rnöe tatmcng bctbcplt : bacr aen to afftn lauuliïuoi- 



1.1a bc ren met fee r cugljclnctt. wt ben rctjoot ba., be 'taoe- 

 Kiienbc rnb-trütutcn/ tnbc ootitacn|jttopperfre\>anbe 

 geriea/tufltfien bc unooplunay «latere cnbc fiiDcTriicur 

 Kcnsv nomen De bloemt ti op laugtjachttge ftedlirns übo>t/ 

 flfr.B-gciun.0 oft Djtipfo:-geujtJ!S bp ecu gehoopt/ban bervue 

 imt/pijrpuïari)tigh oft tijftertoigf). Cnbc alebtfc bïocm-- 

 ïienögljpfcnsim/ foo boigljt Dacr iilcpn biccbtarlumn 

 Iijiinii iDft ftuartartjtiBöfacbt nac. t)cr beeft u'celeenbi -fret 

 gi)encreiteU)ojtelcn. ©it gaiufcij rrupbt/ footoclbcbla- 

 bcren/ bloemen ais Ijct iaebt/ ia Wierp cnbc bert ban 

 finatüï/jjct pepet gliciiic tV fouter nocbtar.p eeniflfie lief; 

 ïijt&licubt oft bcbalügijeubt ban reuciitefjcbben 



m Plaetfe. v©tt mepte w aft Ijier te lanbe in Inaccnight 

 ulaetfen / m be fetiplen cnbc grarjjten bie in br tomterfrne 

 maaiben tooi ujatcrp3iju/ enbe neffcupteobciiomjciibe 

 tube fttfftaenbe uiatmn enbe poelen. 



5 Tijde. T©atct-$cper bloept meefl in l>opmaenbt cn- 

 te ©ogftmaenot. 



. \ ü aemcn ' ^««ttlanbe Jtrtmeii bit crupbt arjrmrpm 

 fcich Water- JÖepenin't^oogijbin'tffij mifTer Pfcffcr/öter 

 Wuncfenfraut ; in IDjancIirijcu Cüraige; m «ïpacgmcn 

 ytmimta. »q K <,,,c<,. % n t Hatlin noeiiitmen't Hyd7o P iper oft 

 Piper aquaticum , oft ootb Pipec aquacile ; i„ t <6iierbfth 

 Hydeopcperi ï'i-poy^p/. *••"«/ 



f Aerd, Kracht mde Werckinghe. l@ater-l&crier lp 

 mertSelijehen toarm enbe bjoogl) ban aerb : boel) norli= 

 tanp niet foo fjeet alp #cpcr foo cSalenuS üetfefiert. 



ïie blaberen metbenfabctoan $rpcr-rrupbt geftootcu/ 

 bctteerenente boen becgacn be boube gbcrsuillen enbe be 

 oiibe harbigljeben: enbe boen oocu febepben bat geronnen 

 Woebt/ iiggliente onber 'tgöene bat blauui gcdagen oft ai= 

 ftooten ijs/baerop gijelepbt. 



BIIVOEGHSEL. 



D<é ipwtfterc ban Bcfe tüBtn en hennen bit triipBt niet / oft 

 immers fp en gliebstipclttn öne niet beel : Ban het ia gaeft 

 JicnnelDch Boo: fijn heetc Itracfit : omBctucleftc BatBcbolghenBt 



Iiatmm tjttft ï telneten Perficaria Hydropiper, Perficaria vrens, 

 enbe Aquaule Piper vrens, Piper montanum , oft cpgtlcntlDcRct Pi- 

 per aqueum, enbe ooth Crato:o<>onum Conti; maccop'tfcjoogb* 

 Buptfctj Muckcnkraut \ int IFc'anfcb Culnisc , in't Jtaliaenfrlj 

 ïtp e «qua,™ ; m't «rnoljrlfcl) Carfminhe. Wet t©atcr-;É>Umghm- 

 triipbt/ bnt i0 bt betbe fooitc ban öpcer-icoitel/rooiDt Dan fom* 

 miqljc Hydropipcr rubens gtjeltecten. 



Noch van de Krachten van'c Water-Peper. JRen IlOUbt UitgO 



toacf Dooi hiarm enSe bjcogtj tot in ben becben gratb. 



33t blaberen Pau IBatct- JJcpcc gycbiooght cnoe gepaebcet/ ;ijn 

 ooth goebt in bt fpültn in plaetfe Pan peper gbebmptht; gtjtlütk 

 |)tt?i)cpce-crupat. 



M't w in't Jfcanfopa grjtSccfen Culraigc , fepbt lobcl / om bat 

 als icmanDtX met oojlof oljefcptit ) met befi blabcra fijn atlitccftc 

 liacgljt/be billen foo ontftthen tuojben / bat bp mepnt fini finnen te 

 jjljcmifien. 



lïaracelfiie fepbt/bat be blaberataii bit crupbr booj een beme(« 

 feilt ftratjt be eiua'jetnbt toitplc srcrigljeben geneftn honnen. 



Olie van Waier-Peper pjoibt albiia Pan iobel bcfebiepen : 

 iüccmt fap ban rüattr- Peper/ gtmtpnt ïabttfctnbc CegKlna- 

 crupbt/ban c'rli a foo bttl r.Ia ghencegli ia/Btjf boofben ban fmar* 

 tt bamtlo/ enbcbnfticn botfftticil : iatt bit famen fïeben met biee 

 pontt olie in een balnriim / tot tsat bc beenbeca ban een gaen : 

 tttJtlch Oooi ecnen boech gbebacii shnDe / bebjaert bjoibt tot bat 

 ban boen ia. ïBtfc olie teert fcet hracbtigl)/ enbe trceStuptbe 

 bieptc : bjatrom bntfe ooch ftcr soebtgliclcpbt ie op Ijardc honbt 

 Bötfteilltn enbe hnlthatbtigl) ficrcBil. 5Dit houben be itiebimiflen 

 boo; een groot feerctt. 



'Cfap ban bit crupbt in b'ooicn gbebara/bott Setoopxen fltr> 

 ben;bic baer in fijn. 



ijcr trmibt enbe be bloemen bicnen fecr tocl om bc fificlcn enbe 

 fpcenen eiibt btigbtoiartcn te gbenefen: enbe tcgyenallt quabtberi 

 biiberbe bnple ftottren tnbc loopenbe gaten ia bit felbt triipbtfoii» 

 berlingtjcn goebt / in falbt gbcbiuptht. S" w «"tb Bocbt in tli* 

 fleric tegbtn roobtmcliwtn. 



©e blabera ban bit trunbt in houbt toattt gbeffehcn/enbegho 

 fepbt op be nnabe fbjeeringtfen ; foo tucl ban bc menfeben ale ban bt 

 bceflcn / nemen ttrflonbt totgb allt pijnt I cnbc gljtiicftn bic Deel/ 

 Dbelgchala ;i)ti gljeftoiUcn ctibt quetfuren onbec ben fabel ban bt 

 petrben /met bc felbe bagelgeii e bcrfcli op te Icggbcn/fonber te lat* 

 ten met ben IDecrbc te rijben. öft neemt bet groen crupbr/ net bet 

 in houbt loater/ enbe tojbft bacr mebe Bt gtqnctflt cnbc gbcfwol» 

 Jen placfft: bate nat legg'ljet op een plaerfe/baer't bacflmagl)rot< 

 trn/onber tenen harbin flecn: hiant foo bacftalo't cnipbtfal ber* 

 tpt 5iin / foo fa! ut qnctfiitt cjhencfen 5pn/ ala bc Pttrat-mtefttv» 



■hit ttupBt in Bc hoctfen oft bebfttben géfcpbt/ Oott bt Weegft- 

 lupfcn (ierben. «Gijn fule bet gefouten Ispcefe b jp ban alle bioimcu 

 yoabcn/ ia't bat glJU't ronbemme mtt beft bla beren bcKlwbt. 



Het vierde Deel. Het twintwhitc Focck. 



er acn in.iiT.n i,„.,i,s„_.. ^. c ' 



tuuc u.iid, giicBcngtit ban boi. 



smi n,; C f l ? f V r " pt, i , ° 00t,t fftr w,:bt 5c ""Z*™ "" ff" brt:<l<*im 

 St^W '"«"»' »m BÜtftooccn --onct möcfoo borlu 



htff.%! *? fav toan b,t truntt ' n,t,c fltncl " tl « c P "t lt«h(a 

 n \J l Dc0 m °!9tlt" "i" bca aboncto / foo fullcn Cp m b;i. 



Uoo: ben bnt oft fijt r bat ia tm too:m atn Bc bingn' 

 l Si fnOtOan bcbcllch:rfc;Dic niffthni bc eptren enbe fetabj 

 f Hl b Ümtottl ' tl,Clc te 3Ö' Uat wcc op: mBtOenU»™ 



HET XXXII l. CAPITEL. 



Van Pcrlcn-cruydt. 



Ghcdacnte. 



H£t rntPbt/batinrn ^erfen-rrupbt noemt 'ia ban fter- 

 Icn/ blaberen/ bloemen enbe ooth ban fnbeliet U^a 

 tci-^epcr l)tel gijelnth. ^e ftcclcn jijn ronbt giieünoopt. 

 tPe blaberen 51)11 oorft als bir ban ^trien-boom oft TBi\ 

 gljcn-boom / macr bicüixuilp bjeeber ent» bjupnet groen 

 ban be blaberen ban Töatcr-}9cper/nibc m bc miDbcl ecu 

 lootbertuigljc oftbjupncfvuartarljtbjljc plarbr Ijebbrnbr; 

 met bjcitu teerken alleen bit rrupbt mnrliclncb ttou'i 

 TOattr-^epet onbrrftljepben ban uio;ben. 3?c blocmrn 

 5tjn oorliiuit/ maermêeft pctrfae()tigi|; enbetDaffen ooth 

 aers-gljeujnjs oft bmpfS-gdeüJijp ut een gheb?ong|)fn.rn- 

 be bacr nae bolgljt bjupn bjeebt faebt. De toojtel 10 getl 

 enbe befelacljtigl). 5?at crupbt en 10 met ftlicrp aft beet 

 opbctonglje gljtlijcli bet !Dater-#rprt 1 macï ftjiijnt t« 

 boatriieracgtigö ban fmatcü te uiefcu. 



•fttvfcn-cvu$i>t->. 



c Plaetfe jKcntiüibtbit tvupbtopbietgtliirRepUetren 

 baer liet ïDatet-^cpcr groept/ iae bithtohle bp 'tfelbf. 



f Tijdt. »ct blotpt met be ïöater-ïèeper in tyop; 

 macnbtenbe<©og|tmaenöt. , 



m Naemcn. T©p noemen bit trupbt ^erfen-mipbf^» ' 

 ILatiju Pctficaria » nat bt gljtbaente bie be Wabenn » 



