830 



Cruydt-Boeck Remberti Dodonsei. 



5a 1 ><i«^«oii(;cM^oft-^«<»ttc^5ooMÉ€Mé. 



tpe bloemen jijn oorli ban ggcbaehtc be 'SEammcJSooucn 

 bloemen ghclutfi/ban bertoe purpurbittnn- 35c rjauwcu 

 snn oockgtjcInrliDic ban öc "STammc / bmnn oft ftoart / 

 hip fi' tirp toojben/ enbe ban binnen ootlunct fachtc tuit- 

 te toolathttgbc blotucu befet / maer niet foo ftcr als bie 

 ban bt 'Samme JSooncn : bacr m fchuplen bjp/ bier oft 

 br,f tjert ronbe faöcn / ban macclifcl eitbc grootte felben 

 nicctbct ban ten ghrmspne Crtote / fomtnbts ooca een 

 tocpnighsben gtoottr/ ban bcriceftoart/ een toithlcpn 

 tiabtlbtn Ijebbcnbc/ foo Iirljt ban ghctoirht/ bat haerber 

 fcbcn/aeljt cnberomtnbts negen met meer ban een {jalbe 

 Dinghme op en Voeghen. 3Se (toffe oft 't hinncnficbleefch 

 ban befe fabni is boofer/ tube niet foo bn'ijt enbe baft 

 als bic ban be '«Tamme 23oonen ; maer fp 3Ün feer on= 

 ucflrjrü ban fmaerii ; enbe alfmenfc anoutot / bullen fp 

 ben monöt met tenen bnp! en ftantft. 



^Piaetfc. 3?el0ilDc aóooncn blaffen in Eanguebocft 

 enbe op anbere plaetfen ban lajantBtntB ober al in 't 

 toilöt : Dan hier te lanbe jiin fp bjtmbt/tnbe en toojben 

 nergfjenp gljebonben ban in be hoben ban be «Tambt-^ 

 beininnerp / barr fp ban ^ranfeji-faebt bermcnighbuU 

 Diaht «ir. 



f Tijde. 3n be rjobcn ban #eberlanbt aerben be l©il= 

 DrSooncnbcttmbjooghetnbcmtoantals't reghenaei)- 

 ttgh enbe botljt totbet is / ban beberben fp hat|t/ enbe 

 toojben met toeft btbanghen/ in fonberhepr-ter toijle fp 

 blocpen : anbers Bomen fp in aoitcbaghcnnae barfeghe- 

 fatpt ?ijn upt btr aerben/ enbe töo?ben hae|t enbe litj)te= 

 ItjtH moot. 



f Naem. I^iec te lanbe rjeetcn befe bmtljten IBilbe 

 SPoonbens enbe ê>toarte Jfnonbcns / in'tflatijn Bana 

 füücftris, oft B«na nigra, oft Fafelus filueftrfs; enbe bat Oin 

 be gljclijtbcniffe bicbeftcclcn/blabercn enbe hautoenban 

 bit gljetoas met be '«Tammr 23ooncn hebben. 



5Ben fal nnffchieii fommirtI;e binben bie befe onfe 

 4>b)artc 2?oo'<bctis booj be Faba ban be oubt Hatfjnen 

 enbe ben Kyamos k-j*,.*©- ban be ouöe 16riccfe.cn foubcn 

 toilleti reiucn. T©antbcclban'tghcnc bannen acngaen? 

 bebe Faba oft KyamoïmbtboetRcnban ^Efjeopöjafius 

 mbe ban niccranbcrc frhijjbcrs bttfpjatpt brnbt/ Bomt 



met befe ciirt&toaitcrerticcfjcnoeg^bcmn/nlp-upt 

 htt narbolgtjcnöe «Caprnï clacrlncagbcnoeg!) blijeften fal. 

 SDan dft fp om brn totllc ban be booffenbc ghrlijrltciiiffe 

 boojbeourcfl)teF.ibateljouocnenbetefcöatten5p / 0nt 

 Ucten top een itbec norl) wat rimehjcacr aeninectaen/ 



en ^Acrd?ffl;end e Wcrck.nghe.^eW.lbeBoonen 

 en nebben hier te lanocgneeii gnebjuptunocöm fpiif c/ 

 r.ofti in be )B:Ditiiiic / oat ons oeuent id : toant h 3 n,i 

 nier bicmbt enbe felben te bmben ;tnW tooiben alleen 

 nhcfaept 111 be hoben ban fommtglje hef JjeWittjS ber tin p, 

 ben/ bie !)un in üc mcnigfttt enoe becartaecmgjjc bet ghsi: 

 toaffen plegjjeu te ttcrljeiigihen . 



tlIVOEGHSEt. 



t f) beft MnBen ;ijn Dtfc Qoonfccna ösin fommtfllic nae Ijaer hmt 

 J-ntoft flD.ittttitrtoc Moorlicnsgl)E!)te«ni Dan label oorft wS- 

 dcBooi.cn; int «Tn8!)t'ft!) WildcBcanen; (toar.tDcCaiJimcIjCftm 

 fn Bcancs; ) ill't latilll Siluclins Gncorum Fal.a. Ijp iaooeft l'mt 

 BDtöotittt / aatfiefe »ooncn De optttütt Faba oft Kyamos D inee 

 Biioc Oritclitn is • £p toafl tn Sttl in Bt platte faiiBtn fc^ n tftmiia 

 injtalicn; tnBtjgn mttfl ftoart ; rnBcDr üttatiBttingDtban ter* 

 toe en ia in Be ftltie foo gtoot niet als in Bt <GtJt mcptitCroott eoo* 

 ntii;BttocIthtfomtiibtstoit / fomtDBts gttiflcytinlj oft groen» 

 orJtiBt) / fomnjDts tccBt tnBe ptctfatijtiBhtooititii. 3?t rouoi 

 ïsoonc öaniEattöiomaieBtn AracusFuchfii, anDcts Faba ni ue . 



flns Matthioh, tnBC V.c.a RomanabanOctl plltltltJTitn malt. 



Pnafcios Lobclii en ioonfc gemepnt oft «SrootcSoont nitt:mae« 

 bpIjouBt Bate tooo? eenl)ttl fitchtöauto-tttinDt / Ot C-tutii enBe 

 «icerrn ob lijcIi/aeBatme jiebbcnBcDan Oen Phafcolus oftïiooni, 

 feite EoonRciis/tnBtfooDaniet)' 1 l 8:i3 ' f CO! ' Dt!ï s!)tfcI)(cbcn[)etft. 

 liet toaft iu^eCtiliiiiBt in fommigtje tjebtn. maer in .ëtoinertanot 

 fjtotpt Ijtt Dan fcifSiciiBc geeft op ctnhltpnflecmeti hlepne blaDetS/ 

 fesoftfettn mciBcnghcjJelt; atngljcfttiptctnccghciihooptefice* 

 itni omtrent ttecr öocttn lioogb / Bun/ tacp tnBt bupghtujeft. ©ef, 

 blaDttaen ;i)nsl|tcnfm!ïDu'It oft giiclnfoigh/ mrct metfeetfebp» 

 ne iiOitftciiBinBeltnghBetiifftllciigbfbocBljt/ batigtooncalaBfe 

 BaiiDe Uoomftljc Eoonhcns. 33e bloemen ^iin putpttbtttoigï/ 

 hlepnct Ban Bie ban Be Uoomfilie fflnoiihens / maet (ïatnBe op 

 lniigl)cfilatiüjiethtne;nae Betoclefte btele fmattc tjautohena bol? 

 Bljtli/ ban grootte tnBe gljrBnrnte alsban S;em oft <C ictrhrna ; in 

 BcVucIchtfiOfittfaeBtia foo gtoot alsC-rucn. SDctooittl isfcee 

 fafe(atl)tigl) / fuiatt/ cnBcgtoottt Ban BeanDtie öaiibj-ttupoeii 

 plcalicn tt Itcböcn. 3?ooonciia tjonot onfe gbrmepne ffioonin 

 nocötanaboo! Ben opjecjltcn 1 hafcius ban Bc ouBtts/ alsbojen 

 in'tlangIjflbtftpBtia. 



HET IV. CAPITEL. 



Van de oprechte Faba oft Kyamos, uyt Theo- 

 phraltus ende andere. 



Ghedaente. 



DC Faba, aljj Cf)eopJ)ja<lujS fepbt/ijs bijinc be eentgje 

 ban alic be fooitcn ban hattuibiucljten / tik cenen 

 lerljtobtrcpub (iaenben / bierftantigljen ftttl booit- 

 bjengbt/ bicoorheiifiicIijS/ fepbt ^ïinnia / enbe ofte? 

 ttnoopt ( aubcre boctuen Ijcbbru agonatodei iywa.ru S-u , 

 bat is fonber finooptn ) hol oft biimen iibcl / foo bat hp 

 baerom ootk halm oft fthatht gijrOertcnuioiöt. xiebla^ 

 beren v.m ronbt/ enbe beel in 't gijetal. §>p bloept bufter 

 langh/ïaetoelbecrtigh baghen aeijter een/ enbe bat bet* 

 bolg'oens/foo bat be cene bloemt naeb'anber booitbomt. 

 T£ e bjueljten jjjn bltpn enbe ronbt/bctl in't gfjetai (toant 

 men heeft fonitijbtiS tenen jjalm ban bit ghetoajf met 

 ljonbert b;urtjtcn ghclaben gljebonben } acnbe hautoe 

 jjangfirnDe enbe bacr bafl atn Ijoubenbt/ctiunerrnelijtK 

 btgljmftlban fp?uptingljebcrtoonenbe: ïjaer fcljelleoft 

 flupinc ip bith : Ijtt binnenfte (tof oft bieefch is ijbd enbe 

 boos : ban h<* onberfrlnl is in bc bettoe enbe in ben 

 fmaetït gljtlrgljti ;rnbe bc toitte ip be foetfte ban finactB» 

 TiaerisooebeenfU'ntte: toant <6alcnus ( in't?. boccS 

 De medicam. fecuud. loca) mtngljtbp het Pharmacumban 

 Sftltpiabts tjet meel ban be ètoartr Faba. x&t tooitel ban 

 befe f aba is ftltpn enbe nctjjt / tüct feer mcnigljbuIbiflO 

 oftbefclatljtiglj. 



; Plaetfc. 5re faba toaft gftcetne op lirfjtc aerbe/ enbe 

 openen oft onbtatnen gronot. Columella fipbt noch' 

 tans baer albns ban: ©ooj be f aba motten be betfh enbe • 

 meeft gljemeftt lanboutocn bethofen enbe gjcfocht tooj<* 

 beir, in fonbctljtpt alshctnttrcafgatnbebeemben jijn/tn 

 een bcllinghe oft leegötc ban etnigljen berghgijclcghen/ 

 bitljatrbotjtigbtptöanbobcn arügDtn. 'ÜThcoph^aftu* 



hmmtt 



