Het derde Deel. 



- jj„ tic blabrrcu ban beft 2>ree n-öupte toat bitïtet enbe 

 ültpnct Dan Die Wan 5>Uiart Sbiantum : be fltrlftens en 

 iiinnirtfujart/ macr upt btti Uitttcn Wat tjrornarlvtigli 

 iian berujc : cnbe bacr ban is ben toeuaem Candidum, bat 

 lp TOit Xbiantum/ ghefcomen. 



VMiniufi brrmaent nifgclijrliS oorB tan tmrc gcnacöten 

 ban Stótentum : Ijct een is TOitttr/ ijrt anber «rnjart enbe 

 glaDBcr. t?ct groot heet Polytrichon, fcpbthp; hctfclepn 

 noemtmen Trichomanes. gpan bact in bttiaclt hp fcet: 

 Want Trichomanes en is g&ecn mebcfoojte ban ftbiantuin ƒ 

 macr ban be felbe ghenoegh tierfrhepöen. 



*iominige5i)nuan gcboelcn/bat onfe .êtren-fiupte be 

 Paronychia tan 53iofiojtbcs foube mogen boeren. 3?an be 

 Paronychia is ben peplus oft SIWbelS-incItH öïjcïiicli/' 

 niet f oo Iangl) / marr grooterbanblaberen/ toomrribat 

 befctwift : nïbe bcblaDcnnbanf5epIuS3ii''b?ffDt/upt 

 ben rbnbcn üJatlanghüJojpigh/ ronbom gljccnfins ghe= 

 fchaerbt / noch oorfibe blabtren ban 'SCammr öupteiiict 

 gjjcIijCHenbebanteucIt/ boojts oortt greoter banbieban 

 £teen-öuptc. löaetUPtmetrltelijrii genoegh/blrjcut/öoe 

 nualrjch bat befe onfe j£>trcn-fiupte met be brfr tjjijbinglje 

 ban bc Paronychia ober een 6omt. TDant bat fr> gclooben/ 

 batfc bt felbe ghcliickcn foubc/om bat Paronychia met Ma* 

 beren ban öwte befcjjjebcn tooibt / bat en ftrijbt tcghen 

 ons niet met allen: Want be Paronychia ts üt ariber foojte 

 ban fiupte ghclndt, te meten b: giieuc bie ben naem nae t)t 

 gijclijcüciuffe ban bc blabercn baii ïjppcricon boert ; met 

 toiens blabercn bccle enbe berfrhepben rtupben ban Dios 

 fcoiibcobcrghelelicnbjojben/ flhclijcb mp eibers betoont 

 jjcölicu. 



^ Aerd, Kracht ende Wercicinghe. 5»teen-finpte fiomt 

 ban aetb enbe brachten niet qualncit ober een met hrt 

 Kbiantum : üwnt lp isgoebt tcghen ben hoeft/trghen het 

 mocpclijck herhalen bes abems- enbe tegen be pijne ber frj= 

 bnitghefobcn jijnDe ban fp alle rouwe unmerigbeben in be 

 longheren Itebcnbc rijpen enbe Doen rnfen : fo ia nut om 

 bc pijnen ban be nieren enbe be blafe te berfoeten : enbe 

 berbjetritbe piffe fachtclijcH*. bacr-en-booen foo bjijft fp 

 ben (leen enbe 'tgrabcel af. 



Jboramigc pinfenbe&tfcn-öuptcrccr/ enbe fioubenfe 

 boo: ararhtigh om be gljefchcurthcpbt ban be binberen te 

 ghcncfen/alB fp het poebet ban bit gebjoogbt rrupbt beer* 

 tigh baghen achter een innemen. 



BIIVOECHSEL 



D<* £>tecn-Kuptc ia nu grmcpn gbenocglj in btfe lanbtfl: mact 

 fp tn lact gaer atibcra niet roei bttplanten Dan alfmtnfe in 

 fpltten oft fegcuten tan ouBt muren (tetcht. Jn'tCngcIfcl) [jtttft 

 WallRue; int ftanfcb ooch Rucdemur cnDt Sauue vic; in'ti.a> 

 tjfn (aio fommight mepnen) Adiantum candidum Theophrafti. 



Actd , Kracht ende Werckinghe. ^tttn-Kuntt tnolDt piet K 

 lanBe in Dt apotchtn booi Bioutotn-papi in alle mcBictmt niet 

 qualjjck gijtUmptrit , cnDe ia tot De houoe s!)tu;ehtn ban öc boifl 

 fcer liequacm bertonCcn. 



èommige houDcn oc gitetn-Kuptt booj ten piirBtttnbe bingo: 

 tot Dien cpnbc nemen fn Dit Xbiantitm enbe 80 fijnen / ban eltaa 

 ten ontt / fecbtfltn x x. in't gljetal : fitbt bit toe! / boctj get 

 abiantum lattfi bp botnbe: anbcrtbotn batt /Bpfobalantn bp. 



'Cgtjebiflil'cett tDarct ban bit ttnpbt tnbtban be Siteen-Uup« 

 tebclttt get tjap: upt te ballen/ ggtnctft be fchojfthepbt/tnbcnttmt 

 t,s toobigbtjibt bta acnlitgta toegtj / alfmen be guptbaH gtt atn> 

 fitbt bacr mebe batpt enbe tnafegt. 



HET XII. C APITE L. 



Van Trichomanes oft Wedetdoot. 



Ghcdaenre. 



TfitcIjomaneeoftlDtbctboot is een filepn rrupbeSen/ 

 omtrent een (panne langlj / boojtlijengljcnDc beele 

 bumic roiiDc bitmne oft f uiarracijtighc blincbenbe ftccl= 

 Henö / ghefchtcütclijcli acn hcpDc fiiben bebccat enbe be: 

 boaffen mrt bnftct ftlepne bunne roube blaberhenü/ een 

 toepnigljoacn roubfome gheliertelt / niet beel hlcpncr. 

 ban be ILmfcn-blaberni / op b'een fnbe ter nerben-toaert / 

 oft acn ben rugghe met felepne roüuie fticüelIicnB befett/ 

 ghrtnch be &tecn-6uptc. 33e ixiojtelen 3tjn als bie ban 

 Sitccn-fiurtc/ te bDeteuanbcrümetDauljeelbuunebiup; 

 11e haniB-ghctohfe befclcn. 



f Plaetfe. iep tst loopenbe boattren / fontcpnen enbe 

 btonnen/ op borhte plactfen/ aen Dt oubc toegen enbe bcra 

 ballen timmcragien/ enbe in atiDeren ficcnarjjtitjen gronbt 

 jilagh bit gljetoag gfjemepulijcS te groepen. 



HetvijFtienfteBoecki j£y 



^rtcfjomrtiic* oft cfyttetïitioLj. 



f Tijdt. ^rirhomancjjrjlfjftoorülanpjftin'tlcljen/cnbè 

 tg altnbtB groen : ti\tit en mo?bt booj be firengtghepbt 

 bcjs IDinterp niet befetjabight : hetiö oocb onbjurhtbacr/ 

 aio be £>teen-Eupte enbe anbere gh cilac h ten ban Varen/ 

 bjiniB mebcfooite bat 1,0. 



f Nacm. gn't «©jiccBfcfj fjeet bit rrupbt Trichomanes 

 Tf/x°f^»«i tn'tiLatnn Filicula, alsofineni«lepnl9aren 

 fepbe/ cnbe ooch Cauiïlaris. Jlipuleiuö.infrin ji. capitel 

 f cpbt/ bat het cenerhanbe gljebJ as is met het Callitrichum. 

 ï^et mo^bt in onfe tacl gbcmcpnlgcH ïlDeberboot ghe* 

 jjectcn. 



% Aerd , Kracht ende Werckinghe. 5^it Mcpn ©3101-* 

 rrupbt/ oft Ctichomaucs / is Let Jlbiantum/ oft»jou* 

 toen-ljapt banhratljten gantfeh ghriycfe/alS UDiofroiibcai 

 eube»©alenusfeggöeu. 



BIIVOEGHSEL. 



Djttcrupbtüja:bt ban fommiggt epgbentlijtft ooclt Polytri. 

 chon ggeöttttn : int tüooggDuptfcg Stcmbrcch.Rotci Stein 

 brech. Abtbon, mate metfl Widenodt ; in't enggtlfcb Commoa 

 Maydcn hcatc. ötti.Icpnliolpttitbon noemt piinuia ooch Tti- 

 chomanK.mactpuatgtlt/ ala 'Oobotieuain'tbooiaatnbei'imitcl 

 ?*f«" ï«ft- Tricfcomancsbetfthjlt ban gtt Trichophvlltm 



tbjctcfi tibtr» bp bc fooittn ban UDictt bottjitbtn roomt 



Aerf,Kraciit ende Werckinghe. 3n Sgebicht ban Stctn-tïnptt 

 cnbe Oirarotn-bap: maglj oit tntpot gtbclight Uioiücn-.enOc lom* 

 miggt bifhlfcten Ban 'tftlbe ( ala ooth ban '*)joub)cn-lictn e'!L 

 »tten-ivuptt) een toatcr/ftttbtquacm om allt ütMittontict* 

 nefen ( bic m Bt rtntc boojgaeübt <CapircItn bermaent ;iin • ftifa 

 fommigüc plcgtttn hun ijantn Dat toattr tt bnnchtn ft artrbm- 

 enbe Batt booi tooiBen fp ftec moebigb/ (loutenBc onbetiVhtom 

 öaBDén!'" ' mcctftt 'Ö*" »« «f fP '«««!»« (Sïï^S 



HET XIII. CAPITEL 



Vande gheflachten van Mofch; ende eerft 



van Boom-Mofch. 



Gheflachten. 



vr«n binbtrjeelegheflatljten ban fiïalth/ aitm fl h« 



flerben / FnKrcVJi C S : fo » "»Ot)c bhbbeten neffens oa 

 «etom/ enbe beletten ben tiftl) ban berelbe: mmbinotn 



'5 1 1 D0£ * 



