99° 



tan aerb i.o / min betuockube / mot ojwnenbe enbe fiip* 

 toerenbe. 



€>m brfe cpgncntheboi (fepbt <6aknuis8.1ib.Deeom- 

 pof.mcdicam.fecund.loca) 3511 befe rrupben bnftet nut om 

 De Ijcctt onghcfteltfjepbtbandtllebrt te beteren : toant 

 bebalben bat fp fatbtclnrli btrfioelen/baer beneff ens geben 

 fp Ijrt ingljetoant eenigbc fterrbte dooi baer tfainentiet? 

 benbe bracht : infghelncBO foo fupbercn enbe baegen fp af 

 bc nionbf ti enbe tochtgaten tan be abeten/ foo uoc 1 ara b» 

 boojfte nis aen be acljterfic fijbe tan be Heber. «Cnbe ba» 

 meer is/ fp rn bonnen in be hoube gebjeken geen foo groo= 

 ten quaebt oft hi nb muffe boen / als dt uoele bochtc öm- 

 cjrn/ bte gheenc t'famentrrtbinge oft bitter hepbt in haet en 

 Ijrbbm grlntfc befe trupben. üoojts foo ban bet gcbjupcK 

 ban befe ntorp -trupben / alfiucn bit gantfeh enbe gljdjceï 

 ter/het inghrbjantbehulpfaein toefen/ aitoaertfaerbe bat 

 bet gebjecb alleen uptberhittinghe fijnen oojfpjough fmö- 

 be/ fonderbcrmcnginge ban eenigebjepathtige oft andere 

 bebojben bochtigheden ; foo bat be hitte alleenincb be on? 

 beüofben bor httgheben bes mgebjanto ontftelbe enbe ber- 

 Ijitrebe: toantalfmenfenict$omghbctinenght/dati3ijn 

 fp bequaem om allerhanbe bochtigheden doen depiffete 

 loffen enbe af te iagheh. <Cnbe baetom ai ftropde men de* 

 fe trupben ghebjooght enbe ghrfiooten «jnbe m Den 

 bjantb ban ben feranrften/fp fouben baer in ftrr goebt en; 

 be rot bc boojfepde qualen bequaem taiefeu. ©e felbe ge; 

 f oben 3nnbe/ enbe bat tuafer te bjinrften ghegheben/ is teer 

 goebt. TMn alSbarrghemhiftigheongöefklthepbtinbe 

 leber oft anber inghebjant en «s/ oft als baer eenighebcr; 

 floptbepbt omtrent ijet fcibe highevoant is / ban 3tjn bcle 

 rrupben bijfier behulpfaem/ niet Witten bunnen TBijn ge= 

 cnont&en/ als baerbp gbenirnght iaojben bmghen bie be 

 piffc bernierben. '«Tot befe ghetyehen 10 nut met alleen het 

 fau ban ot(t eruPbrn/ foo teel berfrh gheftooren enbe upt; 

 rnïeprr|r/ als gufbjooght ; maeroörftbrfcinoest-rrupben 

 fcif/ghcbzoogljt 3rinde / gftcfrootenenbeghepoedert/ enbe 

 foo in bcii d*anti"« ghefiropt/rnbe ootfe bet water/ baer be 

 felbe in ghrfoöeii 3ijn/te biintfir n ghegheben. 33it is 'tgc; 

 ne bat «Öaleuus baer ban ftbjijft. 



©e felbe rrupben ingljenomen/ ftrrrfitn ix tocetHC enbe 

 berfioelcu itt brrhirte magc/ fonbcrlinghe de 3Bilbe foojte/ 

 bat tg be «phemepne <£ico?cpe/ met ha er andere mebcfoo?* 

 tot: want bepbe 5 tin goebt om b ao t fy nfe te gljcbjupcucn/ 

 als ben felben <6alenus bctungtjt . 



33e blaberen ban be ■STamihe <£icI)o:cpc oft CiiDijbe 

 toojden dicaWijls als moes-rrupbt ghefoden : be felbe / 

 als booifepbt is/ Woibcnfnbe Ifêinterfchemacnben/ als 

 fp 0001 hon(le Vuit gljemaecbt 3tjn / routo met €>\it enbe 

 <Cbirbin (lebebau auber £>alaet oy tafel gljcbjogljt enbe 



Cruyck-Boeck Remberti Dodoha:i. 



neus Endiuia officinarum gÖSÖtttCtt / fal ilt't llOlöIJttlBe 1 ; .CajlfttJ 

 bjMOtt tnDt öequaemtt befctjjfBcn tooiBen met iiatmc 5>an Wilde 

 Lattouwc. « ... 



Tamme oft Ghemcvhc Cicorcyc met w:ttc bloemen tn btcfchilt 

 tan Oe <eotmtpne Ci'tojtpt nctgfttnB fa / Dan allrrn nat tjtr factit 

 ' upt fjjn imjiohtna niet gienomtn tn han Uró;0tn/Ku ?p tjatmtnfi! 

 uit ptftt oft nat maant. .,.' 



©e bloemen ban De blauwe enDe oock ban De anDcc «Cttojtpe/ 

 Diaepen enDe httttn fiact felben altijot aen De fjjDt ban De g»onne/ 

 totltficrlianDtlceDecDatiietoocitïp. 



tOe <Cico2tpt/Die tn'ttoilDt toafl / beeft fointtjDts tttcltjefcc beet 

 rooDeaDeren oft ^nututn Doo? De blaDertn loopenDe; tnDe fommi» 

 jjb? abclooben Datft et Dumbebe Der Itrabtto is. 



«Ctioibir ia totl mtefl met blaubjc bloemen/ala B&cfepDt is: Dan 

 fomtjjDts ?nnfe lüfbettoigb/ oft mcatnatti fttt felttn tort / fultha 

 atebobtnbttmatntïjjn. , .„.„„, 



Wilde Cichorcye.batl CltlfiuS tft t JLatfin Cichonum filucftrt 

 fiue Hcdypnoïs gljenocmt/ niafl aen Den Seebant ban calio £&& 

 lis: »nDt is een neer cntpDt / anDers in alle f511 bjtfen ban De <öt> 

 mepne Cieojtpt als niet SetrcbillenBe/ Doel) in alle fjjn öeeicn ftlep» 

 ^ntt. ©e intooonBcrs aioaet sbebrnpcftth Dat bttl in falatt. gtt 

 Doet piffen/enDc opent De Itbet/oft betloftft ban btr(ioptl)tpDt/ joo 

 totl als De «5t)emepne. 



Soete Cichotey , ban .f abillS «COlnmtm Cichorium diilcetnöt 

 Apicris gcljccttti; loafl- in 3tipulicn/tnDt fp:tii)t alle i.iet tipt/met ten 

 fappigc üiojtel/ Datt'tfap ae« fiolt/als aenDt «etjonDjilIe: bebla» 

 Dtrrn ;i)n ni« gbtfneDen: De bloemen gouDtgetl. 



Cichoteye mec blaeskehs, ban Colltmna/ Cichorium filueftrd 

 veficatium pratenfc , in Jtpuliert gtoeptnDt / is ban De <&tjemcp> 

 ne niet te onDetfttnntn in giieDatntè noclj oocd fmatch / Doelt 

 fomtjoto min oft meet gthtcttltban blaDettn : Dan in DenXEcett 

 liggbtn oe blaDettn in öe tonDe uptgftefpieptrt ; tnDe in't misten 

 is een blafe foo gwot als een -öhernote / facbt / met ent öurt 

 blieslten beDrcftt / Daet anbere bclacDtiglje bupsftcns in fchuplen: 

 Oe toelche open gaenDt / tcc tcylctt Dat Den ftetl bolhomcn too?Dt/ 

 liatt ftlbtn bttfpttpben in fuS-Jtelcn enne bloemen; Die in belactj* 

 tigt ftnopfcens begrepm ?ijn:Dtn (icel is 6&ttooo«/Dicfe/routo/ mtt 

 butpne tupgljcpDt befett / hol / vonDt / bp beurten met blaDtten 

 omringtjt : lucicitc blaDtten omtrent bet tfop bteeott/ feojtettitOc 

 onöieptc BljefncDen / Dt fuD-flttlliciis enDe blaesiiens op't tfop 

 ban bm fttcl fracnoe btbatren : op toelclt tfop / upt een blaDetacb* 

 tigb/Dun/ban (ca balie blabetltcna bctf.imelt blieolttn/ bc blotm'ett 

 fpjupten / tct|t ala oitipbcn / eer fp open gam / ban btrtoc gtcl* 

 atbtigb/onDet toat ptctfatytigl) / binntntoatrts ten nptpupitnDe 

 ftbilöclttii ban bcclc t' famtn gehoopte Diatphtns bertoontnbe. jet 

 is tjccl bol bittct mtlchi 'tvocltb in apuitcu acnDenflccIDich üw:ot 

 enaefrolt. 



Stckelighe Cichoteye, ftcBtnSDatgllS in't Olittlifcl) Radicoftiai- 

 da gbebcttcn/ia ten ghetoas Dt Stabe oft Stiuida, enDe be Ctthojep 

 oft Radichio net <G;ictlten gtjelöcfi/ atn oen Zeekant ban CanDien 

 toaffenOe / ban ïjonojius Eelltis Cichonum fpinoAtm gbtbtttcn: ' 

 inbt is een btefttr met titljojtpatbtigbt fiitp gbefntDen bla&ertn/ 

 maer Dichct / ttlcpnet tnbe bittettt Dan gbtmtpnc <ilKhoiep : he 

 fieelen «jn een fpnnne langb/ ütit/ op D'aetDe bcrfptepDt/ met bttle 

 tuitte Doornen: tuffeben uiclciic boitnen De blocmtn bomen / Dt €U 

 tljoitp-biocmen gtjetiitb / gcmeio-blauU) : 'tfaeDt is ala >CictjQ:cu 

 fatDt:Dcbjojtelislanaö/ Btctitl oftctniBb. <6tr Den (fee! boojt* 



fltjegljeten. Wit felbe ban buptcn opgljelcpbt / 3t|u goebt bomt «en De «öjkchcu Dit ghtuiaa in falatt : mace Bet is tjaroec 

 om tflcrctnt f e berfoetcn/ cnbe be berljittmglje ber oogfjeu - 

 te gljencfen. 



' <3TftIbe ttupttt/ afei ootü be tno?tel baer ban/ gelepbt ou 

 be beten ban be £>co;<jioenen/ gbeneefl bie : enbe met uo; 

 leuta oft meel ban <6er(ienmout bermenght/is goebt rje= 

 fenür op't wilDt bier enbe ailerbanbe beete gfjcfbJiilen/ als 

 ©iofcojtbes fepbt. 



3Pe ^pofiriis/bnt isS/naeonjiBfteböelen/be <©<eleiötU 

 be Cicojepe/isfeer goebt om betoonben teghtnefen/ght; 

 Itooten enbe opgljelepbt/ als topteboo^enupt^luitua 

 ooc6 bcrinatnt hebben. 



B II V O E G HSEL 



At tS't fattbe Dat be Citoitpe enbt be •enoibit onbtc ttntthan» 

 De gUtdacbt Ijoojen / als ©oDontuatjiet gyeftbltbtn ftetft/ 

 nochtans foo betfchuïtnfp ban malhanoetcn foo bttl/ gtlpcft Lo> 

 bel mtt bette rtDttttn te btunen gbceft / Datmtn notb Dooi niet tt 

 ocfftnen/ notb ooch Dooi teniflibetplanttn oft anDtteooifattfte 

 optghtQcn beeft OtflcnDibit in IBilDt oft OittttfitbojtpcVoftOe 

 «Ciroiepe in «FnBibitbetHttrtn. <Cotfc foo iffttttiimccclitlntb on* 

 DttfcljepDt in Dt tooitcls : taant Dit ban Dt «itotept is toel gtfhlt/ 

 bolltlfbigü tnDtlitflütb; mattbieban Dt «(rnBibieisfaftlathngi)/ 

 fttt hltpn/tnbt en toofOt ghetnüna sbcbmptht in fpjjfcn. 



Ghekrolde ïndivic , in't JLatljn Endiuia cnlpa, bomt ÖOOlt mtt 

 DictBet bl.iBtts/gbecimptlt enBtbouüjen btbbtnae' gbehtolt/ght* 

 loeft be Hooien; anDtts is fp ban fteel / bloemen tnoe toit fatat De 

 snBtt gbtlntb. 



ctiDt tu.n butctct aauüttoiep. öct Ijtct oatlt Stamna»ati, Dat ta 

 in't i.ugn Spma hyjnx, om Qatmtn Dt iuatet-bruptben bate 

 mtBt flopt/ciioc ttgben be mitpfen bttoam. 



OetFeninghc van Endivic ende Cicoteye. tBcft tritpbtn taai* 

 ben in bteftbepben lanDtn btefttjcpDentiijch gtjtoffcnt / in fon» 

 DttytpDt bc «CnDibie / Die mteft giitfotpt lootbt om Dat fp foo bit* 

 tct nitt tn is; Datr Be «Cithojtpt altaDt etnigc bittttbtpDt bïhoubt. 

 ©tft «icgoicpt tooiBt sötmspnlutb gtjtfatpt booj Ê>int3ans- 

 mtffe/ op Oatfc nitt en fouBc ftöicten enae blocptn/ enbeoocbom 

 batft teghen ben iDmtct grootte cnae malfcyer üjoucicit foube 

 htbbtn. 2tls fp bier blafltcs heeft / aan mo:BenbaMtetreft|jcut* 

 htns berplant in blachcbclBen / in toel gtjcmtft lanDt: cnDtoin 

 Datft ftcc fthoont; DieeDe tnDt tont uptBöcfpitpBtblaBctsIitij* 

 Btn fouBt/ foo falmtn foo hatft als fp begint tt groepen in Dt mib# 

 Bel ban hatr biaBtts etn fitbtl legghen : toant oooj bit miDBtl 

 fal be «titboitpc jjaer ulauers uptfpicpBeu tnec gtoottr ijtböm/ 

 tnBt baer bitttrbtpbt btrlitftn / tnot gotDt toojDen om in Den 

 totnret booi falatt tt ghtbmpchen. CotBim tpnDt tooibt fp oaeft) 

 in'r taetfte ban Be OosfrmatnDt berplant / enDe in jbeptember/ 

 als üt bla&crs groot #t / upt Btt arröcit grjeftebeu / fonOtt iet 

 te bjehtn : tube De blaDccs tooiDtn foctclnclt met toat ffroo t'fae 

 men BbtbotiBtn fonDtt ptrffcn : tnBt foo in gotOt tocttt attDe 

 Bbtgrabrn / met bc toojtel om hooBbt:m9trbobcntooibt flwo 

 BbtltpDt / om Dit teabtn boijl enDe quaDen toinat tt bttoaenn. 

 '_£ felbe toojbt ooch mctbe<CnDibiegheOatn. HnBert binben be 

 blaaeco ban <Cico;tpe/ als Die uptgbtfpitpat ^jjn/ mtt tenen Diaet 

 tt famen / cnbe ecchtnft Ban mtt tenen attDtn fot / om Datfe 

 Dan üoo! hacre tooittl aitfiDt tcnish botDtftl ban Bt aerDt trethtn 

 fouBt : tnOt aan bttjgbtfp tmityt mslaljcpBttnBt totttiggtpat/ 





Ghemeynfte Endivie der Apoteketi , oft Tweede Tamme Endivie 

 ban JLobcl / fa t laton Scns domcHica fecunda , tnb» ban ©oBo * 



batr too'.telm gtoottnbt malfctj u hotn tooiBtn / falmtn in 

 Bt bofcfctn ban Dt ianattomningljt btfttjicbtn binben . 'ïnv> 

 mtts Boo? Dtfc bonte fütmen Be tiailBe «ïitoicpe / bit in iiis* 1 

 mont tnae Jtalitn in't toiiattoaft ƒ in Be hobtn sijtbionijt xim* 

 at 1 fret tjaefi tam tosjOtn ; ttibt Be gbemepnt «Citoiept sbr* 



lijtktat. 





