?5° 



Btreringlie. 3Bc gtitiie bic te bcel ban bcfc .JEanbjagoia ingt* 

 namen bebbcn / moetmen her rwofr met 2t:i>!i nat marciim,' tnb» 

 hnn mtt peper rnbc anbere bm<Tbtnflctcl>cli)th botnnieftn. 



Ander ghebruyek. jfatn fepbi/bat Ct toaitti ban .JKanbiagoia 

 bt: 5"hooj facht matcUt/ ala bat fea nten baer mebe gbcfooen 

 tooibt: cnbc batmen 't alfoo bcrniacm mnccfit/om batt in te b;uc> 

 Jitri oft barr af w matchen 't gbcne batmtn totlt. 



HET XXX. CAPITEL. 



Van Gulden-Appelen. 



Ghedaente. 

 et gïjebjaovbatbc «Sulben-Sppelcn boojtlirrngfjt/ 



H 



1. iicrft ronüc trcclctt / Dip boeten boogt)/ aft (jooglicr/ fmatch onbttbouben. ut geciacgiiLige uiocw 

 'D. 1 ti.önn V Dftonlï f «I i :Da f rnrnl ? nfïn«oü f ttiloDKft, S^nciffi?^ 



be/ 



Iiic&en bccle ulabctcn/ bic op bette plactfen Diep gftefncï 

 oenjtjn/ foo tut iiaet bcfonDerc Deden btjnaealjs De Dia? 

 tieten ban Jtgrimonic bccbcplt cnöe gfjrfterft rcfjijnen te 

 toefen : onber Defe blabcrcn nomen ghecle Woemftenjs 

 boojt; cnbcbacrnaebolgfjenronbebruröten/ metbiepe 

 fccrbmgijen/ ribben oft bojeh ggeftreept/ foo groot a!# 

 ten tamcIricB'Hppelficit/ rtjp gftetoojben 3nnbe frfjoon 

 tooöt oft met een goubt-geele betüje blintftenbe; met 

 bcel bot f)t margf) a© met fap bcrbult ; baer tuffejjen 

 fejjuplt Jjct facbt. 



<£>tiffccn-eAppcX 



3?it gantfrfj göetoais geeft tenen ftoaeren enbe fiere* 

 Een Itintbcnbcn fect felöfamen tctttH/cnbe i<s ïjeel ttpt Den 

 groenen taitarïjtigf) banbftbJt/ cnbetont rwglj. 

 • f Plaetfe, Jtknfaewbit mtpbtfomtnMginDeljoben. 



»f Tijdt. ^tfen <6iiIben-3CppclHrrigtm'trelbeiaerbat 

 I)P gljclacpt tojojt/ bolfcomen bloemen enbe bjurfjten/ bie 

 in ben Bcvfft nip toejben. 



f Naem. 33c «ebtrlanbcris nocinènbeïrintïjtbanbit 

 gbttoas <6trtbfn-«ppcl; bc ^oogijbuptfeben eolt»rff(; 

 be ftanforftn Pommes cfamour; Be^taliaenriiPomid'oto: 

 in 't lattjn tjectenfe Aurea mah. êp bcrfcfjillcn norfjtans 

 bcel ban Die Aurea mah ft -Sulben-appefcn / Daer bc 



fjoëttn af fp?e6w / feggfjeiiDc/ bat (p in bc bobcn bet 

 oefjtcrenban Hefpems toicffemtoric&e bobcn ban eenen 

 praerft bctoaert toitrbcn / bie ban ï?trculc$J omglje: 

 6}ogöt tpv als De fclbe bctjtcrtn. 



Cniydt-Boeck Remberti Dodpfifci. 



f Aerd,Kcacht ende Werckinghe. 3?erc«ppcïtn/mit& 

 gabers bet gantfclj ctupbt/ 31111 bccHoelcnbe ban aetb/ 

 Doch niet foo fect nlö be jBnnbjagoja. 



éommigijecten be fcïbe <©ulbc-3tppelen met $cpcr/ 

 <©lie enbe Jboubt/ gatr gDemaecut ?ijnbc. 3?an fp gij fo 

 ben Jjtt Uchaem tocl toat boebfelss/ inatr bat fclbe » 

 beel tocmiigD/ tnbt quaebt oft bebojben/ enbe tot bc gfjts 

 fotibtljepbt göecnfinji )tret6cnbt. 



BIIVOEGHSEL. 



Ii3 Oe ftobtn ban btfc lanbm teoifitn btfe <Sn(bc-apptItn om 

 liatr fracpigörpbt toilltmttt ban om bacven flotbtn «tuft aft 

 fmatci? onbcthoiiben. 33c gcclachtishc bloemen toafftn op hoite 

 — fommtaheroabt/fom* 

 . wfooctoot ais tenen 

 Utanie-apptli fomtöbto gljetoooitcnbesbcftrcept; fomtijotaootit 

 gantftlj fonbet (hepen. ® e tooitcien ban bit eftttoasr w langh 

 enbe gijebcfelt. Vaandcriiighc.SInonfcöoben/ftpbtiiobjl/ home 

 ten anoec foojte ban OnlScn appcicn booft ban £>patnfcb fatbt/ 

 ljebbenbc reebt opftacnbc fftelhcnB/ nnbtrljalbfn boet hoogti/ n t 

 boojfepbe in alles gDciucK/ maee ftlepner. ê>omti)bta ;unbt bioc« 

 men ban bijf bicebe/ fomtnbta ban bcel meer/boch fmallc/biabct* 

 ittna Bbtmactltt. < 



yet öloept in ïljopmaenöt tnbt «Oogflmacnat; enbe beet te SP-U 

 Jamnin3Eta(ien Pbmum Indum enbe Tumatlc; enbetoojbtgiic* 

 looft npt een eplanbt ban tBcft-Jnbien sbrbiogljt te 5 ijn. <Sefhc* 

 rus noemt bet sblanum pomïfei um : nnbïce bonbtn bet booj bet 

 Lycoperficum ban «SalemiB : 3U>6el ttDÖfftlt Oft bit bet Glaucium 

 »>an ©iofcotibea niet en foubc mogöen toefen : toant bet beeft iet 

 Seiiicpna met De flSanbiogoia ƒ 5öatbt|'cbabc enbe <Secltu geul, 

 |)Ct beet in be apotcUen Pomum arr.oris enbe Pomum auteum \ bt 

 DiancftrtjCfi fomttj^tS Pommes d'orces; in <£na;clanbt Goldappel. 



«Jcnigbe rebenen bttbooi een gbeflaebt ban Malinfana oft ©ul- 

 aippeltn. Xnbere feggben bat Ijtt ttn fooite ban ï>apaa ia / bat 

 top bp be Tfnbifcbc «upben beftbibben. 



Bcncffihni Defe «Sulbcn-ütppclcn tfftt nocb ecnni anberen «Sul; 

 bcn-Xppci in oubc tnbtn bthtnt gbctoceft ; baec ©obonens in 't 

 t- <tapittl ban fijn is.üoccb b.mtjaubclcnfal. 

 . Aerd.Kracht ende Werckinghe. JDm bat fommigbt gbc'oobcn/ 

 bat bit crupbt alle bc hraebten b«ft bie bet «Glaucium ban 33io* 

 fcojibea tocgbcfcblcbcu ;ijii/fiil!cn top bic bepbe upt lobe! bcfÉljJi)» 

 ben. "»t fap ban bit gbetoa» ( fepbt bp ) ia ftcr nut boo; be gijciie 

 bit Ioopenbtoo8bcnmcteenigl)ebittcbcBinntntcbrggcn:tnbcbct 

 rn berbiijft niet alleen ' t gbttoclt ban be obtrballcnbe boebtigbepot/ 

 maer bet matigbt ootk üt bittt/gbcliich bichtoijlabetfotbt is gbtü 

 totcfl. Jat'tiaooch feergoebt tegen 't ttulbt bier. 33aerom rooibt 

 Dat oocb booz te fcer boubttnbt te berboobenbe gbebouben / fclfis 

 ala bet gbeftooten ia:maet 't fap bat gb*ft°otcn tootbtupt He gbe!> 

 Bbcbianbe taecbonens/bic in S>ptien enbe btete ianbni groepen/ 

 rnacb miffebicn onfiecthcr ifyn 1 tnbt oocb Cicher enbe boogecban 

 bertot. HJanthetfap/fonberlingcban beJtppelsiBtoatttacbtigb/ 

 tmn enbe gceiaebt'gb/ Sbelijtli batban bc jjltlocnen-ffip nac foo? 

 DanigbehcacbtcnbaDDtbct «Slautium ootlü 'ttocIthials«Saltnus 

 fepbt ) ban nature tfamtntretbenbe is/ mctccnigbc roalgingljt/ 

 Bbtmttcht bat foo fcer berboelt/Dat b« alleen 'ttoiiotbietfals bet 

 niet te feerftraebtigb tn is) ban sbtnefen. öct is gljcmaeeht upt 

 ren toMtracbfigbt tnbt aerbaebtigbe doffe/ Die bepbeftoubt ?nny 

 nmer nietten upterften. 33e Wabers ban «Olautium (fepbt Vio- 

 ftonbesjtooibengbrbaenineenenaccbenpot/ enbcfo» gbeftclt in 

 rtncnlatntotnoben/ tot batfebctneufebniiti; bacr nac toojbcnlt 

 Bbtftoorcn / enbe't fap uptghtboutot : 't totlch gbtb;uptkt toojbt 

 cm be gbtrjicben ban be ooyben te berboelcn . 



33cnfterchen ftinthtnbtnreuthban befe <Culbtn-3Cpptlcu geeft 

 Bbtnocgj te hennen/ boe ongbefonbt tnbt quaebt batfc gljetcn <jjm 

 ?l is bet fatthe batfc in 3taliett bed. BbtBbtten iBojben / ais om 

 felbcn lobel bctupgljt. 



©an bt ftlbe appelni in <©lit ghcfobtn / oft boa? be bette ©on« 

 ne trntn tijbt langb gbcficlt / gliencfm be fcljo: ftbruDt . 



HET XXXI. CAPITEL, 

 Van Verangenes oft Dul- Appelen. 



Ghedaente. 



D«G Jlppelen bic Mala feihna op 't Hatónfrl) (jccfeti/ 

 bat ijü ©ullf-'Sppclcn/ tonfTcn aen een fecglj rrtiröt/. 

 't toeltït ttnbou ftttïöcn Jjtcft/ met luttel tariicn oft ujb 

 fleriftens bcgaeft: matï bcblabercn jijn b^ccbt/giootet/ 

 voute et/ gherimpciöcr/ bit bet rnbe tóittn: ban ut bïaDcrtfl 

 ban jaafcape / aen be nantcn tonbom toat gljefncbtn/ oe 

 ïiltpnc liliffc blaöcren ccmgftfmjs gï)eli)c6enbe:bt Woeiti^ 

 ïicns siin frijoan toitatfitigli oft petrfacljttgï) ban bttbJt/ 

 nfe een fttaeienbe ftertc gcfrtiicl«/in 't mibbcn gcclc bjatp^ 

 hm« jjebbenoe. 5?.t bturtjtbomtboojtincenitclffeïi'gi) £ - 

 üjijfé Imoppt/ met een tamelijr&en tangi) ftccllssn nebet' 

 toaettis af fjangenbc : btfe bjucljt is f«mtnbt<s ïangöwoj» 

 pigb/ een finnen cp ban gtoottc tnbe g{)cbaente &* 

 frjtli ; fomtiibtB foo ronbt ale cenen ?tppd ; roimat)»" 

 toit / matï mtc^entxcl ptetff }j blaHtoachtigij- . 



