nu Cruydt-Ëoeck Rembcrti Dodonxn 



«nut nroffitne ftmfccn i nbemcrtftt Bat fp aen ben batch ghtrjan* Dorfaesfce des naerns. fm %&mmttl n&tm ban feit 

 B *„<™S gljetoag/ te toeter iNataOT* gbeTtomen/als^miug 



Oen. 33e b'.oiitucn ban Ooftcncjctt bctuacrcn Dit Ojöogtj crupDt Jncüoelt / * naribus torquendis oft a naio torquendo; om 



' bat ijet met fijnen tierenen reuen enDe booj be groote 

 fcöetjjtflöepbt Dan fijn faebt ben neus bat/ bijt oft i n * 



alle liet inct Oooi : enOeücelcban üact gtjeloobm/ bat bet toatcr/ 

 batt bat in gljefoobcn iel be ftmberm te Djiiuftm gttcgtuen/a» fel? 

 bc ban alle bcir'.wgbcn/bctblocrhirtgbcn moe toobergro btbiöt. 



HET XIX. CAPITEL. 

 Van Kerfle.. 

 Ghcdacnte. 

 T\ e ertjmicpne ïterfTe oft ï?of-ïterffe fieeft fmaite/ 

 l_y gbeltloben cnbc gbefnippelbe/ bocb met feer groote 

 blaDcrftensv ban finaeeft jjeet enDe fcheru. ^aer ftee; 

 len 3rin ronbt/ boogljer öan etntn boet : baer aen toafieit 

 eev(t blejme ujïtte bloemftcnS/ enbe baer nae ftlepne 

 bjeebc ronöat[jttgi)e bupsbens / baer in bat {)et faebt 

 ioojtftomt/ bat ros oft roobtatfitigb is. 



f Plaetlê. ^>it g&etoaStoojbtin be floten grjefaept/ 

 tube ftomtboojtopallerbanbcngroiibt/in fonberfjepbt 

 als ïirt befpjoept oft begoten toojöt. 



5 Tijdt. iserffe toojbt in alle tnben/ beljalben in ben 

 IDtnter / bequacmclijrfe gljefaept : toant fp bomt feet 

 Ijacftelijcfc booit : enbe fthtet oorb feer Daeft op / enbe 

 ferrjgljt baer freelen enbe bloemen/ alffe bjoegb ghefaept 

 iö : in ©jaeeftmaenbt / enbe ftojts baet nae foo lebtrtfe 

 ïjacr rijp faebt : inaer alffe fpaber gljefaept toojbt / ban 

 en febtetfe foo licljtelbcft niet op / nocb en ferygbt oorfe 

 jjaer bloemen enbe faebt foo baeft met. 



c Naem. tjrsft erupbt toojbt geheten in't «©rieefcs Car- 

 damon K*fS-a,[jsv , fointilDts oorft Cynocardamon KuiWp- 

 la.ui!, alfmen onber be bafiactt uaemen bmbtiintlLa? 

 ttjn beet Ijet Nafturtium , enbe tot cnbrrfcbit ban be an= 

 bete TDilbe foojten Nafturtium hortenfe; ban fommigje 

 oock nae ben franfrben oft <©uptfi:iien naein Creffïo: 

 toant tn t ^oogfjburtffö fjeet Ijet lürefó enbe «artm 

 ijHft ; m t jarberbuptftb ïmfTe c::be l)of-merffe ; in't 

 ƒ raniops Cteflon enbe Cteffon du iardinjm't 3taltaenfrh 

 xifmm enbe ajwio ; in't êpaenfcfj Majhwfo , Mwróort , enbe 

 Mejhrp ; m t «Sngclfclj i föatbpn (Tveflpe oft' Ktwnc SrefTpe; 

 ta't 35cemftö ZafraW Tticrtcba. 



trecüt/ enbe ürarljt Ijeeftom te boen mefen. 



f Aprd, Ktacht eride Werclunghe. ^eüetlTeijifrJeru 

 inbe bytenbe ban fmaetls t enbe baetom ië fp oorft fatc* 

 «eititK bertoatmênbe enbe berbjoogenbe ban hrarljten; 

 in fonberftepbt afe fp oubt enbe groot gDetuojben ig : 

 toant ter toiilén bat fp notlj teer/ iongh/ malfcjj enbe 

 groen ig/ en "is fp foo Ject enbe bjooglj met ; enbe bat oi« 

 be materatljtige fiorljttgtjepbt bte baer norlj bp ig; booj be 

 toelcae Ijaer fcljerpigöcpbt baat bebtuongen/ ghttemt oft 

 beröupltert toojbt : ut boegen batfe ban bèquaem jg om 

 metbioobt te eten altfeen toefprjre/foo ©alenug batt ban 

 fetetjft; enbe als öcbengbaegögin jgebcrlanbt. alltfnig 

 gebacn wojbt/ baermen be laerffe [ m fonbtrljcpbt in be 

 jBrpmnenbt) op Ijet boter enbeb?oobtpleegb te leggen: 

 ilSèn bact be ïtefffe oocb betl bp bc 5»alaet-crupben/geï 

 lijeft ftafiétte enbe ©jagon baer bp^ebaen uleegö tebjojs 

 benienbe tot bicn epnbe toojbt fp n;ee|l gefaeptjte toeten 

 om be noube crupben/alsILattoutoe en meet anberebters 

 gelöcfte/ boox ïjaer Ijitte toat te matigen enbe te beteren. 



©e felbe Berffe beel göcbjuptftt/ is oorft feer goebt oirt 

 bte groote enbe moepelnrfte fteeftte/ biemen hier te lanbe 

 5>etjoojbupcft noemt/ tt genefen: toant fp is baer tegen 

 toel alfoo ftratfjtiglj enbe nut als ftet iLepel-crupbt oft 

 be l©atcr-3ter|Te fouben mogften toefen / in ber ftlbec 

 boeg(jengficü?uprftt enbe ingbenomen 3ijnbe- 



^et facbt ban be 3üer(TeiSbeelftberprr enbebeeterban 

 aerbtbanbet trupbt felbe ; tnbc boet ntcfen booj fijnen 

 fcljerpen rcucft/als bojen upt idlmtus berbaclt is : toant 

 ïjet is bertoarmenbeenbeberbjoogbenbe bpnae totinöen 

 bterben gracb : enbe t)tt is ooeft mtbcbeelatbtigb ban 

 eenigbe berbjanbenbe enbe berblupfterenbt braebt ; enbe 

 boet bicpnen/ blaeren oft puptten aen be t}wüt bomen/ 

 baer op gbelepbt;iinbe:cnbe toojbt gbeböudenboo: eert 

 ban be itercbjïe bingen biemen pleegb te berepben om öe 

 Jjupbt rooöt te marenen / enbe baer puplten oft blcpne» 

 op te boen bomen/ om be bocbtigbcben ban binnen ben 

 ïnfbe nae be bupbt te treeften/ biemen in't 45riecftg Phoe- 

 nigmi <tmiyn<>) pleegb te noemen: om be felbe oojfaecfie is 

 |)et ooeft boo^ feer goebt gbcbouben in t'flcrriin enbe $fc 

 nenban be ijeupen/ enbe atleanberebcroüberbetoees 

 bommen; bc toelcfte niet toel genefen en bonnen toojben 

 ban Du oi bcfe boo^fepbe roobtmaftingbe bt0 jjtmbtg/ oft 

 bertoeciiinglje ber pupften enbe blaerftens. 



' ë felbe faebt met X-?omg!i bermengt/enbe banfjuptett 

 op bc gbcftooilcn oft berberbe jXitlrc gclepbt/maecfttbie 

 mojto enbeftlepn/ als ©tofcojibes betupgljt/ oft beletfc 

 grootec te toozben enbe meer te ftoillen. 

 '«Tot bc & t iatica,' bat is ptjne enbe toeebom inbc beupen/ 

 enbe tot be berouberbe ptjne ban ben boofbe/enbe tot alle 

 aubere ftoube berouberbe gijeb^eften / is Ijet faebt ban 

 üctffc oorft goebt tnct Jliiut enbe meel ban geroofre<6ec 

 fte oft polenta bermengt/ enbe baer op grjcleptr inbee 

 fetbet boegben gbebjupebt/ berbeplct cnbc boet febepben 

 alle ftoube geftotllen/enbe oorft groote ftoeerrn: Ijet boet 

 ootfi bergacn alkquaberupbigljepbt enbe febofftijepbt. 



''êfelbe faebt met pebcl btrmengijt / enbe ban bnpteit 

 opgöebonbcn / boet alle brophbrren / bloebt-ftocccen/ 

 bmncn enbe biergjjcliirbe ongabigl)eben tot rupingfic 

 bomen ' enbe baer nae booj bjrben. 



ïierffe faebt met l^oenbet fop oft eenigbe anberbiergï- 

 lijebe bocljte fptjfe ingljcnomen / boet betaepe biefteflup* 

 men/ bie op be bojft bggijen/ bun toojben/ rnpen/ njiett 

 enbe loffen/ enbe toojbt nutteltjrft gbegeben alle üc gfiene 

 bic cng-boj(tigb/ bempigb/ enbe ftojt ban aebem 3ijn. 



jiKaer bie felbe JicrlTe faebt alleen geftmpcftt/ ontfleft 

 bc JBage/ enbe boet baer Ietfel ,' fepbt ben felben ^iofta= 

 ribes : toant het is al te heet enbe te fcherp : &<* beroert 

 ben bupeft ; enbe boobct oft iaegt af be wannen ban be 

 felbe met gctoclt/ cnbc maerht be JBiltc blcpn. ï£et ber* 

 toccht ooch be maenbt-ftonben: enbe boet befeconnine/ 

 oft nacgljcboozte enbe be boobe biucbten loffen : lélfi* 

 biengt be lebeiibcbzucbt om te beel aft alleen gebnrpcÜt. 

 ^et is noebtans ooeft bequaem om ben bpflapenS lult 

 te bermeerberen oft te boenftomen. 



JBen geeft bit felbe faebt ban ïterfic feer nuttclijcft tt 

 biincbenoft t'eten begene bie ban Jjooge geballenoftge* 



ftMMP 



