Hec vijfde Deel. Hetvicr-ciwwintighftcBocck. KH 



Ü° 0tf b^ t ii /fn , l,f '!SS*ï ^t"™''» btrunongen glie- ben enbt Bc ht** o.» hm bctowt. fr hrtft « «oort 



hroorhtc oft sfi>>qiirt|tc foo tori mtociibi8t)r.ilBiir>tU.>rii ""<!»< «abtn omflirnenocBiup^iptfftimetlatrcnMBlXn 



DlOlK leorn jjtbbtli: tu.lllt I)tt ontboet cnDc frlici'öt liet ~'ion<rtj: lieacn ban £>unrtcnm plcgncn 101 Imnlttbet boet 



geronnen bloröt/ f nöe belet Dat Ijtt goebt enbt ouberoett B ' r * ,' i:,t , r «'W' " ""' o-» 1 ""ffe ' oe «wiedt btfimsaatepa 



bloct meten ronne/ nor!» ergljrno ccnighv bcrgaDcnnrtc 2mï&5ï2E *ÜL* n ï?ïfSS ^L»? ' m,r mjfi?< rorfptr»* 



«Ut plarHtnbanOctnipwtnBt OtpomtHBtltNOfnni ontfloen allt 

 brrg.iDtct!iBt)tn Bnnborbtigbcam mOt flbcfojttlcn mbc Bstr roe 

 ttttümdtfiiUnetr»; boonirn tnDt frehclmaUcti uvtbttuonbcn. 

 enBt grimeren Bc crttppenbt ofi boojrortenbe -.rrrvbtBtii iPcfttne 

 blaatten Boen ooth Bt toeiinm ffttbcn ghtlijcfc ooth bate Usi 

 met fap ban flaimte moe IDbii «qtBionchcji 



c boo-.fcpot fap geeft ooth allt Bt ftlut hr.icbt ban bt ohtfroo. 

 ten blaOttru/ban bupttnglKftitfctn oft upalulrpt wnBt.^not btt 

 ftlbttn Ben monBtlgbtbouocii b:ijft B,«t aiu guatbe bocbtictypBt 

 upt /Bic Ben tanOtfoiitr bttoojfaetlitn . inotre etacnrfm otn 

 tanorfuitct OU ban houBt home / mit* gutenoe OU fan in Bt 

 00} tn. 



Water ban fictffc gljtaiftillttre • ie gotBt Bbebieridten ban Be 

 Bfttut Oie blote fpouttitn' n\Dt roootmtlipni btbbtn 



licrfTe fatBt 10 Btn jTioft.utt facBe ban Uiatbtcn fcet gntlnth/ 

 fepbt <öalcnua: team ütt ftlbt sbthuaubn titlpi utsbtne öu in ot 

 rongje gbttacht ofr ghcll.i.Tlicn «jn. cuBtni.ittlitfttotOtremfuit» 

 henbe. Met ggtnecfi oocli .lilt aiiBtrc lanmilcbrpDtttiBCBlieraciht» 

 btpbty enbt ooth Bc tolijrMt oft hiipthpnii ; ttiBt allt gubt oft 

 wutte Ban Bt UBen | in TOgn "ft JBattr rjlitfoBtn cnac in ia:h«» 

 hens Bbtoatn/ vnaem Batt op gntltpr. Ivt iriut Dott ooth Bbemac* 

 ftrlgch giffen- tiiBciiMeehteuatliteBc glienc btt bc aapenbefuthtt 

 ticbbcn : matcht Ijet bttflant ftlietptc enBt fttrthrr ctibc macclit öc 

 BjoomtBbc fltcfttn lubt- ifttt Boceoocli liii.ncrB.ingb btbbtn/tnoe 

 BjiiftBt bjo:mrn BatrBooiupt:cnOc 10 ooi II gotbe rcBUcn Bc Ban» 

 B&cntnbefcngniBbt BieeenmiBeberiacgt Bt felbe mee fgnen rooil;/ 

 als bet BhebianD! u)0)Dt . jKtt Womgg oft iUnuop Bc hupt Bbt» 

 ftrthm belet btt upiballen ban't hapt. 



«öbtheonthcloc tieclTeiofoo lirflnch om t eten laefm.ittht. 

 Igchet) auionfegnnepncWeeffcetinemaBhinct aoteteiiDc JJieot 

 Upt BctbanBt/ oft ooeh m jfcalact/ cm» e Bi rOintci tateotibj» 

 hropptn / ofe met IMt Watt bermrnght tdnöc, gbegeten toaiOrn : 

 nllccn ' Blieliiehmcii (fclDaree-littiTt plccgii gbtjcetn/ic noch mee 

 onlicflntli:cnBe bet iDtebeentDebcn/B.uitooth licatlit bccfe orabtt 

 ^cbtiitbtmch et gbniefen ƒ gbrlDeh mtrlï alle c.ttfftn Boen. mie» 

 Catfc ooeh fctjttp ban ftnaeeh ib; enbe te eongyt vo.it nopt. 



HET XX. CAPITEL. 

 Van Winter- KeriTc. 



Ghcdienrc. . 



DG ïDintcr-Bcrffc is toan blabrrrn bt rjfjcmtpne 6a* 

 pen tube bc êitccb-Qaiicii l'rrv rjl)clntii: b.ih bic 51111 

 Uat glaObcc enbe met foo niroli. Tien (teel i# rtrljt/ 

 gljcftrccpt / aiibcvljalbcn Vxitt 1)005!) / in bcclc (utlUcus 

 rjo\3cu iietbeplt: ncn befen (leel cnDc frjD-(lcciutti|i bnnat 

 ban bc nubbcl af tot bbbcn toe biaffcnbeclc gcclc blot - 

 uien: cnbebactnae bolgbcu tangiiuioiiiicticronbclan' 

 rjljc JjaubiüensS/ bact tn hlejm gt.mUJ oft rofarljtigj) fae* 

 bclitu bcflotcn grocji t . a?.t toibjtcl rs tamtlijtben bi tl< enbt 

 langlivumpigl). 



5 PUctfc. töintcr-Setffe toaltop bcüclbtn/ eribc oor& 

 in fommigDc niocjsijobcn tnbc cibrro op onghrbouuibe 

 jiinctfen/alisnefffnii enbe langhs be tntgni oft fubpabcn. 

 f Tijdt. ^jt rrujibt bliift al ben IPinttt obtr groen: 

 in Jtëcp enbt ©lattbinacnbt foo blocpt öet/ enbe lebtrt 

 frjnfatbt. . . 



5 Niem. 3n jatbtttanbt too^bt bit trupbt tDfnter- 

 ïierffe gljcljceten/om bat öet 'gvninrerö in gtjcbjèiie ban 

 bc ^of-3acrffein't falaet gbegeten üiojDt; enbe fomtribta 

 ooth ^teenmipbt/ om bat bet foo ijocbt 10 boo; bc gftene 

 bic met ben (ieni oft gtabeel in bc fileren alt JMafe gljt- 

 nutltsrin.fjn^oogtjburifthlanbt l)cetfjct0ant «atfctrtn 

 rt«ut. 3n't lotiin enijeeft ijctnnbcrc gljtcn naemen ban 

 phiUNaftoecij hotrenfis.lietftraeot-laeplitno alp cc ijot-heriB. b nl . fnt D1CÜ)T , j, ct f e iu £ ge gtüen tjcbbcn nae ben l)oogi)= 

 P Allcrklrynft, Bcrgb-Kecffc beeft «iMMMg* DuptftÖtnoft ^tbttbuptfrhen/ te toeten Barbarca , enbt 

 Naftumum m i m rnum alpmum °Won a a f.liqua m 1 1 atnn 8 b^b«> > u hybernum oft Naftunium hyberenum. 

 ten : mbt «o met be toowuruu fooitt ban «afpae aauömno ^g™™^ „„ jg tt|I foubt m ^, Jtn mhn „ et 



Pfeudoboumon -VtMimr, bat is Falfum Bunium, baet 



J '«E felbe faebt boet oorh fuicrtcn als Ijcboifibaegljsi 

 terft btüonben/enbc ban bede brrforrjt iiSgljeroeeft. 



BIIVOEGHSEL. 



D«ï RecfTe bwiBt meeft bp bt lateoutoe gbtfaept : enbt baet 

 acrOrfc bc(t:m,-cr in moer alerjot toatec actt Bc inoitcl Hebben. 

 |9et i« tm ban Bt obemepnfte eenpBen in alle i.mBe,n enBt ban 

 obct lanabt njOcn. 3n BjancfttDeh tjeetft fomtobta Ocilon, 

 fomtpBtB ooth CrcfTon Alcnoys , macr mccfl Crcffon de urdmi 

 in lannmDoil. NaDtot , bac ia 3Z>cn ntufe trcthcnBc : om baet 

 Btoote febttpigbtpot I als lobel bctupsbt i mbt Baetom bjojDtfc 

 tjiettt Unbeooth Srerckc Kctfrecetit'Kcten. 



Vcranderinghcoft"licllachten Yan de Hof-Kctflï.JnfommiSbt 

 liobtii toafl btfe tótrffc met fect Broote enbe bjeebe ülaBeecn/ tnot 

 Bit licct ban Naftunium hortcnlc iatifolium , Baet <nfp.it I&au> 

 tjinna ooeh ban fpjcceht : Bm tnelchcn oocli btrm.unt bap 

 ttri fOOltcban Hof-Kcrfle met ghekronckelde bladcrcn.m'tl.arnn 

 Naftunium bortenfe crifpum : tOlCHS mebcfoo'.tc IjlCC te lanBc 

 ooeh Bbe licn üioiè t / ban fmatcK Oe lanBce glitnit ïme Mof- 1 icefft 

 Ottct te bobcn Baenbc 1 met toitct mctblsoighc biotmtn 1 but 

 lange biaephms binnen in btblKnbe/ttoa-gtloós bp een (t.unot . 

 3San p.'triia IjonBtue beeft Bic 110 tb bieebtt befebicbm / alt 

 bolsbt : i®tft Gckionckelde Kcrflc , gbefaeBt ?B'iBe in't Boom 

 ioet (fcbiijft bP ) oft ooeh biel liet tierit late boo; / bicnsbt noen 

 tpo-gbctorjfc lansbacbtiflbc bl.iBcrliciiBtioojt/cleh mecll ten h(c< 

 teihen oft ttoce btbbtnoe. Cufftlien nefe homtn anotee blabettn 

 booit / op langbaebtigbe Beome biooft fleelcn ƒ ban maethftl fett 

 Sljehromhelc acnBe hnnten; foo batmen fomtuBta; alfft bju enBt 

 nngbcBionBijen ftacr/Bc felbe hanten booi eenen boop hicpn» 

 blndethena nmfien foüOe/ ttoogbctoiiB ronBom bet gcoote blaBt 

 betaabert : tocleft stoot blaBt ban inarcKfi'l tnbc ucootte mtt 

 onft iüctffc niet mee allen Bbcmcima en heeft : baant 0: onBtcftc 

 blaBtren/ eet Beplante 111 1 facBt fcbut/ljcbbmbecltDBtB BtlensBe 

 ban eentn uptBbcrtthtcntafngbtf / oft mtet / enfle ooth bönnt Be 

 felfOe bjecBBt : cnDc;nniii'c iniBBenbjat imtBbcboolt. TH» ton» 

 Om nüooclüecl / ala tjet faebt begint boost te homtn / io ban on» 

 Dcttotbobrn toe onggcftbitlittluth behlccBt met liltpnct BlaBcttn/ 

 bip oft biet tros BbeloilB booithommBr/ ala 01c tier mentoe 

 fetjeuthena oft ranthahma loaren : ala 't facBe rjjpt; Ban is Om 

 ftetl loei ttoec boeten boosl' : bielth faebt in tjupsheno febnplt/ 

 DoojtabanmatchfclenBifmaeeh alBBbemepn Htcffe faebt. 33e 

 lnojttl io ooth ala bit ban lïcrffe . fep ia fect acngcnacm om acn* 

 feboutnen/ boel) niet foo maltclj ala be gbemepnc ƒ mati toel foo 

 fmaeehelijch cnoe febctp op Bc tonsbc: foo Batttc bccle -,nii Bic Bt 

 jjcmepne bctaebtcn foiibm ala fp befe ftonnen bchomen. 311 I10I» 

 lanOt mOt StelanBf iffe nu behèntmet Ben nacm Kerfle van Sijn 

 Eicellentiè, in't /tanfej CrcfTon de Son Eicelltnce, in'tlatun 

 Naftunium Ptincipis Mauncij. 



«ïlufiuobermatnt ban nocb tm onbet fooitebail Bctffc/ met 

 feet fmalle blabettn/ oie fommiglit Naftunium an«uitifolmm noe» 

 men: enbe lobel «ofiffcltoffe een fooitc ban Hnlictte foiibc mo» 

 ohm toefen ; enacnocmifc Naftumum fiiueflre CUifij, oft Emca 

 Nafturtio co^nata , tenuilbha : Ban Cluliua 'felbe Ijoubtfe ÏOOf 

 tmfooitc ban IPilDc iiftfjc/ cnbenoemtfe Naftumum fiineflee 

 Vaicntinum , om Batfc in ^paegnienhiaft/ telDctm/inbcttjith 

 ünn Balenccn/boowB-bicngbtiiftgljehetfBcblaBeto/ oiepcrgbcj 

 fncBenBan Bic ban bt ^of-tóciffe/ enBt Birnnet/ geoen/ftbctp 

 ban fmaeth / Blo Bc gbtmepnt tóetffc s om ftetl bccfe beclt holle 

 ftib-tachm/ haptisb/ toulo/ emm boet boogb : Bc blocmhtua «on 

 acts-sbeü)t)B becgabttt / cleh bijfonBtt ban biet bleech-gcelt 

 61ocmhmB gliemsetht/ met biet Bfaejihene in't miBBen beteiett: 

 tiatt nae balabcnhoite bautohtnameteen uptltthcnBe tongeohm/ 

 niet obetepnb-ftanbe/ mate ntbttbjatrtoBbeboBben: mbt totlch» 

 liet facot febnplt als «ttjïe fatot / in tVocc tgen oft l«Bf)cn Bbe» 

 febieht. ^Deiuoitciia mthel; toitatbtigbl tamtlöthen bith/Botl) 

 alleiaetbctgaenbe. ... 



Kleyne Bcrgh-KLerffe, in't ïattjn Naftuttinm alpimim paruum 

 tapfulaNaftortij hortenfis.IieeftraeBtlambrnO aio Cc ljof-Iietire. 



N«h vao de krachten van de Tamme oft Ghcmeyne KerlTe. ®t 

 bttfebe oft groene blnbetcn enbe malfcbc fttclhcna ban Be hetffe 

 bcel sVbjuptht I bompiffen/ fupbttmbe nieten enbe bt blaft; 

 matchen Ben bumfc Wtteh :-,ijn goeBt ttgbtn be **WW* ü ™ 

 oc lcb« ciiBt miltt : cnBc sfjeuefen Be intoenbigöc tpittfutm. met 

 <©Iie iugbenomen bpjbm allciljanbe betgift upt ben Ipfbe . m 



ffir^tWe^ ro^e-banbêfelbe7nor ü oortfll J cenSco P ire g ,a ) alift 



ben Hoeft; eiiBc tcgben bt mgboifti«6tpbt/ oft mocptlijeh hctbaltn faetfie öat (, ct fomnughe gljelf erbe öact booj JjouDen. . 

 beo aDcma 1 met Cepten jnclch gütfoBen enbt mgDcHomeii brc« Aerd Kracht ende \Vcrckinghe. ©e l©fntcr-»cifl» 



toeten alle pönm ban bt boift. *>c hlepumoebigbc tnoj ; bioooe ^ - { üerU j arrntnöe tnt , c bjOogljmotcUenöc ban anOt/ 

 tnenfehm pleesbmen in oube tobtn «S^icBen kttffe _" '^ / om f fc üan fmflrcl5 ünb£ . Mtrom af&t . 



3?ioftojibciB af fpfeetfit : want fjet ia ban blabctcn enbe 

 tarbobeniB enbe oorb ban Ijauujhens be g>tccIi-Sapen 

 ghclrjtH / enbe baet toe ib het ooth ftlierp ban fmaeth; 

 nantfcüelnth fulrtirj als Ijnfqn Pfeudobunmm (rijjrjftte 

 toefen. 3ï>an het tn is be Siderms niet / nocl) gljtcn tnebe^ 



