npS Cruyck-BoeclcRcmberti Dodonxi. 



3Btn ftlwn «riuftus brthnelt oot6 / bat Dtbetft Coccinilie in Veranderinghe. 3Tcfen boom Brrigljt Op fommige plaet- 

 Xmctka gbebcmDen tooibt atn een gtjttoa» Dat De 3nDi*enfttje fm heel grootc<£ec&elen/fclfO grootcr enbe laiigher ban be 

 ©tjgbe fect stieluthiB omttmt DcnooifpiotigöoaiiBe biacettu oft guMtn ban bc TDilbe oft 'STamme «epenen ïnn : ou ani 



Noch «n Sc kracht», ©e fcebaeiatien ' grepnen pleghtn te 5 PUctfc - 3" fon' m 'S c lanönibiiibtmenfieelc bofTtfim 

 iRompcIltero ban De bjoutoen g&ebiuDtftt te toojorn alffe tenen bol ban befe boomen/ foo mei op bergharljtigjje oft heil; 

 finaeren aerbept ftebben / mtr een groote (lappigrjrpt enbe bermin* belathtighe mbt platte 8ft fffflie gftetoeften/ als mbe 

 Dermglie Det hratbrcn: oftfp gtsebjupeften De tooojftpDe Confectie JicllHlDe enDe afgaenbe balienet» oft bellmgöen : enbe fn 

 aicnttmto : oft f P ffoottniempotöct mettDieroottt/enoe ncmtufe ™ n m ÖEt | C r n C feni enbe lanbtfrljappen ban 5>paeimtm 

 "JÜ." "? y trfc ö«»" «" ö ' >»at ons&ebcrtoDe fijbe. i©et /Rpjtöe ?'{" ói )r , nt p n • ,„ ïanaucbocn enbe in ^ïobentS 

 göemcngbt/ *. f P goebt «„ b, toonben ban 't boofr tegbenefen. ™T™ t ™W»S%P toaflen OOtVnï ïtahen'o» 



fommighe plaerfen. 

 f Tijde. 3Men boom blijf t ftét heel iaer booj groen; ban 



HET V. CAPITEL. 

 Van Grooten Ilex. 



Ghedaente. 



fijn «?er6tlen toojben fpnbe enbe trngelijrti bolhomen oft 

 rijp. eiufwöfdttijft / bat hp be geeJarJjttBÖe öjupffe-gt»- 

 tonfe bloeme in be JBepmaenbt aen btfen boom ijeeft 



.. t <©rietliö heet befen boom Prinoj n f in t - 



ïex oft Ilex maior, oft ootfi Ilex maior gl.mdi- 



btrre enbe toijt upt/gljeltjc& bran"b7rT'Cetn'éi-D'?agöe'nDt &«> bat iö «©rooten 3ley / oft <6rootrn «?er(jel-bjagen= 



boomen pltgfoen te boen. ftijn houbt in fïerc6 enbe ba'ft 

 39eblaberen3(jnbiebanben ILeegften oft IWepnen 3Her 

 ban ghtbaente ghelijrft/te toeten ootS aen be Santen |te= 

 feenbe enbe met boo?nücnp bcfet/tocl bciftaenbe ter toijlen 



öe boomen nocBiongftjönjtoantmet ben ottbeibombti- 



tatnbte boojncn : maet fp blijben alttjbt om be Bonten 

 fteierft enbeboojfneben/bocjö niet foo feeralsbe ifeilbe 

 -"ptfee-blaberen/enbe baerom be CoicB-boomo-btaberen 



ben 3lejr : in ©rancKriitH toojbt hp Chefne verdgh^ 

 noemt/ oft oock Eoufc ; in ^aaopen Eulfe ; m SJtalien 

 Eï«; in &pargnien e»» 



33c miirfjt oft <£ccbd ban befen boom B«t in Suaca= 



nlen Btüm oft Ahhu. ^*" 



©oojts foo en freet Cfjen ;iljjaftns befen boom niet Pri- 



nos, als beanbere «Drietöen «legen te boen/ maer Smilax 



Xi*Am%, immers foo fietfcljtint : toant tjp bermaent ban 



eenerjanben Piinos oft 31er / te toeten be gfjene öacr be 



«Cor ruulic oft g>tljarlalieng vuoiiniiciiö aen grocpen;cnbe 



gnfepbt bat eencn anberen bierghelnc&en boom niet Pri- 



nös maer Smilax (n 3lrtabien genoemt sleeglj te tooibcn 



ï^an fjet tooojbt Smilax beteecaeiu beek enbe toerftijepben 



foojten ban gljeujap : oetotlchegöeenegfjeliitaeniffe met 



malBanberen en ftebben : toant onber be Legumina oft 



ijautotrupben tffcr eenen Smilax, hanenfis toegjje noemt/ 



anberoüolichusenbePhafeolusgijenocmt / te toeten be 



<3Curtlifche oft aoomfthe ©oonbenö» 3Haet3ijn ootn 



ttoee foojten ban Smilax oft TOinb-trupben : be eene heet 



^>tenenbe HMiibe oft Smilax afpera ," be anber èathte 



IBinbe/bat ijs Smilax larnis: enbe beftalben befeifTernotfi 



een Smilax nan ©loftojibes bermaent / te toeren bert 



3benboom; bietopelberjsbnfonberinrHbrfrluijben. Dan 



gijeen ban befe foojten ban Smilax hebben met onfen te* 



gentooozbigjjen boomrenigbe göcmepnftftap oftghelncï 



«emffeban gfKbaente : al 10 'tfaerfie bat 'üöeoüluaftujj 



ftem ooch Smilax heet in fijn j. boccfi/ fegghenöe albus- 



©e gfjene otein't lanbtfrftnp banaircnbicn tooonacfitigh 



3tjii/ fteeten eenen boom te fjuntaele Smilax; bentoeleKen 



ben Prmos toe! ghelticlit; ban fijn bloberen en 5nn niet foo 



boojttarfttigftoftftenenbc/inaertecreten langhtooipiger/ 



enbe ban be relbe in beclc bingljen bcrrrftifleiibe. I9an be 



felbe Smilax fpjeerüt IMinius ootu te 't», rapitel ban frin 



16. boetfi j ©e gfjenatfjten ban Ilex 351, ttoee/ fepbt lip : 



ban be toelrfte be ghene bie in gtalicn toafTen / blaberen 



ïjebbenoe ©Irtf-blflüerennietfeer quaineH gneiücftenbe • 



enbe befe boomen wojben in <6nctRcnlanbtSmilacesahe* 



fieeten / in anbere fiiobnuien Aquifolia;: in toelche nlact- 



Ten het tooojbt Oleis mifTrhien berbetert behooiben te 



toefen/ enbe tn Subens oft tUkou int «JRricrHö beranbert 



tooiben: toant beft j^milar oft ttoeebe fooite ban 3ïer 



en tooibt ban gheen ban alle be oubc ftijjijb ere met «Jnf- 



Waberen befej)?eben : banfpgheitjrfetben €oirn-boom 



ban blaberen beel beter; ben toelrficn in't «Jprierfo Pheilos 



ïeet/ alfi hier nae blijtben Tal. ^"»«^» "««? 



f Aerd , Kracht ende Werckinghe. ©e Waberrn ban be* 



fen <©rooten 31et hebben een berfeoelenbeenbetcruaabe 



bjijbenbe firatht/gljelnrlt het loof ban allcrhanbeiSetKcl- 



bjaghenbe boomen pleegh te hebben. 



■ÜLhmri^ mhjA &UpHt o««w*«»0 boom te ^alamanta / enbe op berteanbere plaetfen ban 



»paegnttn/o» be mtrda fltbjoght/bersorht/beel gèfoeftt 



enbe 



hangfjenbe, 



