieh enbe moepelijrb alp bpmbe 

 <thainrl-a oft 3Thpmci?a fonbe moghen toefen. 



5 Plaetfe. tDit gljtnarljt ban <Cnamel:a toaft g{)ecr= 

 nemnutfiaHebebofhtigtjebonrbete oft ftljajauüjarljfo 



Ehe bofftüen/ enbeutDerottVEeenbc ongljeboutóoeber* 

 itenylaetfcn enDetoilbetntffentoan IjoogObuptfffilanDt/ 

 tnot vnojbt IjierttlanDembe Cturbt-beminnerp hoben 

 fljj^ilfnt. 



f Tijdt. i©ftmtpbtbetlteftftin blabeten omtrent fiet 

 ftenbomen ban btn ï©mter/gljeli;rft mtefi alle be boomen 

 tlcgljen te bom : ban be bloemen botten upt ftrarbp twu 



1c bloemen foo mei gljelntht/ enbe om bat bet in l?oogt>= 

 btiptftljlanbt met menighte ttbinDtn tp / alp top booj* 

 fepbt nebben. W>v berftaen bat fomnngljc 3taltacncn 

 be biurfit ban btfe Ijetftcr P'p« momanum bat ip JScreö 

 tóeóer/ noemen. <©orb jiiribcr fommigbe biebit getoap 

 Lauieola ijeetê: ban oc Laureola ip laan befe Chamelia btï= 

 fcljei'ben : enbe top fullen bie tn't naettolgtjenbc €aptttl 

 bcfrljinben. ifóaer met toat nacm bit rnipDt bc oube 

 <ffi'upDt-befcb?iibcïpghenocmt hebben/ enbe oft haet bat 

 bebent ip ghetóeift/ bat en foubeitbniettoel Derten oft 

 bonnen üooj febet berhlaeten. iBel ipttoaerbattjette* 

 nmbftup met ijct BTHtCncojonban'SCbtophjaftupobeï 

 een frhijnt te bomen j ban boof bicn hp bat met foo totp= 

 nighe tooofben bcftDjtbcnbeeft/bactomenmagijtcbbat 

 felüc oorb gljeenfmo üerfehcren. 10oojtö beftijjnft bpbe 

 foojten ban «e neojon met be naebolglienbe tooojben. 



Ghsflac^fcn van Cneoron.by Theophraftus: 3De geflarfis 

 ten Ban Cncoron , ftpbt ijp/ iim itoetocrhanDe ; het 

 HDtt enbe h" s>toart. i|et^itCneoron heeft btlacóte 

 ghcun't 4F>jtcthfrh J*p/i'*t«J v ii dermatodc ) blabercn/ ban 

 gt ebaente bijnac aïpbe <©lgf-blabeten. ê>Vwart Cneoron 

 heeft blabcren alp jRpitup/ gbttijf bigh enbe bieb. Mact 

 JettlDitipbtel leegfjet ban het t>toart/tnbe toelrt'etben= 

 ac : ban het g>toart en Ijecft gljcctien teutb. 03cpbe Ijeb= 

 ben feer biep in ber aetben imcbenbe toojtclni ; hebben 

 ootb fect beele tathsbenp/ bie bieb/ houtarhttgh 3ijn/ 

 flratbp boben b'aerbe oft toat hoogljtr in meet fnD-tatfips 

 henp berfpjcpDt/ tacp enbe ttaegh om bjeben ; enoe baer* 

 om ip't batmen bie in ftebe ban biefen gebmptot/om oaer 

 iet meDetebmbenoftba(ittmaben. ép botten upt enbe 

 bloeptn nae btn ;f>onneftanbt ban ben ï}erf ft/ enbe flaen 

 notl) langh batr nae en bloepen. ©it 3ijn be tooojben ban 

 'Stljeouöjaftttjs : upt be toelebe eer toat terabenbantt 

 berfeberenio. IBant bere onfc l$oogl}buptfcl)e «IDamelsa 

 oft iRe3ereon enipbanblabetenben <©lnfboom nietfeet 

 onghelncb : bc bloemen 3ijn oorb goebt enbe tfcrebban 

 teutb -, be toeltbt infgelgtbp ootb/ alp boojfepbt Ui/ bojtp 

 nae ben ©ctfft hacr botten begfiinnentebertoonen : be 

 tarben 3tjn ootb Ijoutarhtigl)/ tatp enbe bupghfacin: be 

 tooitcl ip langh enbe biep onber b'aerbe fmrbenbe. Jtlle 

 toelebe benteetbenen genoeghfn^nupt-toijfenbatbitge* 

 toao foo groott ghemepnfcljap ban ghcDacnte met bat 

 IDit Cneoron \jan 'STljeopljjaflup heeft/ bathetmtléhttn 

 toel liet felbe foube mognenwefen. 



f Aerd, Kracht cndeWerckinghf. g^it trupbtip malle 

 fijnbeelen gtjctoelbtghlijtb Bethittenbe ban aerb : enbe öe 

 bjurhten / blabeten enbe fthojffen baet ban 3ün brjfter 

 frljetp/ enbe ghebnautot 3ijnbe bijten be tonghe/ enbe lae* 

 ten ten bjanbight finette enbe gijeboelen in btbeelt enbe 

 binnenfte ban bc ftrotc ber ghener biefe fmaerben. 



33e 1(potebTrp uan ©oogljbuptftljlanbt tube sacbets 

 Ianbt gjtbtuptben be blabcren Ban bit ghetoap/ alp ben 

 noobt bat berep&ht/ in fiebe Ban be opjerljtt €hame? 

 ï?a : 'ttoeleb fp / nae mrjn ghrboelen / feer bjpelijtK 

 mbe fonber aehterbencben Ban Dtoalinglje boen mogljen. 

 1®ant bit iBejereon oft ©ooghbuptffljt €hamel?a ip 

 Ban brachten enbe toerrbin{Ujè oe anbere Chamelsa/ 

 baer top te Bo^tn af gjjehanDelt hebben / in allep götbirb: 

 enbe Daerom magijmenfe feer toel in ghetnehe Ban be 

 fclbe befirrhen: enbe men maghfe in Der ftlbtn Botghen bt* 

 repben enbe bequaein mabm/ alfinenbt anbere pleegt) te 

 boen. 



BH- 



