Het vij file Deel. 



pft fenoopfietflsbnbcplt / ban binntnhoï/ anbttfiaïbcrt 

 looct hooglv oft hooghtt/fomtijbKS upt tenen toojtcl tb) ee 

 oftbjp bp em fpniptmbe / Iicnettcit omtcent bet actben 

 fomtijbta bjupn-toobt ban benut : op b'oppctftcban be 

 toclcSt luaffcn tonbe HtoonKeni8/boo»tb?cnghenbe buitte 

 iilocinfitnjs: cnbe baet nacbolght plat tonbt facbt/benfa* 

 i>e ban 3Mk niet feet onghcitjeh, 3Hc bjojtcl ijs in tbiec oft 

 bip langhe tojojtcllienisbctbepit / üie felben nebetmnettiB/ 

 mactmeeft bbjcccpv hetiuactto^nbe berüJaettö uptght* 

 fpjepbttonffen/enbe ban binnen luit ban brriDejijn. 



.pit heel mipbt/ tnctfrjnfteelenenbeblabeteit/ ip"boI 

 toit uiclf&achtïgh Tap; 'tüitlcn baer upt bloept aio het et* 

 gfjenö ghefneben oft ghequet ft tuojbt. 



^ Plaetfe. jBenbinbtbttgtjcmaginborfjtigijcplactren/ 

 ncffenjs bt metten/ omtrent be ftacubt bjateren / enbc nen 

 be hamen ban be grachten / fomtribtji ooeii neffenp be 

 ftiupcHenoftftanmienban be oubc <Cifcuboomcn. 



f Tijdt. gDefe HDilbe «Jppe bloent in 23jactHmacnbt; 

 robe in f c pmae nb t Ui OiDt hncc faebt rijp. 



f Nacm. qpc Stuoteltens ban ficbcrlanbt plcgften bit 

 trnpbt hict boojmaelis Meum te noemen /en het faebt ban't 

 fdbcboo? het tijnerachtigh jBeum te ghcbjupcucn ; boch 

 met gtoott bttralmge cnbe onbetftanbight pt. 3?e ï^oogh= 

 öuptfr hen noemni't Cl|ïm<b ; cnbe baet nae heeft het fêa= 

 Icriuö Cojbue op't Hatniifch Olfcnichium buiilen hecteti. 

 Dier te lanbe uio:br het ïjebensbacrtliö ban fomnngtoe 

 HMbe <eppe/enbe op't llatnnfrh Apium filueftre genonnt: 

 fommigbe hebbent ootfflï>ater-<!?ppe / bat te op't Ha: 

 tijnffï) cnbe «Sjicchffh Acjuatile Apium, oft Hydrofelinon 

 gljtnocmt. 5Can Hydrofelinon ip eeuen naem/bie be <&{yc: 

 nurmc <Cppc oft 3oufftouUJ jBetxH/ cnbe fomtnbts ootft 

 I;ct Sium aquacile ban fommigfte mebcghebeplt tooibt: 

 «atromfalmer bit teghtniDooibigh gcbias beqtiacmcltif= 

 her ben natm Sylueftre Apiiim,aatiiS TlSilbe <eppe/toe-cpj 

 ichtnrn cnbe laetcn lioubcn. HDantatngacnbchet Sylue- 

 ftre Apium , foo iffct ten gbcbjns met trien nacm up ^Oio* 

 ft ojtbiö bennaent iu't capitcl ban ©aucuö : enbc baet af 

 Tpjcccltt ülicoplAiaftuö ootft in fijn 7.boctK /toannect ho 

 ftpt/bat het onberfe hil ban bc fooitcn ban Cppt in be Wa? 

 beten ccnsöcfle cnbe eeiisbeeldmbe (talen gheleghcniü: 

 tn boegen bat fommtgr foojten toittt fteelcn hebbcn/fimiï 



Het vier èititvVintiehftc Boeck. 1095 



niiglir Wtrfrht oft bnrrt-.crbtnücrVwnDr : Uum be thtMl 

 Wt jjctiffijt ott beiffhrpbcnbctu.iBhtfmltn | K tiUii fepöt 

 iiPOcHMiDriL'pprniitii nü. lnili triurfcu. «.nor omDifc 

 "W" dtnbt D,u uns trgliomioojDialtc TüilDr r fl .r ott 

 «LMtniiti) ban ftcrlrti onDruB.irrtriooot ofr pmfar| 

 ui?b rnüt ü.111 btabtten De C\svt ClKlrrrl; lirbbrn b r k 

 5nVi C üo °JüiMo Itrüct gl|tl)iüt Apium filueftre oft 

 iLHitw <e vvs u notiuni ban or Dta>alinei,c üaitocviüoi» 

 cpöc ftpotrlinroban fJrbrrhinbt noloOcnDc t» (tlöt Hooi 

 hctopjtclit M.umn hoiibcnrnbr re latten gtirtnupcteen. 

 jijarr notw tnw ■ mrttlimbc Vuttt ban fcnimraitf pooi 

 E 1 "™ til1 " PlintnB gnchoubcn u>o;ot r enbc .net 

 bcninbcnocuiaft in l,un «ben bus aeiigacnDr ft UKbtt- 

 lfGff!)cn fouöc nioglirn uitfcn Iküüih U)j> ons tot Die 

 mtpntnghe oorii Inctrn bjengen cnbe glicloobcii batf e Ijet 

 ppictht ThyOêlium \>an piimuolutl ronbeaioghcnUie.- 

 rcti/ ronbtt Unghtn nu liacr Imutacn nirt brfc troiiriiUJoo>- 

 OiglK IPilbe cppt foo tttl o^tr rm fthnnrn tdionicn. 

 lOant Ijet Thyflelium,aj(ibrn.»oo;fri>Utn |3>Uiiiud m t 

 Ji.rapttcluatiinit x5.1)occli beiupgiit , rn m t» «trppt met 

 ongljeliicli : nibc bnct too?ttl mmt root Uatlt totacpk 

 bocl)ttglicbcnenbe(limictigl|fben uptbenbooftn: mor bit 

 Iclnc itan bc üiojtcl b.in btfc mirt WilQt <Cppt oocUlcfi • 

 bjctchcliitUcnbrfttrtUrliiflibocn ; ab)tnpl'.ict",i( brtoo» 

 nen fitllcn. ï»doud fbo bomt ben natm i hvik.wi met 

 ben natm TCilDc oft Water <eppe nitt tiualntn dm ctn: 

 Bl;nnciflit bat bctllivtlcJion wi^. ^.«w foo grnornitfrlmnt 

 te vutrrn^ om bat het firi) ftlütn m uiatrtaejmgtienibi 

 bjocrüigc plattftn i slcioi ia«hu oft bcloi im; gijeljectcn) bet' 

 bjcpbcnbc oft unitbtvfvjfPbenbtb.io)t. 



^ Aeid, Kradit ende Vuickm^ic. T>cfc TOtlbc Cppt/ 

 enbc ronbcflmgcn bc Uuojteloaci .4. ib üiatm enbc ü^oogh 

 tot mbcn bnben grarb. 



®ebjo;tcl in ben monbt gfteïjoubtn enbc gljchnauVut/ 

 tteccfit beel niinictigljcpbt enbc tacpe borljrigbcmu upt ben 

 monbc enbc imt ben lioof bc; nibcbctfoct ben inccöom ban 

 betanben: 'ttocltJi $linmflba:ifun CDpfTtliumoorUbc- 

 tupgijt. 



3?c ftlbcVuo?teI ifi ropber tüJtiffrl ootli brrbcplcnbe/ 

 btiiiniacrhcr.be/ boojfntibcnbe enbc cpriinibcbanhr.irn 

 ten: fpbctmctbt be ptffe fnbtmaciibtftonbcn: enbemt 

 hojtgcfcpt/betihagl) al tgenc bat bc anbcvt gcnaclitcn ban 

 •Cppt boen nonnen : fclfofp io 111 tüjctchcn fmrltct enbt 

 gljctoclbfghct ban beVoojtei ban ccmglje anbet <Cppc. 



TDon al iB't faeritt bat bit gcXuag bc boojftpbc bcttglibcu 

 cnbe htathtcn Ijeeft/ men maglj noc Dtanc/ nat ötbbjalut= 

 gl)e ban be oubc Jlpotclifro ban jftcbctlanbtbt/ bJojttlctt 

 ban befe IDilbe <Cppe booj be ïrojtclcn ban opjerlit 

 Jttcum ghrtnfinp nut honben oft ghcbmntlicn: bjant Dat 

 bcelcbanbenanbefeiibctfcljillciibcftiipbcu3i;n/ als upt' 

 het «Tapitcl ban JKtum Wactlycfetbiijthcn Uau. 



B II V O E G . H S E L. 



IÜ ftooghbuptfftjlanbt is bit ghctoas met alleen OKmich p^jc» 

 bectcu/matt ootft W'iHcrEpffich; ill't ftanfopa Achc faumgc; 

 in't «iicchfcy Scl.Dona»non: Kobcl noemt ütt ThyOclinum Pl.- 

 mj , ttlfc nitt ThylTcliura ; «liter» Svlaus Valcrawti i rtlöc Meum 

 banbeyilauüeronibcbaiiöe XiitUitrpciiaria. TircriipOr Tbt» 

 lrjthtbt<?pptoftOeIBt-Paftiimfccba!iOtotibtrB, tnDc rjteft bc 

 opptrfte bUBtca ban Om ■Coliatiötr. a?r fttelfnjnn fomtpötB 

 b:p botttn iiooab fpiiiptnibt npr ctiicüioittl a\e bic ban Meum, 

 tmtn bingtirt turft / oft bühtt / bol inrlcliachttgb fap : 'tfaebt ia 

 plat/blaoccacbtigi); gtootcc tntK ronbtt ban ï>illc fatbt; fprttttj» 

 arhtigii tnbe firtr ban fmaceh ; fulclia aio bc tooittl ooch is. 

 jBcit bmbt rnt glictoao tn Wmmigfie boclitc Ucisru üan Uoilatibt/ 

 cnocooth in Oiabanbt : tjjttpoiDt ooeft tn bc liobfii gluocf^nt. 

 S'ommigbe gettcn Kicvits vvörtcleti. gn Ijollanöt rjtbbcnccttots 

 fommtgt Beft toonden t'onreeijt Dooi 01e ban öctmartc berhoctjt : 



DiCB fp OOClt Gcritiana falügJimOCBltYoiBcn. 



<Siootc -CppC-piatM o»ch"tfpitm llpcf.rc göebtctcii / alabiri: 

 tooi gtjcfcpBt ta'rKrBc Ben felafcocnfcljtn Saiicn-Boet Ijtet ootft 

 faO/r.lBC tn't Ccitthfcg Selinon agtion. 



Scngacnoc Bat BitgetoaBÏ0.itn:-<?ppcf)ctf/iu"ttritijn Apium 

 paluftre aur aquarile , bitn nacm ftomt met Bc nacmtu ban ?oup 

 froiito ilSttck tost ober ten Bicooth Paludapium \}tttl alsclbtta 

 atjeftpOt 13 : ban bet Sium tject oocit ttiatcc-Cppt ; mtt (jan me« 

 bcfooittn, anBcts iBatcc-JStcfcn/ laöcHanbjiumcnöctcntgcfooj* 

 un ban ïB.wit-ljancn-Bott. 



Apium lifus, oft Apium Sardoniuro.is ben nacm ban 5Dflt«-ga* 

 hm-bott/matt tpgbintltichct tian bt Cutthtnfcbfllc . 



Apium Sardum taonfc gtjemcpnt p«cefcli«. 



Apium h.Toiorrhoïdarum ia ftlcrn i&pteii-erimBt. 



Noch van de krachten. 33t(e H3ilBc Cppe brrfl«c*f »om W> 

 JBincöjc 6t berboube magbc : fp reuniBbr o» wctou/taBf™ 

 tepbt Bic te outfanghen : fp bccBiuft oc colöcl» enctpp» » 



