97 6 



Cruydt-Bocck Rcmbcrti Dodonari. 



ftpbt Dat l)tt ctn iï met Culiculus agfeflis, 'ttotlcft fpCauliculus bct- 

 flatn; c'nBcDeii fMtifcbcnobtcfttttt maetfttOatr 1'etn Chouaigie 

 ban. «Oe BSitte srlupt-ttoolt noemt Den ftlben ï.obtl Braflicaaiba 

 fclfilis glomerola aut capitata Lactuca; h.ibitu , om Öatfc De lïtop- 



latculucoftBt «CibtfttoneftcfDcsbeflottn lUitoutoe foe feet gljt' 



fietcfttn bojtt sbelcDcn / San t$n fp fcet gocSt om eren I ttiöe 

 fmarrftcn aïfoo mei nla De Slocm-fioolen / miDts Batfe mm 

 botlmghrptta in bcbbcii / bcel meet / enot bcquaenne bocDfelbp 

 bitnobcn Ban De gbemtpne. '<3E toeleft De Qljme/ att baer ban 

 pbepioeftbtbben / Bod! ccbattntbtpt flbeleett ?nnoc/ famentlycft 



aentmtnBe €ooftrtmctb}atetDacr.©ittt in 



tgcht- ©efe ietoat gtoottt/ tuDe m 3taittn tnSe ©janclmjea gijc* bctupgben. 



' mcpnetDanbeKooBe. jfiDcbtanabeghecrtfetcnfteuBclocbt/tnBe 3n«?Bppttnbefp;i.. r .. 



inbetttlanDenbttftccftfc. jBct ftrosbcoccftttooiotrctoitttticnoe BÖttoepthtiaalBfPBtoeptn/opBatfrbiterrouOtnteftn. 



Duit btttt. Oan Dtfc tDittt / cuöc ooch ban De liooDe ghcffotcn Noch van Je fa,ch«o Je. Kooien -de «oo en hebben fao bcel 



fcóolen/ fepDt lobel I en ifftt netghene foo gtoottn menigbte a(a tnDe fao sroatcn fttachtcn mi ?»«&a nB Sbcb'c ,/,?„' W"!" 8 ' 



in J}tBcrIanBt/ bnntoacr catfe met bolle fchtpen gljeboert tooiDen 

 in3DnptftI)IanDt/<?ng!jeIattDt/ ©fantfttyeft / iat g-.paecjnitii. ©e 

 Ü&auopftbeUoolctettoceBcrbanDcbp lobcl iDeeeneijeethpSomer 

 Savoyc-Kaole , fn't latiM Biafsica patuia crifpa Sabauda arftiua; 

 tiiDtOefe ie mtct gberimpclt ban blaOcrs Dan De IBintctfcht / 

 bmpngtoen/ raaet in De miDDel min gtjedotcn tnDe gcelathtigb- 

 13e anbet iBbaftflbcflottnenDe toit flljelntlt Dt <6hemtpne; maet 

 langytooipisctcnDcmatfcbet. ïlpnocmtfcWinter-Savoye-KooIe, 



Dat ce oiiDt Homepncn/ als Cato tnDe anDett betupsbtn > gijcen 

 antete tntPDtn teghen ijnnne fiethten enDe qttaltn en gliebiimtRtcn 

 Dan De Koelen / tnaeoat loei oen tftDt ban cttelijtfte bonoett iartn 

 langb/ eet fp De meDittnia mDeflaDt ban Koomtn toBonfteDtbjQii» 

 Den gunnen. ._'•'•. 



iHtnboiiDtfcbo«!toatm enDe Djoogh in Dtn cetffen gricD / bet* 

 üioogbcnBe/ facbtmaedienoe / afbacBftcnae enDe tochcelenot ban 

 ftiacftttn.anatrc ft ggtn/aat fp hout tuDe D?oosb jnn in Den eetften 



ïï^to<?tos£^^r&ÏX*&i!tëïïm ei7 f oVmaVr"b«.a7tbet ! ta i e«alafp.au 3 bg ö efo CR ?1 j„; t „ Be 

 Druyi'-Koole mogen bcetcti/fcpBt Den ftlbenlobtl/in'tlotjjn Eraf. baetfalDCteracbngbcptafgbtlcpOtbtbbcn. 

 üca Honda Boiryitis.tue De fpniptfelcnbmi jaet bloemen; De totlcfte 



met feer Bithc moft li.ichtiqbc tuitte Btacnen Bbelnth Die ban Dm 

 «Olyfboom Doottahomcn / met ianshüwptgfte gijtDaente ban 

 Dmpbcn/bijUantemiDDtnuptDtblaDeta: toacc tufl'thcn Oatfp 

 Bbclijth in tenen bupeft bcflotenenDcghtbocDt tooiaen. getfaeot 

 ban Dtfe l'ioolc tooiDtmtcfl in alle lanDcn tipt bet eplanot «Cppcra 

 cbcigbcfonBni. Ut Kacp-fcooleia ccrfl upt «SricchcnlanDt gpt* 

 fcomm.^DcsujartegljcRtontHclot^taliaenftht tooclc/ in'tiatnn 

 CauJis ni"ra Italicabnn fomrnigljc/ tnDe ban iObtl ISrafsica mgra 

 vndantibSs, crifpis&lcciniaiis foliughtbttten Mabctltc binbenin 

 He lanDen Daet bttlolie bja|i ; enDe te Dact fttt gbemcpn in De pot< 

 taaie / mitte Datfefett goet ban fmateft i»/ foiiDetluightn in olie 



ÖattfalpetetatljttgBcptafgtitlcpDt 



<Om De öoolen in fpiife te BDcö»ipcften plctgbmen op betle 

 plaetjtnDt langte blaatten te betfiiefen / enDe De gbent Die naeft 

 6p Den tfop oftït miDDelban De töooten (lacn t enDe Die open 5ijn / 

 tnoenictottgheuottn ?nn: mant men fepDt Datboe Dt WaDtteitto!)* 

 Det open fiaen / Doe fp betet ghebotDt ?un / enDe ban De hitte Oet 

 jonnen bef} bctteett enDe bolmattht 5S11 / tnDe Daetom fmatth» 

 lBthet?pn :notl)tana inbe fisomet ?pnDe blaDettn al teyatDt oft 

 tatp : Daetom ectmtnfc in De tBJintev / in fontiethtnt oe ^lupt- 

 tóoolen / enDe Dt Obeittoloe oft 'GhcfcronclielBc ftooltn / Die nuefï 

 met bet blcefeb gbefoDtn toojOcn /tnDe alleen fijrjfe ?«n booj gtobe 

 enDe atbepDenae 'menfehen ; hoe tocl Dat fpnottjtnna btrer «juoari 

 Dt «Sftenoten / matt niet foo goeDt ala De gljnie ük ontiloten jjjn. 



Ohttepor/ oftmolicenDc'ttwtctghefoDen. &v heeftftoattgtotnet S'ommijbe ennemtnnimmetmtet De uptttfttblaoettn/ mact Dt 

 tnoe gijt hrontncioct blaoera Dan De ghemcpne iioole/.ila pe tien* ghene Die paer nae bolgöen. 



De fooitc Ban ToDon :i:a (jict btfcftitbtn.Caules PrototomibanDe 

 óiiDtlatijnftljt^ortt'n sijn Dtiongt)efp?iiPttnDltinDeitntcban 

 De üoolen gbefneDtn urictoen ; anDtta Cymae cauiium , fultha ala 

 miin'tJMliaenfchBiwcoZibeettn/ale ofmcnPwcocuh oftPta:- 

 cocescauliculifcpDe. ©anoftDtfe êipiuptcnban allttlcp hooien 



Jtlia'tfaetfte Datmtn BbtmtpnbjtU ftouBt Dat Dt tiooitn niet 

 feer bttl boeDfela en gbeben / noclitan» fepDtmcn iu 3talicu Dat üc 

 (tinDetcn/Dicbtellioolenettni haertütootüjotOm. 



JDt iiooIenbJOjDcti in a;ijn oft metft in prfttl ghtlepDt/ titOt 

 foo raiiujbooj falatt oft aiiDeca gbegtten : 'tmcltlt een fet» (fbV 



BbenomenbjietctninotiDeti)o4-n/oftbanctnfoo!ttal(ttii/alfmen mepne fpefe ta bguae alle tie toettlt Dooj/matt toel mtefl in 



mlwlimlitDtncoatBhaDoct/oattnblöcfttnocbmetBbcnocgh. a^uptfchlanDt. L -zlr- 



s leJicli-he Kook ia een foo:tcban fioolen / ttiiftia blaoeten cnoc 'üe Hoolc / fepDt Ijippottatta / gteeft obttbloeDigljcpDt ban 



(ïttfcnmc'tBoomtiibcfft «i'D, 'liilcba ala ©aubimus Brafsicaipinofa meltft / gbcfoDen cnDc met langu peptt befttapt gljtgttcu / oft 



nofmr alfmcn De bo;ftcn met i;ool-|op ftcojt / oft Dat fop te Djinttten 



GhelpickeldeKoole , ban Bca feet gi>e(ttrDtn latttua öonBiua BÖeeft. 

 Éeftbjtben/ enDe Bwfsica variegata stKlieetcn / ia ban tjtmeerft 



tc^tttufojtin IDtO-eiacnDttcn gbeOtn gheuweft. aBefe Uoolt/ 

 alfoo lanobala fp niet meet Ban etnen boet ftoosh en ie I btcfcljilt 

 ban De ejtmepnetiooltt) nietfeet bcel/Oan ailetnliieft BatmcnDatt 

 fomtijota ecuigbe platriahtna in fiet / fomtnDta coth ghem. '®rn 

 ftcel oft fttupth ttojDt aiiDttbalbtnbottboogb; fomtnors boogbtt / 

 tn IcDen oft hnooptn bttDtplt/ ala 't in DtBÖemepne ghebeittt / oft 

 banonDêr af tot boben toe met gheDutight ban fchoonc blaDettn 

 bttgabetDt fpmpttnbcfet: Dtn tfop oft De itoole felfaia feiatn gbe* 



33e Iioofen nothtaHB al te bttl tn fpijfc Bilt bmpcfit / mnctftcn 

 fmatt enDe gtof bloet / bttDupfictcn 't gljtfitljt / cnDt beletten Dtn 

 0aep / aft matsten hem onghetud Dooi fmaetc cnDt bttbaetlytlte 

 Dioomtn : Dattom en mogben Oe fmaetmocBigbc mtnfttjtii 

 Bbtcn iioolm eten / tenïoaet inDentöinttt/ niBcDatmtt ïieptt 

 tnDe ©enthcl BbefoDen : oocii almenlt met bet blttftö fitDt I 

 Dan betlicfen fp bcel ban l)a<tïieDcc nuaettjtpDt cnbc ghcbjtilt : 

 anDete feggbenoothy Datfp gljcentmact en boen alfmtngun fan 

 Daet op Duutlit. .li'.Littc ftggljtn / Dat De gljtfoDcn «ao'c bttl 



Btoptoftghtfloten/mact ftattmttfl bjljtoptn/ tn 't miODcn een mithtttcngtttn/ metolie/ font/ Comiin/cnae<Stottt/ btt Dioo 



ftljoont Uooa gljtljjtfttnBt /bolt ; oft toitathtiglj / blcttbrooDt oft 

 ptttftjbanbettoe. ^pbeïOjaegDtDtftccnBightptOcBbJintctafett 

 tutl / tnDe is Dan ftaepet om Hen Dan in anDeit tijDtii tta t .tta. 

 ïdattom bloept fp oot ft mat bjoegbet DanD'anDer .-matrm't atn* 

 fiti; ;pn Bebloemcn ftaeptr Dan De glicmeunc ; Ijot toel Datfc Den 

 ttiienfHDt fetjoonttban mattRfclcnDe bctbw sijn aan Den anDe* 

 ten.éetjaeDtftlii)ntbjatfi!tpmttc;!)nbanOatban De ghemcpne 

 isoolen/lDattooDtathtigljtt/ enbebsat biotabtt tnp. 3Dttoo;.ttI 

 ie ootft ala Bitban Begöemepnc.ti3e*Iaaetcn?iJnfommigl)tfpita/ 

 ala Die ban De Xilocm t.oolt, fommigbe bjecott / ala Die ban Bc 

 <<Cammcoft ^of-feooles fommigbe tufftben ÖepDen/ Dat ie niet 

 bjecDt/ natb bs:"k niet feet fmal: fommigt ?gn feet enDe menigpbul? 

 Dighlncli Bbefttoncfitlt : ban Defe gbefttoncftelDc ?nnDet fommigbe 

 ongbcftbirfttclntfe gbelttolt / ala De S'abonfcbe fómtiiBta Bbefttn 

 toojBtn: fommigbe -,im foogbeftbitfttclijcft ubcfttontfttlt / enDe foo 

 B&ehJtRtlbcK Booigaena gcboulucn; batfc bcel ftotiitishtr Bcmateftt 

 ftbijncntcüjeftn/Dan De bfoutotn batï lobben plegbtnte fettenoft 

 tc'lcggcmromtnDta ?nnfe ootft wat bolatbtigb enDe Heeft s-eljebinö 

 omgcDjatpt/ foo Datmenfe boo;ljeeleietlytftetoapcta/omotS(ic* 

 C'.jtn tebctiatgben/ oft Be btttebanona atm'icljr in De £>ometfcbe 

 tijBm ttbccftofltn / fouDemoghtngbtb:uptftcu.I©antDefeblaDc^ 

 ten sijnmctfooberfebepBenbcrbjcbtgacft/Datmcn bic alle nocb met 



men beneemt / tnDcbct matten bclett/ mfonsetljept fotiOccüjrjoDt 

 ingbenotnen. 



tseionglje fthttittuoft t(Bpptnban Bc lïoolcn roesDtn in Ijct 

 »ooiiactbeciBhcBcten/tnBe?nn eet bctteett / mBe hebbttt meet 

 bat!)tigljtpt in ban Dt blaDettn. Otfciongiie febeuttn enDe fictie 

 fetna (in Stalitn Broaoli gbtbecten ) hroiDcn in't Knelt ban J3apc!a 

 booj een fonactlinght fpiife gljebo UBen; met olie enBeanjii/oftoocü 

 met Eotct gbefiooft/ irat Batfe een» litbtapgbcfoBcn'tbu. 



üoolen met tenen ouoen gaen gbcfoBen / gbcntfc:'. Be lebetc 

 futbt tnDe Dtmiltfutbt/ infonBcthtpOt ala tjet iiool-fccDt Dact 

 ooeft op gbcBatn uiojDt ; tnotgbenefen oocl: Dt s&cnc Die gtabceï* 

 atljtigb 5ii" / cnDt Die upttccttn / hitl BbcfoDtn / enDe Bicttmnts 

 Bijegetcn. 



ïScnfmaecltbanDt oioem-fiooltn ia bcel atnabtnatmtt tnDe 

 IccItccDtt Dan Dien ban De anatte üoolen. 



«De Haep- üoole ma;Dt Ditfttonla in fttBc ban ïtaptn atmupcltt/ 

 enDe aoclt 'foo bctcpDt. 



«Et ISoolen ttuce oft D;pm.icl abtfoBen / frappen Ben biintft: 

 maet mtt fmattm bjgn inghenomrn / tceciten af Oeaalatbcïslje 

 bocbtigbcOen. 



«ttoinmtlla fepbt Dat Oe ÏSooIc Crambe Bpcbttren ia. / om 

 batfe 'tgyeftebt binDttlijch isbtel gtjcgettn ; maet ban buptta 



tooaiDtn; DotbmetbttpiiitetlmettotlenfouOcftonncnafttecftcnen iefpgocDt booi Dt oogben : taant De sbene Die bupfiet gbefiebt 



oft btftbihbtn. 13otb Oefc becmen ftbbntn meefl nae oefe tmtt 

 Bbeflatbten teffretRtn : taant fommigljt #ti Doaigatna bet bcel 

 blaDtDooj ataen'bjit/ peetfeb / bleccftgctl/ iDfbttnjigb / oft al Dtfe 

 BctbienonOet cengbemengbtbtbbcnoc: fommigbe ;tjnOegantftbe 

 lioolr, Bat is blaDettn enBe ftcelcn; met ttocc oft Dip oft ootft meet 

 bermen gbeciett / enDe DatmctfctrtnonDetlntfteenDe bebaegblötfct 



btbben/ fullen Dt JaoalblaDtecn alleen aenbe hactfttn ban buit 

 aogbtnfttntlttn. 



33e fcoole in a^ijn oft anbets betoactt / gteneeft Btn gtoo* 

 ten bsanDt ban Dt magbt / cnoe bttllaet Btn Do?(t in De ytcte 

 ftaitfen. 



3T fap ban lïoolcn mttlïorflglj abelijclt ttntn fptoop gbefaBtn I 



bttanBetingbe/ 't m met ftlepne OiupftenB oft futstfluna/'t ;p mtt Ditfttoijla gbtletftt/ ghtntclt Dt beeabept enDe Den boefï: 't felbe Doen 

 langbt (itepen/ 't?pmtt gtootetplatftcn/ retbt oft flim loopcnDt : ocblabcra ootft gbrttnaumt/enDe' t fap ingbeftoolgbcn 



tnDe Dat fomtgDtB atn Bc Santen/ enBe miDDcn oft in De rtbbenban 

 Oe blaDetB. Ja botghtn Dat btt fcet te ttobffelen ftatt/ofmen toel 

 faobeclbeianDttingbeinBcTulipa; aincmone oft Jtia fouBe 

 moghtn bmBen alfmcn in Befe Öoolen acnmcttftt. '<k. totltft 

 Jicrom ootft fao bcel ttbjemBtttnBe aengbenacmtttB / om Oat 

 men «lle Beft iicffyefte betanottingbe in 't miDDcn ban Dtn flSin 



it fap tooiDt ootft fcet niittclncft. tt bnncltcn gbeBBeben Btt» 

 Bbcncn Die quaoe Campttnetlitn Bbegettntjtbbtn. 



ailtbcfttacljtcn/bte'üaDomuB Jet fap ban ISoolen tocfcb'.Sft/ 

 beeft ootft bet toste:/ Date oe Üoolen in ghtfooen uju / fonaerlms 

 gben bet ectfie fop / cnDt Datbau oe allccfccbt'te HooBc iioalenA 

 Dat alleen oft met fuweftet ingbenomtn / fcectotltnDe licbtclycften 



tttl Ijocftrengb Dat Die ootft ia / ftan ftomen te fitn. 'Oat meet ftametflaneft Boet bsbbtn / tnat Den roacnDtblatt Ban Cc bJoumtn 

 ia / in TStttmbet/ aannatmatifti» j^tttt/al Stbötn fp ttntn btrtottitt, 



0ffi 



