9oö Cruydc-Boeck Remberti Dodohaei, 



lijtb bjp bierenbeel Ioot.a/ enbebanbe blabcren ten Ijcd {^/^„dJ,, doo> bc tutte banbefcibeftctben. flBtoenM «fc 

 loot oft I)" 'f onte tfeffeiuj ingtyfam.^ ^ r k ^ iDacrom morrmen bertoeben tot Datfe^Djooght ?bn / ttuan 



giftigrj ö«t ghebcten jijtt. . 



£>oinnügt)cBcriilaerrn/bat bit Ijceïe gfictoag toojtclen 

 enDe blabera ) m toatrr gljefoben/ bc pijnetoegtj neemt 

 toan be gtjene bic ban be flangijen gijebeten 31111/ alobe 

 nurtrurebaermrbegeftooft toojbt: macrmötcntcmanbt 

 anbere met het felbe toater/Oacr be toonbe mebe gc|tooft 



imt. SDan ala fp bier te lanDe ttoetmacla gbefaept «jn Bbttwtft; 

 Dan en öcbbtnfe chtcu hratht mttratefp te Do jen babDcn; Datt, 

 om moctenft alle iact Dan bjtmot faeot bttmcnigljbuIDight ta,,* 

 Oen/ toiltmtri Daet ot öooileppe enOe natbolgljenbe htatottn 

 ban berttarbttn. IBarrt Defe falafaertn / foo fp m êucilicn om. 

 tttnt örit bttglj «?ma groepen ; hebben alle De mttchelóclic cn'oe 

 «ft'nrtiiflfrhf'n'fiiDÈDcn «henuetfien niebc nlicntfcïi 10 ge= betbojgben krachten Dan bet öitümcn / iae Amber i enbt ó» 

 toct|t / cenigne lUJcerrn tiet iiuucu / ure euuyy BU""'"* ber-(!anrrbcn/ Cacantelen enDc quaebe ê>pmnt!=.oppcn/iac »ai>' 



1 Den Dan &m aen te fftenefens felfa in De bectalanoen, 'bate 



Iibtbaet mebe uiifS/Öat hp al-eben^cct^ pont lijben cnbe 

 in noot toefen fal/ al oft hp felbe ban bie flange oft fcha? 

 Bcliich ghebiert gheftcben oft ghebcten toaer gljctoeefl. 



ji)cn fepbt ootb / bat bjp blaberen oft oorb faeben ban 

 beft Mlabewn goebt 31W tegljen bt berbr-Oacghpfrhe 

 uouftjcnbe biet ban be felüe teghen be bierbe-oaeghofehe/ 

 alfmenfe met torjn booj ijet aenboinen ban be bomen 

 inneeint : baant öaet boo; toojbt ben aenftoot ban be fel* 

 be hoitfen belet eilbe opgtjrijouoen. 

 ®e uiojtel ban be felbe •blaberen toojbt ootb bermengt 



Dit betfttn Deel quatbtr enDe tjitiDcrltcïitr «m/ Dan in btfc komt 

 nhttoeftcn. . „ .... 



©e gbeiie/bicghccnm luft om etm m hebben/ fullen Dit faeot in 

 toon fteocn / cuDe Oefen toun uiimhcn Djp abonDen achter ben 

 aiiDtten: Daet nae fnllen fp nemen ten Diagme BbepoeattDe öcm.' 

 btc met 2C5tjn ootlt D?p abonDen athtet malhanoeren / enoe ootb 

 Deo mofgöena al toatm : enDe bier af fullen fp fteeerenöe bou 

 Den / enDe bet quatot/ Dat in bun maflUe ia / lal oooj Dat fisttten 

 nptgatn. 

 mt De gichtiaötpDt heeft oft Den kramp / Die neme een bnnot* 

 bv be ftntibota rnbr 'STIjmakelen enbe anbete bittai}t' bolbanDefe Ulabewn/enDeltcDefcintoijn/ enDe fmtcre Ot g jtbic, 

 Intbe bmglien bicmen trgD«> Ü e P C P mt)e bergiftigljf pbt keltjckt leoen Dacr meo» tn het afnemen ban ot iHane/ enDe bp fal 

 Vlceglj te bererbin/ alö ©iofro?tbc0 bctm-gfct ©an be " 



oube meefrcr0 (jebben bp be felbe niet alleen be toojtelcn 

 ban bit gbetoag/ inner oorb tjet faebt gljebaen/als blijc^ 

 ben ban upt be bertpbinglje ban btele ban hunne €om; 

 yofitien/geniepnlritb >& Ijeria beien geljecten/in Ijet langfj 

 beftbfeben ban 4&atemi0 tn't boerb banbe Anridota; te 

 toeten bp be 'iheriara ban«?liu0 4.6alfu0/ ban Zeno 

 2.aubireu0/ uan «IlauDiiio JïpolloniujS/ ban «?ubeiuuss/ 

 ^erailibe0/ïojotbeu0 ênbe ïjcra. 



BIIVOEGHSEL. 



AI is Ijrt faetke Dat Defe Ëlaberen in De hobenban DefelanDen 

 ghcfacpUjjnCe/naehaer grootte gtjcmepnlóck Grootc Klave- 

 ren gbmoemt nio;Cen/ notbtans fouDc men De ftlDc bequarmcliieo 

 ber oen naem ban SrcrckncckcndeKhvcren, naeDeniutjjtifctjni 

 Trifolmm bunminofum gcDcn : toant in ^itilienenDe anDcre Ijttt 

 re ianDen ia oitttupot fooftetchrteclujiDe enDe 't Bitumen gcljjt* 

 ktnbe Dan ftantb / Dat De gbene Die btt optetbt Bitumen niet en 

 kennen/ inbienfpnatmala ljct felbe gticnactlten ( ala lobclooeb 

 bttupBbt) enDe rietken/ Dat terftout te bennen fullen bomen/ al ea 

 baBOenfphetnoptteBoitnghtlim. TSatrommagljDatmettttht 

 Trifolmm Afphaltium bcettn. «San in otia boojbaDera tpen 

 toafftt met oen naem Scherpe Klavers genoeg!) beftent/nae oe %at 

 tnnftbe tnoe «erieeftfthe DooiftuDe naemen: Oe Cngclfcijt noemen 

 betTreacicCiaveriDt3taliatnetiTr>/o.ïiiBitorai»c/o : enDe Datr nae 

 Bcercnfc biertclanDcfomtpDtBlralinenfcheKlavenn: anotrc hou» 

 Dtn ftaniDej Dat Ött De Hjndacoca, Antacoca oft Andacoca ia/ op 

 be rtDeneu ban ©oboneuu niet ItrtcnDe. *Oe ^ranfopftn pltBötn 

 Daet btele DelOenmtDefebcfapen/enDcOitfilDijloaf te maepen/om 

 batr gop Dan te mactken / Dat fp niet tot DoeOermghe maer glje* 

 nelmgbr ban De beeften ghtbiuprften. jBattmen moetftnirtmeee 

 ban tenen üagt) tn De betmDtn ghthoopt laetcn flatn / ala fp gje» 

 maept5Ón: toant auDtts fouDtn fp foo heet toooiDen/ DatfcDet- 

 frichtn fouben / enDe Doen fttrDen alle DêtrupocnDaer fp op lig» 

 BÖen/foo oatfe niet meer grotpenen fouötn. ^.p facpen DatfatDr 

 Ditht bp ten/ ala Ijet faeDt upt ftlHibbthena gact/ enDegeelatötirrh 

 oftholbomenriipie. 3" het lauotfebap Dan luta injtalim 

 toaftörtheocno-Daecrbaghenoegh / omtrent lunatnDt f arrara 

 Dt JJUffa: het toaft ooeft omtrent jiRarfilten. ftier tt lanDe ghe> 

 facpt ?imoe en ban Bet De bouDc Dce locljta niet berbjaghen. 



Ander foortc van fcherpc Klaveren , in 'r iatijn OiytnphylloH 

 sltcrum Scribonij, Hcrbariorum, toaft m Dt bofftfltn enDe Dojce 

 bciiDcIa / ftpDt lobel; cnbe isfoogbtbetren / om Dat fp latighec/ 

 boubtachtiaherenOt routoer rpn/ anDerfina Dan rijakeno cnbe 

 blaDera Oen anbtrtn ghehjeft / maer bltpntr / Dip enDe Dier bïa# 

 Dcthena bp ctn ftatnbc tnibenDe/ bit louter ;ijn enbebotttt. 53e 

 blocmtn en ;im niet foo Daft bp een Bheojohgheu / matr toijOtt 

 ban ttn ftacnbe / planer / cnbe tolt. ?5en rtntk ia feer luttel oft 

 fleem 't totleh bcel Dtrfthilt Dan Dat hp hup! oft ftinchtnDe fou> 

 fit toefen / Bbcliich inbe <6rootc «labtren. Daerom en ia fp niet 

 rccljttlóck Tnfohum Bituminofum te betten. iRcn Dinbtfc obet» 

 bloeuigh omtrent lions enbe ïunn. 



ft« ê>tDtn-ghtt|iom ttupDt toozot Dan ^uchlïuB Trii'oiium 

 afphaltaum.tnbtbananDtrtTrifoliom odoratum nhthee en- m»r 

 toelchtn naem Dtn jlKtliloot ooclt bckentia. »»*-»'""• »«r 



■ J StmC ^iJ5 lavercn,m ' ti - arrn TTifolriim magnum au r fee- 



ftn Dan om be felbe tehoebm / bot tel Dat fp DU DtViraKKcuaü 



't gheoiftillctrt toatet ban bit gantfehc trupbt / foo toel binnen 

 ala hupten Oen lijfüe ghebiupcht/ ia ftec goebt in bt uootfeiibt. 

 ghcbiehen. 



HET IX. CAPITEL. 



V«in V Veft- Indifche Klaveren. 



Gheflacht. 



M«?t be boojbeffljztben <6roote Blaberen geeft be 

 naebolgüniöe foojte ODtb eeiüglje Söflncheiiiffc; 

 be toclcfee nocji bjemöer fjier te Ianöe / enbe eerfi upt 

 America oft 1Bert-3nbien ghebiogljt itf. 



J8.(<i<oextg. 



GbedacnW. 



