6iS 



bctücitocnïjeubcn a\$ fp cet|tbcghinncn/ ban fp hebben 

 aio f'.' up Ijaer frijoonfte jijn / oft ooth ban f» hebben 

 lDnnr.fft fr> berflenffhen oft bcgljmnen te nergaen. 



c; Plaetfe. .^VlpoIlUlll / frb?i|ft 3Mofroji0ed/ toaft ncn 

 De iianten ban bt "Zee / bare ben bloet op Iiomt cnbe af- 



Cmydt-Boeck Rembeiti Dodónad. 



KleynTripolium toaji in 3talien atn ben Po i 'ttotlch bctl hiep; 

 ncr ia Ban D« aiiBtr/nniiitoa foo stoot Dan blaaeta/ tooirclcn ert 

 bloemen/ ató Bc lütpne <Conp?a. ©ir ia 'tferot abttoaa Dat Sa? 

 ItrtliS COiBua Anthyllis noemt. • 



Tiirolium Monfpeliittifnm ie ten fooite ban Scc-ïHoIicren. 



fyris van de ionghe Herbariften 10 ƒ nac DCJUCptlinBijcban 



l.mbt ooch glje Vouben ; namcntlijt h tn bc Zeeufrtje «fp* 

 IanDen; te toctcuuorhin beZet/irotf) lu'tbjoogljr/macr 

 öy plartfen ö.icrbc Set ober blceDt/ manncerfp toafl; 

 enbe bie fp tocDcrom bioogljlaet/ toatmeer fp afgaet oft 

 beghi;:t te ballen. 5(;tbchoöcn ghcbiogljt 5pnbe / bhift 

 Daêr lang!) int icbep / macrtt>o>DttocelDigljenDe groot: 

 cnbc De morrelen en blijben niet Dtcu, niact ücranoacn iu 

 Uecleberelmgljcn. 



«; Tijdt. ^itrrupbtbloept in bc êóinctfrbemacnbcii. 



{ Naem. 3n'r «SjicrBff bid bit gebaad Tripolion Tp*i- 

 */» gbeljccreti ; ban fomiutge oorft Pfeche t-n^toan anbere 

 Mcris M«fK, aifnien onbet öc baftaert-naemen binbt ■- in't 

 ILatijn iheetct oorit Tripolmm : öan men fonDet epgbent; 

 Irjcfe gijcnotgl) Alter marinus oft Amellus matinus iüogljCil 

 noemen/ in onfe t5rleEce-;t>terre-rrupbt; taJatitljet en 

 Ijecft t)icr te lanbe ghernenepghennaem. £>crapio/ben 

 Sltabifrhen febztjbetv cnbe nac" jjemSlbtrctina / Jjebbenbit 



torlcltc bcrfloibcii geel ;iju/ jlacnDc sgchjcft Bit ban23erflh-£tctf 

 tc-mtpat met fmalle biabcra/ oft Bic ban Ben Cmbmufii chry. 

 finthemum , ban grootte ttiüc stjtBatnte Bic ban Bc <Cotm5a cjIjcj 

 IntHcnOe. '-Coantitlic crupBt 10 fcherp Dan fmnctii / lijmacbtinh/ 

 bitteraebtigb / Be g>cnc blaBera feer- gtjclöth / «iCe bfibantaban 

 fmatcK Uan Thymclaa. ,., 



Acrd,K racht endc U'erckmghe. 3>e 2ütt)pmiflttt hebben m,ct Bit 

 cn;;,;t beel toonacts'in fin flcbaBt/alfmcn m ljunne èectccr-bocc* 

 heii binBt / thoc aar mceftcnBccl om Be BjijBcrljanOe berüicn ban 

 bloemen Sternen op eencn njBt Baet in acnftljoutocn mag!) : enBc 

 ftiijnicn Baet meBe loei cnitghc bjcmBt bertpamBgeh ban metai* 

 Icn totllcn begbinncn ; mact hoc BbtlutHiBblijth / Bat faj ijun Ben 

 tyCt mifcliitn al te fpaBc lectéri. 



üDe too'.tcl ban 'ïtipoliummct Voijn BStBjonthen/ oft onBtta 

 btcl Bijcbiuptkt / ia feti gotbt BbtfionBen om Be bJatctfuejtBljc 

 menftljen te helpen. 



33e blabcrcn ban ■«Ttipelion/ ala nu ter tpBt fommigc fcggben ' 

 hebben ten fect heplfacme Kracht / alfoo Bat fp alle toonsen fecc 

 Ijacffelnchtn hrpltn cnBt toe bjenggen / ala 'tfap Batr in gijo 



trupbt Turbith "gcnociut. HortóatW foo Donbtjtrtuariiid Bjuppt tuoiatyoft aifmen oe Bbtfïooten blaBcrcn baet on itpbt. 

 ben Ojterfifrbeu Wjiubrr/ bat Oen knibab anDtW niet . ® c te ^ t£l öan ^«polmm./ ala ^lofcoaBea fcg-.gft / .a mei, 

 en id ban be toojtel ban Alypum oft Alypu. jBaet iRcfue 

 j)rrft gljcntepnt/batfjtt ten toojtcl ïpüan een rrupbt tipt 

 Jjct genaefit banbe.fcrula. toaiunbeJlpcttSenbititincn 



riccKcnBc/ tnoe gect ban fniacth / cnbe comachtigh : ban hier te 

 lanDc ia fp tod toit cnBt houtacgtiBg / marr met toeltiet(icr.ae oft 

 fappiub. 



norlj een anber Turbith ; 'tnitlcïi niet alleen ban f)ct Tripo- 

 liutn, macr oorh ban |jet Alypum ticel berfcljilt/bat gt)ceiu 

 finö booj een niebefoojte ban Fciuh te ljouben en ie : enbe 

 bit io ban «©artiao aü i)o?to/iHcDicijnban ben ©ice-rop 

 oft «©onberntur ban 3iiibien/ in't langb befrhjtbcn in fijn 

 boeelt/'ttuelrit öp in't êyatnfrij gbimaetIitJ)ecftbanbe 

 25tfe{)?ijbinge bah bc Jtromata enbe ibuctcryen/ enbe bij- 

 fonbere uptlanDffrljc 5?jogjjcn/bie nptberre lanben gjjei 

 bjogöt toöjben : toeleftcn boeruban ben mütbermaerben 

 niDc öoojjUgfjeleerbcn «Tarolus «Tlufinö in't ILatijn ober; 

 gtfett tö gljcmecft : enbe bner upt fullcn mp bc bcfrljjijbin; 

 glje ban ben €urbitfj batlen/ enbe int natbolgenbe €a$U 

 tel ftellen. 



5 Aerd, Kracht ende Werckinghe. . tOc mojtel ban GLtU 

 poltum/ foo ©atcniiö fcljjijft/ is ftijetp on bc tonglje / oft 

 fject ban fmaeeb/enöc toarm m ben Dctbm gtacb. 



xpe toojtcl/ oft bc ftljojffe bet toojtcltn ban l)tt ^ripo- 

 liuin / omtrent ttoee bjagincn oft een half loot ftoaer met 

 toiin te Diinthcn gcgcben/iaeght af Dooj ben namergangf)/ 

 al55?iofcojiücB fepbt/ De toatcracljtigc bocfjtigljebcn/ enbe 

 toet obetblofbigtjlijcnen piffen. 



3De felbc toojtel gehapt oft hlepn gefneben 3ijnbe/ iö feer 

 gocDt met bt ineotennen bennengljt biemen tegl) e «^'">n 

 enbe btrgiftighepbt pleegl) te bectpbcn/enbe tegen De fmct= 

 teltjtfic fiecliten in göccft. 



BIIVOEGHSEL. 



Djt fabel ofttiBtlc benfelinght banatghene BieBheloofatn/ 

 aat oefe bloemen hacr bcttoe Biijmacl op eentn oagljbet^ 

 fcljicttn / ta ooifaetfte ghetoceft ban Ben naem Bit Bit crupbt 

 boert ; te toeten Tripolion , bit in't «euccfifcb foo beel betettftent/ 



alS Ofmtn in Onfe tael Drijmael veranderende Oft Drijverwigh 



cruydt fepBc. «3an bet 'STripolium / feggöen fommighe / ia ben 

 Amellus ban Ottgtftua glitlucft / niet alleen om Bat bet omtrent 

 Ce toateten groept / enne in Bc lufhsbc Baltnban 0e boehtc beem* 

 Den/ gljtltjtlt bp .fercaten omtrent Ben )3o / tnBe ooth omtrent 

 j-iaaua ; enöe oner al, in lombarBijen; matr ootfe om Bat 0c Bbt' 

 oatntt ban De bloemen / blaBtta enbe fteclcn fomtijbto tipt Ben 

 groenen toobt ia/enbe op De flcclcn ctn fcatpt mtmgbte ban bloc> 

 men (loet gtjctrjrït fcgijnenOt (ittren i Bc toclcltt fomrijDto upt Den 

 geelen rooat#i. 



3fn't «Ouptfctj en beeft Bit tcupbt Bbcencn natm/bit mp bchent 

 fa / Dan Oat fommighe Die Blaeuwe CamUie htetcn / oft Blaeuwe 

 JHadelieven ; toclcftt nacmtn nochtatia Oat ftlbe ntct toe tnbtt 

 Hooien: toantbct ba^t ghtflathtban bt <£amitlcoft j!Raac* 

 ïicben niet en ia : macr benuaémcujcüet fouBt men Oat Warer 

 Sterre-cruydr mogbett noemen. 



Geel Tnpolium toafï fomtijDta atn Ben Seefecmtban BDaifch- 

 Jlröerlanbt. 



Wit Tripolmm toafl in ïiollanöt ant Bc iRacfc I opplattfm 

 DiefomttjBta onBet'ttoatctiisgl)tii:Bitttii0 al upt foo gcofniet 

 ala bctanocc/ cnOe tjer biimmjle htupnhtnbanOt bloemen te 

 gcoen : Bt tarrbtn oft omtoaffenoe blaottftcne ^git tolt. 



HET XXIII. C A PIT E L. 



Van Turbith, foo dat van Garcias ab Horto 

 befchreven wordt. 



Ghcdacntc. 



TlDibitlj id ctn gljetoad bat eene toojtclljtcfl bicnotB 

 groot nocfj langt) en id: ben fleel is een fpannc Ijoogh/ 

 fomtijbtd iangljet/ foobitü ald tenni biiigher/ langfig 

 btr atrben liruppcnbc ghclijt h ben 19cpl: het bjcngljt bla= 

 beren boojt afebic banbe»lth?a ofti©itte /Dahnuc : be 

 bloemen 5!jii ooth bic ban be ïïpitte JKalntocgljehirli/ 

 upt ben toitten roobtacljtigj) ban betbie / bitlitoy lo oorh 

 gantftij toit/oft bltcrh mit. 



Ban tut geraas en tooibt anbrrd niet in be mebicijne ge; 

 bjupcht cnbe toooi gott gtljoubcn/ ban alleen brt cnberfle 

 Uan ben ftcel/ bat natft De mojtcl ijs/ "ttoelth gomarhtigf» 

 pleegt) te toefen. C-nbc De fehojffe baet ban is ben cpjert)* 

 ten turbith/ bie Ijebcndbaegöd inbe3tpotehen gttoont 

 tube berhott)t too^bt/ tt toeten/ een birharftttghc ijbele 

 frl)oxflcban!)ctonDer(tc bcclbanbefen ftrupeh/ baer (jet 

 mibDclfte uan ïocgl) glienomen ld. 



ï Verkicfinghc. JDetigoubtbooj'tbcfte -SurbitD 'tge; 

 nc bat i)Del oft ijol id/ rittatljtiglj/ bjeut faigl)/ niet taep/nt; 

 bt bat ten platte oft tffene fehojffe heeft; baernae'tgljenc 

 baer be gomnie acn Ijanght/bic baer oen bafl is cnbe harb 

 gfjctooibcnic; 'ttoelth oöomarljtigl) 'üturbith / oft Tur- 

 bith gummofumin't!Latijnplecgj)tehccteii; tnbcboojtd 

 oocb tgljene bat toitarljtigh ban bertoe id. 



jüotutanjj foo moctiitcn toeten/bat I)et ban rijnen acrö 

 nirtaltijbrdgomacöttgf) en id/ fepbt «©arriad: matr bc 

 3nbiaencn/ bp be toelcbe befen -SCurbitl) beel toaft/ rienbc 

 bat ond bolth/ bic bat bv ijun nuaemen foechen enbe hoe= 

 pen/ ben gomarhtigljftcn Curuitö boot bcnbefttnijicl; 

 ben/picgen gemepnlt)ch ben Ittuwfetjan Den ïtirbitlj/oft 

 bc fteelhend Datrban / eer batr? bie bergaberen oft pint; 

 hen/ een toepnighjshen te hrohen oft te berb'.acpcn / oft be 

 felüe ecu hiepnc fnebe oft quetfurc te ghewn / op Dat Dact 

 ecu fap upt home te bloepcn : enbe ald bat baer nac bieft 

 enbe ftiif getoojben in/ ban trethen fp bic fteelhend af/ bic 

 roo gomachttgt) gijn. i©el ist maer bat ben 'fturbitl) 

 oorlt fomtijoto gomarfittglj gljcbonben moibt / cnbc bat 

 banrelfd/ronDcrcenigchrahingheoft oucthnghe: mact 

 norhtand plegen fp bat felbe albnd tt biaepcn enöe te quef; 

 jen/ op Dat tjtt fap oft be borhtigljtpbt baer te nhemat' 

 hclncluv upt Woepen foubc. gnfjelnthd reftinft Den frlben 

 «©artiad/ bit ben 'Sntbith mit gfjetnacciit üiojOt / in De 

 Sioimelangljcn tribt gheljoubeu oft gheDtooght ^tjnör: 

 mant ald bie bupten be fionne oft in be frliaDutoc cnbC 

 lommer gljcöjooghths/foo motbtbiefmattathtigh. 



f Plactfc. 



