0ZO 



man/ tnbe |&icfeffr.urmbe3CcabemieMan J=errara/ enbe 

 fcer eruarcn ui bc (ir miiffe ber rrupöen. $>at met tooM 

 bloemen maft m,é>leftcn. 



f Nacmcn. ©e €1 tobt -beminnerö ban bc Ie tiibcn noe« 

 men tut trupbt metbeii ILatnufrhen nacm Hepatica, cnDc 

 in onfe tael £bel ILcMrr-rnipbt/ oft "CuilöenlLenct-rnipt; 

 in'tïjoogüt)utitrfl)-eM£tbstftttu* cnbe ©alben rtce / op't 

 iatnnfcljTrifoliumaiircum;m'tj : tanfrij Hcpatitjue. 3&* 

 ptifta &arbuö noemt ïjet Trinitas mbc Trimtatis herba. 

 .êoiiunige gijelooMcn/bat Ijet be Balans ij «'*«,« foubc mo* 

 gtjm Urnen / btc Man $efptin'u0 Mermacnt to / tnbe er u 

 trupbt met bw blaberen gênoemt uioiöt. TDan genictcbt/ 

 batbefelue Balaru tean niemanbt anbenei befcjueMenen 

 tooibt / bat r om en itan men Oft en magljmen tact nitt fc= 

 Sera Man fegtThen. 



f Aerd , Kracht chde Werckmghe. «pere ïjepatKa oft 

 «Jbcl3LeMer-trupbtus6oubtenbeb£oogIiMan aeib/ met 

 eenige t'famentrecHtngfie : tnbe iö een fonbcrlinghe bncte 

 tegfjen be tt)cetBhepbt oft flappigfjepbt Man be 3Ltuer / bie 

 boo% hitte oft ontficliingfjc ghehoiucn ic:M>ant lp Mcr&oelt 

 befelMc/ntbcghceftfceenigljf Hrachtoft|tcrcftfe. 



25aptifta ;§>arbuö pjuift befe ïjepatira feet tegen be glje* 

 frljeurthepbt oft fintHingljen aan be barmen/te meten nu> 

 men eenen halben lepel Mol bant ghebmoght enbe ghepoe* 

 bert mtpöt met Vujangen ïfcnn etteujc he hagen at bter een 

 teDjtucl«Me!)crft. 



B II V O E G H S E L. 



1/5 Tftalitn cnDe mlangueDoch ?ijtv Befe rtupDcn op bcclcplactV 

 feu m't toilot te rmiDtn/ in fonDetljcpDt op De tjtubcla Ban Cn* 

 tin aenOcn #o/enBtDacr omtrent/, aio lobtl bctupgbt :(p Ijcb* 

 ben ooth Dtff naemen, Trifólium hepaticnrh , Hepatica Trifplia, 

 Trinitas herbariorum , Trinitas herba cnOC Trifólium nobile ; tntie 

 Epiincdrum f ragi, nat De mepmngtje Pan fommigc; in't Cngcfftfj 

 Thrcelcaned cnDe Lijvci wurtèi in't jttarinCIlfch Htrba Trimt*. £.p 

 konnen öt bouDc Dca tointera fcertoel tocDcr|tacn: in bocglicn Dat 

 bc bloemen fomtijoea m't bertffc ban Btn IBinter/ nitt tegenfiaett* 

 Cc oc boiitoc/ 0001 De fnctiito uptftijehen / eer Oat Bt blaaera gtje? 

 tjroept «0tr. èomtfjora beeft Bit gljctoas bed grootte blaOettn/ 

 met cemgbe placScn oft Blacftengjefpirfeclt; tnoe fttfe foojtt blocpt 

 factet DanB'anBec. Uoojta foo geeft jjctnotl) anBetc bttanöt* 

 ringljen/aic tap allegaBet bctraaeneh fullen. 



Edel Lcver-craydc met witte bloemen, be toeltlte tet fp btel open» 

 ejnen/ten njepnigö Biauüjatöti8j)5ijn/toa(I in öoflenriKR in'ttoilt. 

 9tt l)CCt in't iatpn Hepatica trifolia flore albo. 



Edel Lever-cruydt met fneeuwitte bloemen 10 ban ClultUff OOtft 

 JJljtboriBtn/'enBt Hepatica flore niucogljcUcctcn. 



"Edel Levcr-cmydr met afchgrauwe bloemen, cnbe met Bttfcötp* 

 Ben oft berfcliitttnbt bloemen / ?ijn ejoclt te birtoett ; enbc betten 



Hepatica cin'crea tnbe Hepatica verficolor i ban Öic btcfcljittingtlt 



Bet bcttuc gijtfthiebt ala bc bloeme bttgatt / of t ais bt ftoumt oft 

 fntruüj aact itt in lutttht, 



Edel Lever-cruydt met blauwe oft hemels-blauwe endc nae drn 

 vicHcircn trecitende bloemen bjaft omtrent IDccnen in'tnjilöt/tnDe 

 blocpt tuat biocgbtt Ban D'anDcr/ ala Cliiltua üctiipgljt: Die Oat 



i-feparica flore violaceo noemt. 



Edel tever-cruydt met roodtachtighe oft lijf»erwige bloemen^ jn'c° 

 ïatön Hepatica rubra , toaft ootii in ©oftcntgcB gfteiiotgl) in't 

 ÜMlDf enbc in ^lefim/ala ïOoDoneua oocU btrmaent beeft. 



Edel Eevcr-cruydc met pecrfacktïghe bloemen toafi OOcft omtrent 

 JDicntn ; tnbe beet in't latgn Hepatica flore purpurco : ban Jet 

 ilotpt Datr fpatDtt Ban D'anDcr. 



Edel Lever-cruydt met dobbel blauwe bloemen, in't Hatijtl He- 

 patica Trifolia cxrulea polvanthos , ta in allta Dt nbemepne tnDt 

 mctfl btftcnDc foojte gljciötit : Ban beblotmcnpjnfccr Dobbel/ 

 Inupti blauü) ban bcttoci cnbc toaflen in öftngarncn op rommige 

 plartfen.'ala Den felbtn<Cliifin*betmigtjt. tjtct te lanDe uiilletniet 

 foo tuct atrbcn/ala Dat met entbcle bloemen. 



W'arer-Lever-cruydt oft Hepatica aquatica hteft VbCl Ccnigt ge< 

 fniKtniffe met bit trupBt ; maet bat fal in't nacboIgbcnDt 23occft 

 onber be BBatcr-erupBen btfebieben tooibcn. 



Hop^tica enDe Hepatica trifolia ia epgbcntlijtU Ben nacm ban 

 befe cnipDcn Dacr top albier ban gljtfpjOKen lubben. 33an btncf f 

 feno Defe jirnDcr notl) fommigbc/ bic Dien nacm ontpgljcittlnthcn 

 boeren; te toeten i. Heparica alba Cordi ia liet <5!aa banaat» 

 naiTo. 1. Elepatica albaquorumdam , aut aquatica , aut paluftri) ia 

 IBater-öanni-bOCt. 3. Hepatica officinarum ia tjtt è>ttcn-Jlc* 

 bcr-tcupOt/ bie anBtra Hepatica petrata (jtct. 4- Ander Hepatica, 

 Die ootlt Hepatavia oft Iccorana gijcnoemt ttioiBt/ ia lEelriccftenDe 

 113a[mct|}cr. J. Hepatitis oft Hepantes (anOera Hepatortum ) ia 

 Sc .tgrimomt/ cnbc oc gitcfeenDe ïDinBc : cnoe De UDce-toinDe oft 

 •Gcütcn-blaöt IjectOOcR Hepatitis. 6- Hcpatis vita ia De Utja&at» 

 ber. 3Dan alle Defe ?ijn elOerafala ooclt alle oc foeiten ban Hepa- 

 tarium ) met cpgbcnDcr nacmen befchiebtu. 



Noch van de krachten van Hepatica. gommighe ftggljtn Dat 

 Dit «?0eJ i-cticr-erttpDt alle De ttcaclutn ban bet fcoccfioctlia- 

 6:ooDt tjttft : Dan jjet en ia nitt fiict ban fmaecb. ïjet geelt Dt 

 iiitocnDifjbe cir5e npttutiiDiBbe toonben. ïjet crupDt felbe in toian< 

 B&sn tOijn gbefoBcu / snot Dacr mcCt oiti monbt cnOe beelt 



Cruydt-Êoeck Remberti Öodönaci. 



Edel Levef-crttydt met dubbel bhenntk 



nbcfpoclt / g&tneeft Bt bcrSittingbe Bet felbet boo? fgn bethóeïen? 

 be hraebt. 



^Dc Jtaliatncn fegntjen Bat Bit ttupbt bt piffc bettoetbt : entre 

 Bat De blaDctcn in Ï0tjn gbcfoDen cnDe gljeDioncben/ bt berfiop* 

 piuglic ban De lebet gtjencfert : enbt ?tjn bjj«ec nut Den gijtmn 

 bit bun met De toeI!u(ti<JbepDt beo blecfctja btrmoept cnDc ggc> 

 hrencht hebben. ïjet ftlbt crupDt fupbttt be niettn tnat blaft; 

 cnDe ie uut tot alle intocnaighe gl)tb:cl;rt> / ala De felbe btttip; 

 gben : bic Dacc oacb een toater ban Difiillcren / Dat fp booi toon; 

 Der goeDt bouDtn om alle ont/lehingljcn te bcrftocIcu/cnBe De Jee» 

 te faojtfen te ghcuefen. 



HET XXV. CAPITEL. 

 Van Bocks-boonen. 



Ghedaente. 



D€ Bocfiö-boonen Jjebbtn groene/ gtabbt/ trinnen 

 Moofe oft hoIatfitigefteeltn/anöerfjalMen Moet hoogfi 

 op frjnetcnbc / cnbe upt bc fmoopen Man be MJOjtelen 

 Moojtfpf uptenbe. tPe blabtrö 3tjn b?tebt / glabt cnbe 

 aael/ bieb cnbe gheifjfMigl} s bic Man be J?oonen gï}clticli; 

 beljalMcn Matter op eirft fteclften nitt meer ban bjp bp ecu 

 en ftaen/aljs aen be 13laMeren. <©e bloemen (iaën Man ben 

 JjalMen ftcel opUiacrttï tot ben tfop toe gljefcljicntclrjcff ge* 

 Mocgbt/ tuit/ Man Mede blabcrbens Mergabert/ rupgBoft 

 bap?at()ttgh:bacr naeMoIgen felcpne ronbcblacfilicns oft 

 faebtbupobensi/ met geel oft rofarhtigh faet/bcn ^iro niet 

 ongelijtft. 53e toojtelen jijn menighMulbigl) / gcfanoopt/ 

 binnen toit enbc Mood/ fecr geMefelt/ op Mcrfchcpbcn plaet* 

 fen toeöcrom urtfpjuptfnbc / cnbe ()acr (leclen enbe blabc= 

 ren Moojtbjengfjenbc: in Mocgljeu bat bit crupbt Daer boo? 

 feer Mcrmcnigljöulbigljt toojbt/ cnbc Meel plactfen btdaet/ 

 McrrecnbeMJijt Moojthrupncnbc*. ï>ctfaebtijSMJat bittct' 

 atlitirtiiMaufmaetli. 



f Plaaft. 5nitrrupbt groept oMerM(oebigf) in bc bjoctiV 

 lanbeu enbe in ben ntte bcemben/ op magöcrcn cnbc on* 

 Mjutfitbaeren groubt. 



f Naem. %n jStbcrlanbt mojbt bit gfictoaö öodtt!- 

 booncn gljefteeten / bat iö opl Hatijnfclj Fafelus hiranus.. 

 ©anbcnieuujeCrupbt-bcrfijjnMcrfi noemen't Trifólium 

 paluftre.bat ie TOatcr-lalaMcrni. 3nï)oogliöurtfcl)lanBt 

 J)tet ütt 35ipnflee ; op't JLatijntrh Caftoris Trifólium , oft 



Trifo» 



